nieuws

Topman Peter van der Horst: ‘Sprangers knuffelt graag met opdrachtgevers’

woningbouw Premium 3843

Topman Peter van der Horst: ‘Sprangers knuffelt graag met opdrachtgevers’
12-10-2018 Breda Peter van der Horst van Sprangers Cobouw 50 Foto: Guido Benschop

Peter van der Horst (49), de nieuwe directeur van Sprangers uit Breda, vindt het heerlijk om veel eigen projecten te ontwikkelen en bouwen en te ‘knuffelen’ in een bouwteam. Toch moest de voormalige Hurks’er dit jaar ook puinruimen. “Het resultaat van een bouwbedrijf wordt bepaald door de twee slechtste werken. Dat is in de hele sector zo.”

“Wij doen hier niet aan vastgoed”, hoorde Peter van der Horst in 2016 van Kees Franse, de man die hij in 2018 zou gaan opvolgen. Sprangers was een pure bouwer. “Wat niet is kan nog komen, dan gaan we er gewoon aan werken”, dacht de van Hurks overgekomen nieuwe directeur met een vastgoedachtergrond.

Van der Horst was nog geen 24 uur binnen of er lag al een woningbouwplan op zijn bureau. Over een project met 358 woningen van Sprangers in Etten-Leur. Ja, Sprangers had veel grondposities en deed zelf projecten. Maar projectontwikkeling deed het bedrijf er min of meer bij. “We waren latent ontwikkelaar”, kijkt Peter van der Horst terug, zittend in een comfortabele zwarte leren stoel op zijn werkkamer aan de Nijverheidssingel in het centrum van Breda. Achter zijn bureau ligt een dikke stapel managementliteratuur met boeken als Good to great en Nooit meer slapend arm.

Dat latente is er inmiddels wel af. Sinds begin dit jaar is Sprangers lid van de Neprom, de vereniging van projectontwikkelaars, en het lijstje eigen projecten groeit. Met zijn wijsvinger loopt Van der Horst langs een geprint A3’tje met projecten die hij voor zich in de lucht houdt. Hij begint te tellen: “57, 58, 2, 15, 30, 14…” Zo’n tweehonderd woningen uit eigen ontwikkeling gaat Sprangers het komend jaar in aanbouw nemen. Dan heeft hij een groot project van bijna driehonderd woningen in Amsterdam voor een grote belegger waarmee Sprangers ‘knuffelt’ nog niet genoemd. Knuffelt? Van der Horst lacht, hij bedoelt dat Sprangers in een bouwteam met de opdrachtgever zit.

In de hoofdstad ziet Van der Horst een groeimarkt: “Daar gaan we gas geven.”

De burgerlijke en utiliteitsbouwer uit Breda doet het liefst projecten van zo’n 8 tot 20 miljoen euro, zegt Van der Horst. “Dat is de scope waar we goed in zijn.” Van grotere projecten tot 50 miljoen euro, zoals Forum in Rotterdam, hebben de Brabanders het liefst maximaal twee tegelijk onder handen. De hoofdstad wordt daarbij steeds meer een jachtterrein. Voor grote projecten, maar ook voor kleiner werk. Vestigingen heeft Sprangers naast het hoofdkantoor in Breda in Terneuzen, Delft en sinds 2013 ook in Amsterdam. In die hoofdstad ziet Van der Horst een groeimarkt. “Daar gaan we gas geven. We hebben een nieuw pand gekocht in Amsterdam.” En steeds meer Sprangers-bouwketen duiken op. “Bij Fokker Park zijn we een distributiecentrum aan het bouwen, voor de Luchtverkeersleiding Nederland breiden we het bestaande kantoor uit en bij het stadhuis van Amsterdam zijn we aan het renoveren”, geeft de topman een paar voorbeelden.

