Johan Nebbeling

Opvallend is Lighthouse in het Eindhovense ontwikkelingsgebied Strijp-S zeker: de markante woontoren heeft 34 verdiepingen, is met 109 meter de hoogste woontoren van de lichtstad en beslaat in totaal 36.000 m2 bruto vloeroppervlak. Ook qua constructie springt Lighthouse in het oog. De dragende muren, kolommen, trappen, bordessen en balkonplaten zijn volledig opgebouwd uit geprefabriceerde betonelementen. Lighthouse bevat 330 huurappartementen, drie penthouses en verschillende voorzieningen voor commercie, cultuur en horeca. De ontwikkeling van de toren was in handen van SDK Vastgoed en Rockfield Real Estate. Het ontwerp is gemaakt door De Zwarte Hond, Stam + De Koning Bouw en Visser & Smit Bouw verzorgden de bouw. De ontwikkeling en bouw van Lighthouse kostten circa 90 miljoen euro.

Met een hoogte van 100 meter en 33 verdiepingen behoort Clubhouse Boompjes tot een van de opvallendste nieuwe woontorens van de Rotterdamse skyline. Clubhouse Boompjes omvat twee woontorens met 342 huurappartementen, commerciële ruimten, daktuinen en een ondergrondse parkeergarage. Bewoners kunnen gebruikmaken van collectieve ruimtes, deelfietsen- en -auto's en gezamenlijke daktuinen. Tijdens de bouw was de beperkte ruimte een uitdaging. De trapsgewijze opbouw van woontorens laat veel licht toe en biedt veel appartementen zicht op de Maas. Clubhuis Boompjes heeft energiezuinige klimaatsystemen. Amvast en Peak Development waren de projectontwikkelaars, Cordeel Nederland de bouwer en Unica tekende voor de elektrotechnische, werktuigbouwkundige en sanitaire installaties.

Fenix omvat de herontwikkeling van de voormalige Fenixloods II op Katendrecht tot een multifunctioneel cultuurgebouw. Centraal daarin is een museum over migratie, dat het verhaal vertelt van miljoenen landverhuizers die via Rotterdam vertrokken of in de stad aankwamen. Naast tentoonstellingsruimten biedt Fenix plek aan horeca en evenementen en is het een publieke ontmoetingsplek. De architectuur combineert de robuuste industriële uitstraling die de monumentale havenloods uit 1923 heeft met een opvallende moderne toevoeging: de 'Tornado', een dubbel gedraaide stalen trap. Die voert bezoekers vanuit het gebouw naar een uitkijkpunt op 24 meter hoogte en symboliseert beweging, reizen en migratie. De ontwikkeling vond plaats in opdracht van Stichting Droom en Daad en is gerealiseerd door Dura Vermeer Bouw Heyma. Het ontwerp is van MAD Architects uit Beijing, Bureau Polderman en EGM architecten.

OKU House is een woonproject dat bestaat uit tien bouwlagen aan het Koningin Wilhelminaplein en maakt deel uit van de herontwikkeling van het World Fashion Centre. Het omvat 324 huurwoningen, verdeeld over sociale huur, middenhuur en de vrije sector, en het bestaande Fashion House dat getransformeerd is tot het duurzaam kantoorconcept OKU Office. Bijzonder aan OKU House is de 'wijk-op-wijk'-constructie: de gebouwen staan deels op enorme stalen tafelconstructies boven het bestaande complex. Sommige kolommen lopen dwars door het oude Fashion House heen. Hierdoor is extra woonruimte toegevoegd zonder dat nieuwe bouwgrond nodig was. Opdrachtgever was vastgoedontwikkelaar Boelens de Gruyter, samen met woningcorporatie Stadgenoot en belegger Achmea Real Estate. De bouw is uitgevoerd door Dura Vermeer Bouw en Vastgoed Amsterdam, het ontwerp is van KCAP.

Berghaus valt op door zijn duurzame en circulaire karakter. Het project is ontwikkeld conform de hoge Breeam Excellent-norm. Het complex maakt gebruik van warmte-koudeopslag, heeft 1.255 zonnepanelen, energiezuinige installaties en een slimme klimaatregeling. Ook zijn veel materialen hergebruikt. Tijdens de bouw werd bijvoorbeeld een innovatieve grout-recyclinginstallatie ingezet, waarmee de bouwers funderingsmateriaal op de bouwplaats opnieuw konden gebruiken. De 288 huurappartementen variëren in grootte van 40 tot 99 m2 en bestaan uit één- en tweekamerwoningen in het sociale, middenhuur- en vrije segment. Alle woningen zijn 'instapklaar' opgeleverd met pvc-vloeren, keuken en sanitair. De naam Berghaus verwijst naar de textielfabriek en modeonderneming Heinrich Berghaus, die ooit aan het Koningin Wilhelminaplein zat.

