Wie denkt dat een prefabproject begint wanneer de eerste vrachtwagen de bouwplaats oprijdt, heeft het mis. Bij Het Zijdekwartier Zuid werd de basis voor een succesvolle uitvoering al ruim een jaar eerder gelegd. Op de bouwplaats kwamen alle partijen die direct of indirect betrokken zijn bij het casco aan tafel om elkaar te leren kennen, verwachtingen uit te spreken en vooruit te kijken. Volgens zowel ontwikkelende bouwer Van de Klok als prefab beton hoogbouwspecialist Bestcon is dát de sleutel tot het succes van dit omvangrijke hoogbouwproject.

Op het voormalige ENKA/AKZO-terrein in Arnhem verrijst Het Zijdekwartier. De naam verwijst naar de kunstzijde die hier industrieel werd geproduceerd. Van de Klok is onderdeel van KlokGroep en ontwikkelt het gebied samen met BPD (ontwerp: SVP Architectuur en Stedenbouw/INBO). Het Zijdekwartier Zuid omvat vijf bouwdelen met in totaal 216 appartementen en behoort daarmee tot de grotere prefab hoogbouwprojecten die momenteel in Nederland worden gerealiseerd.

Voor Van de Klok is het de eerste samenwerking met Bestcon. Dat klinkt misschien spannend, maar projectmanager Patrick van Lokven ervaart dat heel anders. “Ik had er vanaf het begin een goed gevoel bij. Natuurlijk kijk je naar de kwaliteit van een prefabpartner, maar uiteindelijk draait het om de manier waarop je samen een project oppakt. Wat mij direct opviel, is dat Bestcon voortdurend meedenkt. Daardoor worden mogelijke knelpunten al opgelost voordat ze zich daadwerkelijk voordoen.”

De bouw begint aan tafel

In de bouw wordt vaak gezegd dat een goede voorbereiding het halve werk is. Bij dit project blijkt dat meer dan een cliché. Van de Klok besloot al in een vroeg stadium alle partijen rondom het casco bij elkaar te brengen. Niet alleen Bestcon en de constructeur, maar ook installateurs, de kozijnleverancier en andere ketenpartners schoven aan. Volgens Van Lokven een bewuste keuze. “Iedereen heeft zijn eigen expertise en belangen. Door elkaar vroeg te ontmoeten, krijg je begrip voor elkaars proces. Daardoor voorkom je dat iedere partij alleen vanuit zijn eigen discipline gaat optimaliseren.”

Projectleider Hans van der Burgt van Bestcon kijkt met plezier terug. “Zo’n gezamenlijke kick-off lijkt misschien iets kleins, maar het heeft enorm veel invloed op de rest van het project. Je leert elkaar kennen, weet elkaar makkelijker te vinden en bespreekt zaken voordat ze problemen worden. Daar ligt de basis voor hoe soepel dit project nu verloopt.”

Dat de gezamenlijke kick-off meer was dan een kennismaking, bleek later in het traject. Tijdens die eerste bijeenkomst maakten Bestcon en de kozijnleverancier kennis. Van de Klok stelde de vraag om de kozijnen al op de productielocatie van Bestcon in de prefab elementen te monteren, door de gezamenlijke kick-off waren de lijnen kort. Na enkele bezoeken aan Best en verdere afstemming werd de uitvoering gezamenlijk uitgewerkt. Van der Burgt: “Juist doordat je elkaar al kent, verloopt zo’n proces soepeler. Je weet elkaar te vinden, schakelt snel en komt samen tot een praktische oplossing. Dat bespaart straks op de bouwplaats veel tijd en afstemming.”

Hoogbouw vraagt om specialisme

Hoewel Van de Klok veel ervaring heeft met prefab beton, vroeg dit project om een andere benadering. Hoogbouw kent immers andere constructieve uitdagingen dan grondgebonden woningbouw. De detailleringen zijn complexer, de toleranties kleiner en ook de logistiek vraagt om een nauwkeurige afstemming. “Binnen onze organisatie bouwen we veel prefab”, vertelt Van Lokven. “Maar hoogbouw is echt een vak apart. Daarom zochten we een partner die juist op dat gebied veel ervaring heeft.” Die zoektocht bracht Van de Klok bij Bestcon.