Sprangers is geen onbekende in de hoofdstad. “We werkten altijd al in Amsterdam, maar we deden dat vanuit Breda.” Maar Van der Horst wil in de toekomst niet dat Brabantse werkvoorbereiders, uitvoerders en projectleiders gaan pendelen. “Nee, we hebben liever mensen die zich thuisvoelen in Amsterdam en op maximaal 50 à 60 kilometer van de stad wonen. Dat vind ik belangrijk. Als je iemand uit Hoorn in dienst hebt en die moet op een verjaardagsfeestje vertellen dat hij in Breda werkt, ook al komt hij hier nooit… dat werkt gewoon niet. Je moet een thuis hebben. Qua reistijd en gevoel.”

Op twee projecten was er sprake van tegenvallers

Het 222 jaar oude bouwbedrijf heeft een lastig jaar achter de rug. Bij een omzet van 100 miljoen euro werd een “teleurstellend resultaat” van 47.000 euro geboekt. Op twee projecten was er sprake van tegenvallers.

Van der Horst wil de projecten niet bij naam noemen en wil ook niet te veel kwijt wat er misging. Wel wil hij zeggen dat de projecten zijn opgeleverd en alles volgens hem financieel netjes is gladgestreken met de opdrachtgevers. Sprangers had een van de projecten te laat opgeleverd, had daarvoor een boete gekregen, maar betwistte of de vertraging veroorzaakt werd door Sprangers. De tijdens het bouwproject aangebrachte veranderingen aan het ontwerp door de opdrachtgever waren immers ook van invloed, meenden de Bredanaren.

Peter van der Horst, topman van Sprangers: “Als je meedoet met een aanbesteding, dan schiet je met hagel en aan het eind kijk je of je een haas of een konijn hebt geschoten. Als je voor hazen gaat en je hebt een konijn, dan heb je mooi pech, dan zul je hem toch moeten opeten.” (Foto: Guido Benschop)

Een ruzie wil Van der Horst het niet noemen, daar is Sprangers te bescheiden voor. De raad van arbitrage voor de bouw en de rechtbank werden vermeden. “Het is uiteindelijk geen juridisch spel geworden. Als we die weg hadden gekozen, hadden we misschien kunnen winnen. Maar dat past niet bij het bedrijf.” Van der Horst loste het dispuut persoonlijk met de opdrachtgevers op na balansdatum. Kostenpost voor Sprangers: bijna 2 miljoen euro. De verliesvoorziening die voor het boekjaar 2017 genomen is, was niet genoeg, daarom zal ook 2018 een qua marge een “moeizaam” jaar worden.

De Sprangers-directeur baalt van de tegenvallers maar kan ze ook relativeren. Het bedrijf heeft een stevige solvabiliteit van 36 procent en kan een tegenvaller dragen. “Ik zeg altijd: het resultaat van een bouwbedrijf wordt bepaald door de twee slechtste werken. Dat is niet alleen bij Sprangers zo, dat geldt in de hele bouwwereld. Als je die projecten weghaalt, zou iedere bouwer goud geld kunnen verdienen. Maar je weet van tevoren nooit welke twee projecten het zijn.”

“Het overkomt ons allemaal. Heijmans, BAM, Ballast, Hurks – je ziet overal missers. Je probeert dat altijd voor te zijn, met risicomanagement bijvoorbeeld. We zetten alles op alles. Maar tegenvallers overkomen je gewoon. Maar het is nooit over de hele lijn.”

‘We moeten met hangen en wurgen zorgen dat we binnen budget ons werk voor elkaar krijgen’

Het grote project Holland Park in Diemen wordt in ieder geval geen bleeder voor Sprangers. Dat project werd in april van dit jaar het graf voor Bouwgroep Moonen, een buurman uit Breda. “Maar Holland Park wordt geen winstpakker voor ons.” Sprangers komt daar zonder kleerscheuren uit, verwacht Van der Horst. “Ik ben daar van de week nog geweest. Behalve ditjes en datjes loopt dat allemaal. Maar eerlijk is eerlijk: we moeten wel met hangen en wurgen zorgen dat we binnen budget ons werk voor elkaar krijgen.”

