nieuws

Biosintrum: circulariteit op zijn Fries

utiliteitsbouw 790

Biosintrum: circulariteit op zijn Fries

Een vloer van leemterrazzo, binnenwanden van geschuurd OSB, met isolatiemateriaal van vermalen spijkerbroeken en nog veel meer. Het Biosintrum in Oosterwolde wordt opgebouwd uit maar liefst 80% circulaire materialen.

In het 1000 vierkante meter grote complex wordt een kenniscentrum voor de Biobased Economy gevestigd. In goed Fries: het Biosintrum. Onderwijs en bedrijfsleven gaan daar samen onderzoek doen en circulaire projecten van de grond tillen.

Het ontwerp van het pand is van architect Paul de Ruiter, die uitging van een driepoot als basisvorm. Op het kruispunt van de drie benen situeerde hij een ronde centrale ruimte die het hart vormt van het complex. Het pand wordt energieneutraal en moet een Breeam Outstanding certificaat krijgen.

Nog even wachten op de heipalen

Nadat alle procedurele en financieringstechnische hobbels waren genomen kon vorige week de symbolische eerste spade worden gestoken. Maar op de eerste palen is het nog even wachten, maakt Rob van der Hoek van aannemingscombinatie Natuurlijk Bouwen duidelijk. “Hoewel het gaat om traditionele betonnnen heipalen van bescheiden afmetingen (vierkant 25 met een lengte van 7,5 meter), hebben we te maken met een levertijd van ruim drie maanden. Gelukkig hadden we daar rekening mee gehouden. Er moeten nog veel voorbereidingen worden getroffen en detail-engineering gepleegd, dus die tijd gaat geenszins verloren.”

Opdrachtgevers, bouwers en ontwerpers hebben afgelopen maanden intensieve sessies achter de rug op zoek naar geschikte materialen die recht doen aan de circulaire ambities. Die materialen moeten zoveel mogelijk lokaal zijn geproduceerd, zodat het transport niet drukt op de CO2 voetafdruk. Voor de houtconstructie wordt bijvoorbeeld zoveel mogelijk gewerkt met inlands Larikshout. De bomen daarvoor worden binnenkort samen met Staatsbosbeheer uitgekozen in bossen in de buurt.

Lokale leem iets te zanderig

Even is er gekeken naar een vloer van leem, zoals die in oude boerderijen en schuren is toegepast. Van der Hoek: “Dat is in publieke gebouwen nog nooit toegepast. Maar de lokale leem bevatte teveel zand en kon slecht verdicht worden tot een sterke vloer. Anders was het mooi geweest om die gezamenlijk met omwonenden en toekomstige gebruikers aan te stampen. Met klompen, klossen of wat dan ook. Het was een mooie manier geweest om betrokkenheid van de omgeving te stimuleren, wat ook een belangrijk aspect is van circulair bouwen.”

Voor de vloer is uiteindelijk een speciaal leemterrazzo ontwikkeld, waarin het lokale bodemmateriaal met steenslag en cement wordt vermengd. Dat gaat volgens Van der Hoek een bijzonder resultaat opleveren. Niet alleen worden zoveel mogelijk lokale materialen gebruikt, ook de bouwpartijen zijn vrijwel allemaal uit de gemeente Ooststellingwerf of de directe omgeving afkomstig. Van de schilder, de glasfabrikant, de kozijnfabrikant, de installateur tot en met de drie aannemers die gezamenlijk de combinatie Natuurlijk Bouwen vormen.

De truc met de ingezamelde spijkerbroeken

De betrokkenheid van de omgeving is, toen de leemvloer niet haalbaar bleek, verzorgd via het inzamelen van oude spijkerbroeken die worden verwerkt tot isolatiemateriaal. Een truc die eerder succesvol werd toegepast bij het Circl Paviljoen van ABN Amro dat dit najaar opende. In de fabriek in Noord-Frankrijk van producent VRK Isolatie worden de speciaal aangeleverde batches met lokaal textiel gemengd met zo’n 10% polyesther vezels om te mengen. Zo ontstaan de Métisse isolatieplaten met gecertificeerde kwaliteiten als het gaat om thermische of akoestische isolatie, maar met een lokaal accent.

De karakteristieke blauwe platen worden bij het Biosintrum vooral als akoestische isolatie toegepast in de binnenwanden. Ze komen dus niet vol in het zicht, zoals bij Circl, waar ze prominent tegen het plafond gespijkerd zijn, maar gaan schuil achter panelen van geschuurd OSB.

Vlakgeschuurde OSB-platen

Die panelen zijn volgens Van der Hoek ook een verhaal apart. Ze krijgen namelijk geen coating, maar worden zorgvuldig vlak geschuurd, waardoor een oppervlak ontstaat dat net zo hard en glad is als een tafelblad. “Maar inderdaad: ze onttrekken natuurlijk wel dat bijzondere isolatiemateriaal aan het zicht. Om mensen toch te laten zien waar hun jeans in terecht is gekomen vervangen we die platen op sommige plekken door perspex. Zodat het niet alleen blijft bij een leuk verhaal , maar iedereen ook echt kan zien en aanwijzen wat er gebeurd is met zijn of haar afgedankte kleding.”

Het Biosintrum moet eind 2018  de deuren openen.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels