nieuws

‘Doe mij maar een blikje statushouders, zijn we geneigd te denken’

bouwbreed Premium 772

‘Doe mij maar een blikje statushouders, zijn we geneigd te denken’

Tolken, maandenlange cursussen, examens in het Arabisch. Zeg niet dat vluchtelingen uit Syrië en Eritrea niets doen om hun VCA-papiertje te behalen. Zo zijn er volgens Vluchtelingenwerk Nederland wel meer vooroordelen over statushouders. “Luie donder, denken we al gauw als iemand geen initiatief neemt…”

VCA-examen te ingewikkeld? Voor jong, oud en vluchteling? Op Facebook snappen ervaringsdeskundigen niets van de kritiek van bouwopleiders én vluchtelingenwerkers.

“Ga toch weg man, één keer doorlezen en je haalt het al”, reageert de één, “als je het vca niet haalt, heb je het iq van een poffertje”, de ander. De derde: “misschien ontbreekt het aan begeleiding of gezond verstand.”

De Stichting Samenwerken voor Veiligheid, de beheerder van het VCA, beet vorige week ook van zich af.  “Te ridicuul? Misschien moeten we met zijn allen wat meer geduld hebben en de tijd steken in vluchtelingen, klinkt daar kortweg de reactie.

“Dat vind ik een raar antwoord”, reageert Erna Geleynse van Vluchtelingenwerk Nederland.

In Noord-Holland doen ze er namelijk alles aan om statushouders voor te bereiden op het VCA, een in de bouw onmisbaar diploma.

Arabische tolk

Er was een Arabische tolk bij de VCA-training in Hoofddorp, er waren vijfdaagse trainingen en van twee uur per week, soms wel negen maanden lang.

“Maar nog niet de helft slaagt in één keer. Zelfs hoogopgeleide Syriërs zakken, terwijl ze het examen in het Arabisch afnamen.”

Sinds de VCA-examens zijn aangepast, is het kommer en kwel. Een niet te nemen taalkundige horde.

“Open vragen? Iemand uit Eritrea of Syrië kan daar helemaal niets mee. Schoeisel met stalen neuzen? Schoenen, leren ze tijdens de inburgeringscursus.”

Schoeisel met stalen neuzen?

Sommige statushouders zakken wel vier of vijf keer. “Super demotiverend”, verwoordt Geleynse.

“En wat moeten bouwers met al die petrochemische begrippen? Maak een minder algemeen examen. Eentje voor de bouw. Met termen die ze wel in de praktijk tegenkomen. ”

Ze dringt ook aan op een ‘bouwgids’ voor statushouders. “Als je om een brander vraagt, is het natuurlijk onhandig als ze met een schroevendraaier terugkomen.”

In Nijmegen lopen statushouders tegen dezelfde obstakels aan. Opleidingsbedrijven (Schildervakschool, Bouwmensen en Installatiewerk) de gemeente en bouwbedrijven werken daar sinds vorig jaar samen om zoveel mogelijk vluchtelingen aan een baan in de bouw- en technieksector te helpen. “De eerste ervaringen zijn positief”, zegt Pieter van den Ende, van Vluchtelingenwerk Oost-Nederland.

“Vakdocenten vinden het gaaf om met vluchtelingen te werken, zo gemotiveerd zijn ze. Ze kijken bijna het werk uit je handen. En iedereen is erbij gebaat. De bouw, de maatschappij en de mensen zelf.”

Maar ook in Nijmegen is het ‘VCA-examen’ een ‘spelbreker’.

Dubbele ontkenning

Van den Ende: “Het is echt een leesvaardigheidstest geworden met dubbele ontkenningen en verwijzingen. Zelfs voor sommige autochtone deelnemers is dit niet te doen. Ze moeten op veiligheid getoetst worden, niet op begrijpend lezen. Het gevolg is dat statushouders onnodig lang thuiszitten en niet aan de bak kunnen in de bouw.”

Statushouders willen echt wel, benadrukt Van den Ende, het is geen kwestie van onwil.

“Je moet eens weten hoe we ze allemaal klaarstomen met vrijwilligers en cursussen, zoals met het ROC en de stichting lezen en schrijven. Vier weken lang, vier dagdelen, 48 uur les over VCA. Dan gaat het slagingspercentage wel omhoog, maar volgens ons zou het veel simpeler en dus goedkoper kunnen.”

Het samenwerkingsverband in Oost-Nederland wordt deze week geëvalueerd. “De reacties zijn enthousiast en zestien vluchtelingen hebben dankzij dit project geen uitkering meer.”

Blik

Geleynse hoopt op een vergelijkbaar initiatief in haar regio. “Er zijn genoeg statushouders die de bouw in willen. Maar het zijn tevens lange trajecten die bouwbedrijven niet moeten onderschatten. Het is geen blik kant-en-klaar dat je kunt opentrekken.”

Juist ook cultuurverschillen vragen om aandacht.

“Je moet ze leren dat op tijd komen belangrijk is. En dat ze hier juist wel dingen mogen vragen aan hun leidinggevende, waar dat in hun land van herkomst niet normaal is. Luie donder, denken wij te gauw als iemand geen initiatief neemt, maar in sommige culturen is dat niet zo gewoon als in Nederland.”

Reageer op dit artikel