Voor Bouwgroep Moonen was de uitgangssituatie bij het project in Diemen volgens hem veel ingewikkelder. “Wij bouwen daar 113 appartementen, Moonen bijna 400. Dat is een ander verhaal. En zij hebben het project in een andere tijd aangenomen en hadden daardoor veel meer last van de gestegen prijzen van onderaannemers.”

“Een moeilijk verhaal” is ook een ander project dat net als Holland Park via een aanbesteding binnengehaald is: Rijnzate, een nieuw verpleeghuis in Alphen aan den Rijn. “Daar hebben we problemen met prijzen en capaciteit.” Van der Horst denkt dat ongeveer de helft van de projecten nog te kampen heeft met oude bouwprijzen, waarbij na het aannemen van het werk de prijzen van toeleveranciers en onderaannemers door bleven stijgen. Die prijsstijgingen, die Van der Horst voornamelijk ziet bij betonwerken en metselwerk, is een van de redenen om zo veel mogelijk weg te blijven bij aanbestedingen. “Als je meedoet met een aanbesteding, dan schiet je met hagel en aan het eind kijk je of je een haas of een konijn hebt geschoten. Als je voor hazen gaat en je hebt een konijn, dan heb je mooi pech, dan zul je hem toch moeten opeten.”

Van der Horst wil zijn menukaart zelf samenstellen. Door zo veel mogelijk aan het begin van projecten bij de opdrachtgever aan tafel zitten. “Ik ben ervan overtuigd dat als wij waarde creëren voor de klant, dat wij daarmee geld kunnen verdienen.” Ook toeleveranciers en onderaannemers haalt de Sprangers-directeur er graag zo vroeg mogelijk bij. “Bij hen zit zóveel kennis en kunde. Laat ze meedenken, laat ze slim zijn. Daar wordt een project alleen maar beter van.”

‘Toen ik twee jaar geleden binnenkwam, kwam 80 procent van het werk uit aanbestedingen’

Naast eigen projecten werkt Sprangers steeds meer in de zo begeerde bouwteams. “Toen ik twee jaar geleden binnenkwam, kwam 80 procent van het werk uit aanbestedingen. Dat kwam ook wel door de tijdgeest. In Design & Construct geloofde niemand tijdens de crisis meer. Opdrachtgevers dachten: als ik een aanbesteding op de markt zet, is er altijd wel een gek te vinden die wil bouwen. Die tijd is natuurlijk voorbij.”

Sprangers haalt inmiddels nog maar 20 à 25 procent van het werk uit aanbestedingen, 20 à 30 procent via bouwteams en Design & Construct, en tegen de 60 procent uit eigen ontwikkeling, inclusief de eigen ontwikkeling als gedelegeerd ontwikkelaar van distributiecentra en overige bedrijfshuisvesting. Behalve woningen bouwen de Brabanders ook fabrieken, distributiecentra, bedrijfsgebouwen, ziekenhuizen, scholen en op dit moment ook een paviljoen en een zorgcentrum.

Kopers zijn om: gaswoning is ‘uit’

Sprangers bouwt al een paar jaar nul-op-de-meterwoningen. Peter van der Horst, directeur van Sprangers, is daar best wel trots op. Maar het heeft even geduurd voordat de kopers er gek op waren. In het project De Streek in Etten-Leur, dat Sprangers zelf ontwikkeld en bouwt, vonden potentiële huizenkopers het maar eng. “Dat nul-op-de-meter…we hebben liever een uitbouwtje of een dakkapelletje”, hoorde Van der Horst dikwijls van potentiële kopers. “Werkelijk niemand was geïnteresseerd in nul-op-de-meter.” Maar onlangs werd een nieuwe fase in de verkoop gedaan. Twee woningen op gas, de rest nul-op-de-meter. “De gaswoningen waren bijna niet te verkopen. In twee jaar tijd zijn de mensen volledig omgegaan.”

