nieuws

NVB Jaarcongres: ‘Als je een tekort hebt aan handjes, moet je meer betalen’

woningbouw Premium 5412

NVB Jaarcongres: ‘Als je een tekort hebt aan handjes, moet je meer betalen’

Het is alle hens aan dek in de bouw. De tekorten aan vakkrachten zijn zo groot dat we nooit de bouwopgave voor elkaar krijgen. Dat lukt alleen door radicaal te veranderen, vindt NVB-voorzitter Piet Adema. En de mensen meer te betalen, luidde de boodschap tijdens het NVB Jaarcongres.

Bijna alle problemen kwamen langs en dat is best knap. Iets meer dan 100 bouwers en ontwikkelaars woonden het Jaarcongres van de NVB bij. En het ging er stevig aan toe. Voorzitter Piet Adema wond er geen doekjes om: “We moeten radicaal anders bouwen. Want die handjes die we kwijtgeraakt zijn in de crisis en nu door de vergrijzing, komen echt niet meer terug. Die zijn we gewoon kwijt. Gegeven de gigantische bouwopgave die we hebben is er maar één conclusie: het moet echt radicaal anders. De bouw moet nu in razend tempo transformeren.”

De jongeren in de bouw: ‘Geef ons verantwoordelijkheid, want anders vinden we het hier niet leuk meer.’

De NVB had naast de grote mannen van de bouw (Maxime Verhagen van Bouwend Nederland, Piet Adema en Doekle Terpstra van Uneto-VNI) vier jonge aanstormende talenten op het podium gezet. De jongeren hadden als boodschap: “Geef ons verantwoordelijkheid, want anders vinden we het hier niet leuk meer.”

Trendwatcher Farid Tabarki had wat dat betreft ook een aanbeveling die menig bouwer zal doen fronzen: “Van de generatie Y wil 80 procent continue feedback. Dus niet één keer per jaar, maar elke dag opnieuw. Als je dat niet doet, raak je ze kwijt. Je moet hun gebruiksaanwijzing kennen.”

Van de generatie Y wil 80 procent continue feedback. Dus niet één keer per jaar, maar elke dag opnieuw

Mathijs Bouman speelde zijn rol als econoom die met veel cijfers kwam en een aantal inzichten. Zijn belangrijkste conclusie: ‘Er is een groot tekort aan optimisme in Nederland. We hebben nu al 18 kwartalen achter elkaar economische groei, maar heel lang geloofde niemand dat dat kon voortduren. Iedereen was bang dat het al weer snel zou verdwijnen. En de bouw liep daarin voorop.”

De werkloosheid is nu 3,7 procent en dat is eigenlijk te laag, zegt Bouman. Voeg daar 261.700 vacatures bij (Bouman: “Dat is nog nooit zo hoog geweest”.) en je hebt een probleem, dat ook sterk in de bouw wordt gevoeld. “De bouw heeft op elke 100 banen 5,1 vacatures. Na de ICT is er geen sector die zo’n groot aantal vacatures kent.”

De talentenlijst van Cobouw

De talentenlijst van Cobouw

Zijn oplossing? Bouman: “Het is echt simpel: als je een tekort hebt, moet je meer betalen.”

Later zou de afscheid nemende vice-voorzitter van de NVB en directeur bij Hegeman, Evert van Kooten, hetzelfde zeggen: “We betalen de mensen in de bouw gewoon te weinig. We hebben die jongens en meisjes nodig. Dan moet je ook wat doen om ze binnen te krijgen en ze te behouden.”

Vice-voorzitter van de NVB, Evert van Kooten: ‘We betalen de mensen in de bouw gewoon te weinig. We hebben die jongens en meisjes nodig’

In de zaal werd wel wat onrustig gemompeld: “Maar we betalen ze al best veel”. Een van de talenten had wel een oplossing voor het personeelstekort: “Als er niemand meer is om die stapel stenen te sjouwen en te metselen, dan moet je misschien die stapel stenen weghalen.”

Dat vond ook grote weerklank bij Maxime Verhagen. “De arbeidsproductiviteit moet omhoog én we moeten robotiseren. Technisch kan er al heel veel, maar we doen het nog niet”. Adema voegde toe: “Maar het vraagt wel echt een andere werknemer met meer ICT-kennis.”

Bouman: “Dat is lastig, want alle sectoren zoeken diezelfde mensen met een ICT-achtergrond.”

Rens de Jong, die de middag aan elkaar praatte vroeg aan de zaal wie er al een substantieel deel van de woningen prefabriceert. Er gingen niet meer dan drie handen de lucht in van de 100 mensen die er waren.

‘Je wilt niet een onderdeeltje doen van het werk, we willen het geheel zien en trots zijn op wat we maken’ .

De vraag was of er meer mogelijk was dan meer geld om de branche interessant te maken voor jongeren. De talenten zelf hadden ook wel wat tips: “Er is te weinig vertrouwen in de branche. We zijn erg bang om te delen. Om iets te laten zien.” Een ander: “Je wilt niet een onderdeeltje doen van het werk, we willen het geheel zien en trots zijn op wat we maken. De bouw deelt echter alles op in kleine stukjes en dan kun je niet trots zijn op wat je doet.” En: “Je wilt verantwoordelijkheid voelen en verantwoordelijkheid krijgen.”

