Bouwlogistiek is een kostenpost waar veel aannemers nauwelijks bij stilstaan. Toch bedraagt het aandeel ervan in Nederland al zo'n 15 procent van de totale bouwsom. Bij een project van 50 miljoen euro komt dat neer op 7,5 miljoen euro aan logistieke kosten alleen. Daarnaast is ook de ecologische impact groot: ongeveer 40 procent van de CO₂-uitstoot in de bouw hangt ermee samen, en jaarlijks ontstaat wereldwijd circa 3 miljard ton bouw- en sloopafval.

Kunstmatige intelligentie ontwikkelt zich nog altijd razendsnel, maar de bouw kijkt nog steeds vooral toe, zien Chris Thomassen en Marten Nijboer van softwarebedrijf IFS. Waar andere sectoren al stappen zetten, blijft de branche hangen in verkennen, testen en pilots. Toch is AI volgens kenners allang rijp voor toepassing in de dagelijkse praktijk.

Digitale innovatie levert de bouw weinig op als de technologie voorop staat in plaats van mensen, zegt de Delftse hoogleraar Eleni Papadonikolaki. "Praat als aannemer eerst eens met de toeleveringsketen en je eigen mensen voor je een BIM of digital twin optuigt. En zoek een nieuw type leiderschap."

Kunstmatige intelligentie kan al het tenderwerk slimmer maken. Misschien op den duur zelfs mensen vervangen. Tendermanager Rosanne van Kessel (Dura Vermeer) is in ieder geval al razend enthousiast over haar 'AI-collega's'.

Een slimme inzet van kunstmatige intelligentie (AI) kan de productie verhogen en een oplossing zijn voor personeelskrapte. Daarom moet dit thema in strategische zin in de directiekamer op tafel liggen, vindt Christel Sieling, medeoprichter en directeur van AI-adviesbureau TurnNext.

De AI-revolutie in de bouw is misschien niet heel zichtbaar, maar volop gaande. Grote bouwers investeren fors en lopen voorop, terwijl ook kleine bouwondernemingen kunnen profiteren. Drie insiders over de stand van zaken van AI in de bouw.

Als deeltijdhoogleraar aan de TU Delft houdt Deborah Nas zich bezig met de invloed van opkomende technologieën op sectoren, markten en mensen. Meer concreet: wat kunnen AI en digitalisering betekenen voor een sector? Als relatieve buitenstaander kan ze onbevangen naar de bouw kijken. Waar staat die met AI?

Doen alsof AI niet bestaat en het verder negeren, is geen optie, want kunstmatige intelligentie heeft grote impact op het vak. Loopt de bouwsector al warm? Hoofd AI Charlie ter Horst bij Croonwolter&dros en architect Bart Mispelblom Beyer van Tangram Architekten over te simpele prompts, zachte waarden en corvee.

Ooit hadden we de chatbot, die enkel reageerde op input. Nu hebben we de AI-agent, een software-applicatie die voorgeschreven doelen bereikt door de omgeving te analyseren en die min of meer zelfstandig plannen maakt en beslissingen neemt. Dat gegeven verandert het spel. En de knikkers. "De mens wordt eruit gesneden."

Bouwondernemers weten als geen ander hoe tastbaar risico kan zijn. Een misstap op een dak, een fout op de bouwplaats met grote gevolgen of een lichaam dat ineens niet meer meewerkt. Toch is juist het verzekeren van die risico's vaak onnodig traag, complex en ondoorzichtig. Insify wil dat radicaal anders doen: sneller, simpeler en eerlijker. Met de nieuwe, AI-gedreven Smart Guide krijg je een AOV op maat, zegt oprichter Koen Thijssen. "Je kunt nu zelf regelen wat je wilt regelen, in je eigen tijd, maar wel met deskundige hulp."