Voor Bestcon is Het Zijdekwartier Zuid een typisch ‘Bestcon-project’. Vrijwel het complete casco wordt verzorgd door de Brabantse producent. Dit in samenwerking met montagepartner Gejamont. Naast de prefab wanden en vloeren worden ook galerijen, balkons en diverse andere prefab onderdelen gemonteerd. Gejamont kreeg daarnaast rechtstreeks van Van de Klok opdracht voor de montage van de HSB-elementen en aanvullende werkzaamheden. Van Lokven glimlacht. “Eigenlijk zie je op de bouw tijdens de cascomontage nog maar weinig andere partijen. De steigerbouwer is zo ongeveer de enige die niet direct onderdeel uitmaakt van deze samenwerking.”

Eén constructeur, één taal

Ook tijdens de engineering werden bewuste keuzes gemaakt. VeriCon trad namens Van de Klok op als hoofdconstructeur. Bestcon besloot dezelfde constructeur ook voor het prefab ontwerp in te schakelen. Volgens Van der Burgt leverde dat veel meer op dan alleen tijdswinst. “Iedereen spreekt dezelfde technische taal. Besluiten worden sneller genomen, lijntjes zijn korter en discussies over detailleringen worden eenvoudiger. Je merkt dat de engineering daardoor soepeler verloopt.”

Juist die korte lijnen typeren het project. “Wanneer iedereen hetzelfde doel voor ogen heeft, verdwijnen veel discussies vanzelf. Dan ben je niet bezig met je eigen stukje werk, maar met het gezamenlijk realiseren van een goed project.”

Een planning die standhoudt

In de bouw is een planning vaak een ambitie. Bij Het Zijdekwartier Zuid werd het een afspraak die daadwerkelijk werd nagekomen. Al begin 2025 sprak Van de Klok uit dat de montage in week 21 van 2026 zou starten. En precies dát gebeurde.

Voor Van der Burgt is dat misschien wel het grootste compliment aan alle betrokken partijen. “Zo’n planning haal je niet doordat je onderweg harder gaat werken. Die haal je alleen als de voorbereiding klopt. Iedereen wist wat er verwacht werd en iedereen kwam zijn afspraken na.” Hij lacht. “Het klinkt misschien gek, maar dit is een project waar ik geen nacht wakker van heb gelegen. Niet omdat het eenvoudig is, maar omdat de voorbereiding goed was. En dat geeft rust.”

Prefab als integraal bouwsysteem

Waar prefab vroeger vooral werd gezien als een manier om sneller te bouwen, ontwikkelt het zich steeds meer tot een integraal bouwconcept. Werkzaamheden verschuiven van de bouwplaats naar de fabriek, waardoor kwaliteit, veiligheid en voorspelbaarheid toenemen. Volgens Van der Burgt laat Het Zijdekwartier Zuid die ontwikkeling perfect zien. “Bijna alles wat je straks ziet, is prefab. Dat is precies waar de markt naartoe beweegt.”

Bij vijf balkons vroeg de uitvoering om een afwijkende oplossing. Op één balkon na zijn alle balkons al in de fabriek aan de prefab vloerelementen gestort. Bij vier van de vijf afwijkende balkons moet tijdens de montage zowel aan het balkon als aan de vloerplaat worden gehesen. Voor het vijfde balkon werd op de bouw gebruikgemaakt van het I-Dock-systeem, waarvoor Bestcon de vloerplaat aanpaste. Van der Burgt: “Juist dit soort details laten zien hoeveel er binnen prefab mogelijk is. Beton lijkt misschien star, maar met slimme engineering kun je ook afwijkende situaties goed oplossen.”

Samen verder

Hoewel het project nog volop in uitvoering is, kijken beide partijen al vooruit. Op dezelfde locatie staat immers ook Het Zijdekwartier Noord gepland, een vervolgontwikkeling met circa 270 grotere appartementen. De opdracht is nog niet verstrekt, maar de intentie is duidelijk. “We hebben naar elkaar uitgesproken dat we graag opnieuw samenwerken”, zegt Van Lokven. Van der Burgt knikt.

“Sterker nog: we denken nu al na over de lessen die we uit Zuid kunnen meenemen naar Noord. Elk project, ook wanneer het nagenoeg foutloos verloopt zoals in dit project, biedt kansen om processen verder te verbeteren. Dat is uiteindelijk ook de kracht van langdurige samenwerking.”

Voor hem vat dat de essentie van het project samen. “Prefab beton is een fantastische bouwmethode. Maar uiteindelijk zijn het de mensen die bepalen of het succesvol wordt. Als je elkaar vroeg betrekt, elkaar vertrouwt en samen blijft zoeken naar verbeteringen, dan haal je het maximale uit prefab. En precies dát gebeurt in Arnhem.”

Dit artikel is gesponsord door Bestcon.