De woningmarkt doet Van der Horst sowieso soms versteld staan. Bij een recent project was 85 procent van de woningen verkocht, voordat ze in verkoop gingen. “Bizar. Allen met domotica. Dat willen jonge mensen: met hun iPadje de gordijnen open en dicht doen. De zonnepanelen geïntegreerd in het dak, daar zie je eigenlijk niets van.” Sprangers draait nergens zijn hand voor om.

De moeilijke projecten kunnen de stemming bij Sprangers niet drukken. De jaren 2019 en 2020 beloven veel goeds. “We hebben veel grondaankopen die dan tot wasdom komen”, zegt Van der Horst. “De bouwomzet gaat volgend jaar richting de 150 à 170 miljoen euro.” Toen hij in 2016 bij Sprangers kwam, was er één man op projectontwikkeling, inmiddels zijn acht mensen voltijds bezig. Het bouwbedrijf groeit. “Dat is de reden dat we naar een nieuw kantoor verhuizen. We zijn hier uit ons jasje gegroeid.” Sprangers telt 220 werknemers. Van de totale bouwomzet komt 40 miljoen uit eigen projectontwikkeling.

De projecten uit eigen ontwikkeling zijn een weelde, vinden de Bredanaren

Naast het bouwbedrijf heeft Sprangers ook een vastgoedontwikkelingsbedrijf en een onderneming die verantwoordelijk is voor de ontwikkeling van logistiek vastgoed (ILDC). Projectontwikkeling heeft een bouwomzet van zo’n 40 miljoen euro en logistiek vastgoed 10 miljoen euro. Als gedelegeerd ontwikkelaar komt daar nog 50 miljoen euro omzet bij. Eigenlijk zou je die cijfers allemaal bij elkaar op moeten tellen om een goed beeld te krijgen van de kracht en reikwijdte van Sprangers, geeft Van der Horst toe.

De projecten uit eigen ontwikkeling zijn een weelde, vinden de Bredanaren. “Het is veel makkelijker om je bouwproductie te sturen als je vastgoedontwikkeling in eigen hand hebt. Ik kan mijn verkoopmoment beslissen. Als je maar genoeg in je portfolio hebt, kun je sturen. Dat geeft heel veel rust in je organisatie, en dat is fijn.”

PETER VAN DER HORST
De vader van Peter van der Horst was directeur bij een Volker Stevin-bedrijf en wilde niet dat zijn zoon in de bouw ging werken. Maar tijdens vakantiewerk, waarbij hij vloeren mocht vegen en steigenpijpen mocht opruimen, werd de jonge Van der Horst toch besmet met het bouwvirus. Hij ging bouwkunde, richting uitvoeringstechniek, aan de TU Eindhoven studeren. Daarna werkte hij bij NBM-Amstelland en bij HBG in Eindhoven. In 2002 stapte hij over naar Hurks. Van der Horst klom op naar de functie directeur woningbouw voor de vestigingen Almere en Eindhoven en werd verantwoordelijk voor commercie en prijs- en planvorming. Ook werd hij lid van het managementteam. Begin 2016 werd hij benaderd voor een functie van algemeen directeur bij een Brabants bouwbedrijf. Sprangers zocht een opvolger voor Kees Franse, die met pensioen ging. Voor de bouwvak van 2016 begon hij aan de Nijverheidssingel in Breda, waar het 220-jarige bedrijf sinds 1954 huist. Volgend jaar verhuist de bouwer naar het voormalige kantoor van Enexis in Breda. In het oude kantoor groeide het bedrijf uit zijn jasje. “Voor Sprangers was het makkelijker een nieuw gebouw te bouwen, maar we wilden een statement maken door een kantoor uit de markt te halen in plaats van toe te voegen”, zegt Van der Horst. Sprangers gaat het gebouw voor gebruik eerst renoveren naar BENG.

Reageer op dit artikel