Tijdens mijn studie, midden jaren tachtig, zat biologisch bouwen in hetzelfde hoekje als zelf brood bakken en een geit in de wei. Niets mis mee, maar het bleef een niche: veel gevoel, weinig bewijs.

Losmaakbaar, circulair en natuurinclusief: het zijn de belangrijkste kenmerken van MARK in Almere, een project dat bestaat uit twee duurzame appartementencomplexen met een half verdiepte parkeergarage in een ecologische oase. Het is onderdeel van het Cascadepark in de wijk Almere Poort en ligt vlak bij het bos Pampushout en bestaat uit twee alzijdige woontorens met houten gevels van circa 30 meter hoog.

Annie M.G. Schmidt wist het al: die arme juffrouw Scholten was helemaal gesmolten, op de Dam. Heet was het vroeger dus ook. Maar zo extreem als deze zomer? Nee.

Het verduurzamen van woningen gebeurt iets vaker met natuurlijke bouwmaterialen, al blijft het gebruik ervan achter bij de doelstellingen. Dat blijkt uit de nieuwe monitor van de Nationale Aanpak Biobased Bouwen. Vooral voor nieuwbouw blijven bouwers kiezen voor traditionele materialen.

De betaalbare huizen die we volgens de 'nieuwe Woningwet' moeten bouwen, zouden zomaar uit de 3D-printer kunnen komen. In Everdingen staat al een exemplaar. Een robotarm printte de gebouwdelen uit houtvezel-biocomposiet. Het bouwwerk kan ook weer uit elkaar.

Om de CO2-uitstoot in de bouw te reduceren, moet het gebruik van circulaire en biobased bouwmaterialen fors omhoog. Het nieuwe innovatiecentrum TNO BioBuilt in Zoetermeer helpt producenten bij doorontwikkeling en opschaling van deze materialen.

Bij kasteeldorp Haarzuilens (gemeente Utrecht) verrijst volgend jaar Wildgroei, een biobased wijk met 63 koopwoningen. Het gaat in totaal om twee houten woongebouwen (het Steigerhuis en het Pergolahuis) en grondgebonden woningen.

De aardappelteelt langs de Friese Waddenkust staat onder druk door de toenemende verzilting van de bodem. Akkerbouwbedrijf Van Kuiken en Bouwgroep Dijkstra Draisma onderzoeken samen of vezelhennep een kansrijk alternatief gewas kan zijn en tegelijkertijd kan worden gebruikt als grondstof voor biobased isolatiemateriaal in woningen.

De bouw kan niet langer volstaan met 'minder slecht'. Volgens Jasper van den Munckhof ligt de echte doorbraak in een regeneratieve economie, waarin gebouwen CO2 opslaan en de bodem zich kan herstellen. Maar dat vraagt wel politieke moed.

De fabriekswoningen die in Nederland op de markt zijn, presteren goed op duurzaamheid, toont onderzoek door Alba Concepts. Maar welke is daadwerkelijk het duurzaamst?