Crossroads, een opvallend woonproject in Amsterdam, ligt pal naast station Sloterdijk en bestaat uit twee woontorens van 90 en 40 meter hoog. Daar zitten 371 woningen in, waarvan 132 studentenwoningen en 239 huurappartementen. Daarnaast biedt de plint ruimte aan commerciële uitbaters. Bijzonder aan Crossroads is dat de gebouwen letterlijk om en onder het spoor van de Hemboog zijn gebouwd. Het ontwerp heeft de gebogen spoorconstructie in de architectuur geïncorporeerd. Het bevat groene terrassen, een wateropvangsysteem en een duurzame WKO-installatie. Opdrachtgevers waren woningcorporatie Woonstichting Lieven de Key en vastgoedpartij NLV. De ontwikkeling is uitgevoerd door TBD; MVSA Architects en Delva Landscape Architects maakten het ontwerp. Hoofdaannemer was Boele & van Eesteren.

De renovatie van de drie beddentorens van het AMC door Heijmans was een van de grootste verbouwingen van een ziekenhuis, die de afgelopen jaren plaatsvond. Vrijwel alle verpleegafdelingen zijn volledig gestript en opnieuw ingericht. Meerpersoonskamers maakten plaats voor één- en tweepersoonskamers. Daarnaast kregen de torens een 'smart grid', waarmee installaties en zorgprocessen slimmer en duurzamer kunnen worden aangestuurd. Samen omvatten de gerenoveerde torens 23.000 m2 aan verpleegafdelingen, verdeeld over 18 afdelingen. In totaal kreeg het vernieuwde complex 334 verpleegbedden, aangevuld met een vernieuwde Neonatale Intensive Care Unit en een Coronary Care Unit met twintig plaatsen. Tijdens de renovatie, die vijf jaar heeft geduurd, bleef het ziekenhuis in bedrijf.

In Diemen verrees Holland Park Oost, een wooncomplex met 296 koopappartementen, verdeeld over drie woonblokken. De architectuur is een knipoog naar de Amsterdamse grachtengordel. ZZDP Architecten, Architectenburo Dik Smeding en PPHP gaven ieder woonblok zijn eigen karakter. De gevels vallen op door de grote ramen, de rijke details in het metselwerk en een gevarieerd hoogte- en kleurgebruik. Grote delen van gevel en constructie zijn vooraf in de fabriek gemaakt en vervolgens op de bouwplaats gemonteerd. Dit verkortte de bouwtijd aanzienlijk en zorgde dat minder transport nodig was. Bovendien maakte de prefab het mogelijk om sneller en duurzamer te bouwen in dit dichtbebouwde gebied. Hoofdaannemers waren Kondor Wessels en Boele & van Eesteren.

Lovely Rita is een voorbeeldproject van de transformatie van een oud kantorengebied (Amsterdam Sloterdijk) in een woonwijk. Het complex aan de Naritaweg bestaat uit drie gebouwen met 345 huurwoningen, horeca, commerciële ruimtes en een ondergrondse parkeergarage. De focus van Lovely Rita is leefbaarheid en vergroening binnen een stedelijke omgeving met een hoge bevolkingsdichtheid. Rond een publiek toegankelijk parkje fungeert de groene binnentuin als ontmoetingsplek. De open galerijen met veel planten geven een gevoel van een 'straat op hoogte' en terrassen en terugvallende verdiepingen geven de nieuwbouw een speels karakter. De gebouwen hebben sedum- en kruidendaken en natuurinclusieve gevels. Ook het leefdak levert een bijdrage aan het opvangen van water en klimaatadaptatie.

Nieuwbouwproject Blinq in Capelle aan den IJssel staat op de oude plek van zwembad De Blinkert. Het bestaat uit vier woontorens met in totaal 180 appartementen, variërend van sociale huur tot koop- en huurwoningen in de vrije sector. Ook zijn er een parkeergarage, sportterreinen, horecagelegenheden en een multifunctioneel ontmoetingsplein. De naam Blinq verwijst naar de naam van het oude zwembad. Elementen daarvan zijn opnieuw gebruikt in de nieuwbouw en het in zwembadblauw uitgevoerde centrale plein 'Het Bad' is niet alleen een ontmoetingsplek, maar ook een waterberging, als het hard regent. Opdrachtgever en ontwikkelaar was Van Wijnen, dat ook als hoofdaannemer optrad. De architectuur is van Groosman architecten en ECHO Urban Design.