Er werd door de bouwers ook geklaagd over anderen. Zo zijn de opleidingen niet goed. Mag iedereen zonder tegengas een opleidingskeuze maken zonder enige kans op de arbeidsmarkt en worden de technische opleidingen niet fors genoeg gestimuleerd.

‘Vergeet de klant. Er is zoveel werk dat je de klant even links kunt laten liggen. Maar denk aan je personeel. Want daar zit nu de grote uitdaging. Dat betekent dus: verhoog de lonen’.

vlnr: Doekle Terpstra (Uneto-VNI), Maxime Verhagen (Bouwend Nederland) en Piet Adema (NVB). ‘Bouw moet leuker worden voor talenten’.

Bouman had ook een paar aanbevelingen: “Vergeet de klant. Er is zoveel werk dat je de klant even links kunt laten liggen. Maar denk aan je personeel. Want daar zit nu de grote uitdaging. Dat betekent dus: verhoog de lonen. Al dat politiek correcte gezeur over ontwikkelingsmogelijkheden et cetera is onzin. Iedereen wil gewoon meer geld. Dat is het enige dat telt. Dat betekent ook dat de bouwkosten omhoog gaan. Je moet dat gewoon doorberekenen. Zo is het namelijk altijd gegaan. Zorg voor goede secundaire arbeidsvoorwaarden. Houd rekening met wat ze willen. Mensen worden zzp-er omdat ze dan hun tijd zelf kunnen indelen. Als je in dienst bent word je steeds op onmogelijke tijden lastiggevallen door je baas. Zoek naar de ongeschikte kandidaten en leidt die zelf op. Want die geschikte kandidaat is onvindbaar of allang elders onder dak.” En dan: “Je moet nu echt het werk geschikt maken voor je mensen. En niet omgekeerd.”

Doekle Terpstra: ‘We werken nu nog te hiërarchisch samen in de keten. Partijen willen niet meer een achtergestelde positie in de keten innemen’

Terpstra van Uneto-VNI: “We werken nu nog te hiërarchisch samen in de keten. Partijen willen niet meer een achtergestelde positie in de keten innemen. Dat verandert wel wat nu, maar nog te langzaam.”

Tot slot gaf Bouman de opdracht mee om nu eens echt werk te maken van samenwerking. Bouwer Helmich Heutink voegde daar aan toe: “Over tien jaar kun je echt geen traditionele metselaar meer vinden. Dan moet je het echt anders doen. Ik prefabriceer nu zo’n 15 procent van een woning. Maar gemeentes staan daar nog niet echt voor open. Die willen gewoon gemetselde baksteen.”

‘Ik prefabriceer nu zo’n 15 procent van een woning. Maar gemeentes staan daar nog niet echt voor open. Die willen gewoon gemetselde baksteen’.

Adema van de NVB: “Er zijn veel belemmeringen. Is de consument er bijvoorbeeld wel klaar voor om een prefab huis te krijgen? Als er niet gemetseld wordt….”

Piet Adema: ‘De bouw moet nu echt veranderen’.

Verhagen: “Mensen zijn inderdaad conservatief. Ik ken projecten waar er keuze was uit wel 20 verschillende concepten. Maar de keuze ging in de praktijk tussen twee of drie modellen. Niet meer.”

Later zegt Heutink nog: “We hebben nu zo veel werk. Waarom dan nog innoveren? Wij willen ook niet voorop lopen, we zijn volgers. Innoveren moet wel, maar het is gewoon lastig nu.”

Terpstra van Uneto-VNI: “Mijn dochter werkt bij Unilever en daar staan drommen mensen voor de deur om daar ook binnen te komen. Hoe komt dat toch? Unilever heeft heel slim bedacht dat het werkt aan het oplossen van een aantal grote maatschappelijke problemen. Ze zijn bezig met de onderwerpen van vandaag. Wij doen dat ook, maar leggen het nooit zo uit. Terwijl wij wel de enabler zijn achter alle grote keuzes van de samenleving, zoals verduurzaming.”

Maxime Verhagen: “Het gaat er vooral om dat we laten zien dat de bouw leuk is. Het moet minder zwaar en vies worden. We hebben een heel goed pensioen en we kunnen nu baangaranties bieden.”

Maxime Verhagen: “Het gaat er vooral om dat we laten zien dat de bouw leuk is. Het moet minder zwaar en vies worden. We hebben een heel goed pensioen en we kunnen nu baangaranties bieden.”

Roel van Drongelen, directeur bij Thunnissen reageerde daarop: “Jongeren zijn helemaal niet bezig met hun pensioen en een baangarantie? Dat is meer iets voor hun moeder. Ze willen gewoon uitdagend werk.”

En meer geld dus.

De moeilijke arbeidsmarkt

De moeilijke arbeidsmarkt

Reageer op dit artikel