nieuws

Blog: Terug naar de Ambachtsschool. Leve de LTS!

bouwbreed 2441

Blog: Terug naar de Ambachtsschool. Leve de LTS!

Als zoon van een kleine aannemer (botenbouwer) in Doesburg was ik al als kleine jongen dagelijks te vinden tussen de vlakbank en vandiktebank. Niet om er al mee te werken maar om mijn zakgeld te verdienen door het volscheppen van de zakken met krullen en zaagsel. De enige afzuiginstallatie was toen nog het kapotte ruitje vlakbij de machines dus het was stof happen en niet piepen.

Al toen ik op de basisschool zat, mocht ik uit het afvalhouthok mooie stukken hout redden van de grote houtkachel die in het midden van de werkplaats stond. Met hamer, spijkers en een handzaag maakte ik er mooie houten geweren van, of een leuk kastje.

Na de basisschool was het voor mij geen enkele vraag waar ik naar toe zou gaan. Ook met een best aardige Cito score, die toen ook al bestond, wist ik het zeker; ik wil met de handjes werken.

Het eerste jaar op de LTS in Doesburg kreeg ik een algemene technische indruk over metaal, schilderen, elektriciteit en timmeren. Aan alle vakken mocht ik proeven en van al deze vakken hield ik vlekken in mijn overall en splinters in mijn vingers over.

Iedere keer als ik een werkstukje af had, liet ik deze trots aan mijn ouders zien. Een aantal heb ik bewaard.

Goede mix

De verhouding tussen technische en theoretische vakken was prima. Ik kan me – volgens mij – aardig redden met de Nederlandse, Duitse en Engelse taal, en ook redelijk een stukje schrijven. Al helpt de autocorrectie mij helaas niet altijd met het op de juiste plaats zetten van een d of een t.

Ook de boekhouding, of zelfs het uitrekenen van een simpele constructie, gaat me goed af. Maar nog steeds vind ik materiaalleer en gereedschapsleer veel boeiender.

In het tweede jaar van mijn LTS-tijd moest ik een keuze maken: metaal, elektro of de bouw. Voor mij werd het natuurlijk ‘bouw’, met veel uren houtbewerking, metselen en schilderen in het verschiet.

Schilderen en metselen bleek niet helemaal mijn ding te zijn, maar een paar van maten blonken er in uit. Eén van hen heeft tegenwoordig het grootste schildersbedrijf van de Achterhoek.

Moeite met krachtenleer

Ik kan mij ook nog de moeite herinneren die ik had met de vakken scheikunde en krachtenleer op de LTS. Maar, na vier jaar behaalde ik toch mijn timmerdiploma, mét goede cijfers. Met dank aan de leermeesters, want die waren top.

Mijn timmerleraar was Andre Baars. Nu is hij burgemeester van het mooie Ermelo. Het kan verkeren in het leven.

Met mijn diploma in de tas, mocht ik naar de MTS. Heel wat opleidingen, trainingen en vooral praktijkervaring later, mag ik mij tegenwoordig directeur van de Vereniging Bouw- en Woningtoezicht noemen.

Ah wat zielig

Vanwaar dit ‘levensbericht’, zult u denken? Ik zal het uitleggen. De LTS bestaat niet meer. De ambachtsschool is veranderd in het VMBO, vaak onderdeel van een grote scholengemeenschap, waar zeg maar de minst slimme kinderen starten of naartoe worden gestuurd, als ze een andere opleiding te hoog gegrepen blijkt.

Wellicht denkt u; ‘hoe durft hij dit zo op te schrijven’. Dat zit als volgt. Iedereen die ik met trots vertel dat mijn dochter in de derde klas zit van het VMBO, laat op een of andere manier merken dat dat toch wel jammer moet zijn voor mij als ouder.

Het lijkt wel of het VMBO wordt gezien als het schrobputje van jongeren die moeite hebben met leren. En nu ik dit schrijf, zitten er vier gemotiveerde VMBO-ers bij ons op de bank , die alle vier in hun ‘taal’ aangeven dat zij op hun school worden gezien als de afdankertjes van de scholengemeenschap. Te triest voor woorden naar mijn mening.

Te algemeen opgeleid

En hoe komt dit? Is het de kwaliteit van dit onderwijs? Is het imago? Is het motivatie? Of is het de dommigheid te denken dat Nederland is gebouwd door neurowetenschappers of geschiedenisdocenten?

Ik weet het niet. Wat ik wel weet is dat mijn dochter, nu in het derde jaar, nog steeds haar praktijkuren zo breed voorgeschoteld krijgt dat hier op geen enkele wijze kan worden gesproken van een vakrichting.

Van recreatie en toerisme tot aan met bouw, koken en beveiliging. Van alle vakken krijgt ze maar een klein beetje van mee. Pas in het vierde jaar wordt er een beetje richting gekozen. Met als resultaat dat de jongeren die van het VMBO af komen, eigenlijk pas na hun diploma beginnen aan een vakopleiding. Naar mijn mening te laat.

Turen naar toekomstige bouwsterren

Een groot deel gaat naar het MBO. Hier wordt al de stap gezet naar middenkader. Mijn zoon bijvoorbeeld zit nu na zijn mavo in het derde jaar van de opleiding ‘Middenkader functionaris BOL Infra niveau 4’ (Ik noem het overigens nog gewoon Weg- en Waterbouw) maar de opleiding gaat al voorbij het werken met de handjes.

Geweldig, vindt hij het. Nu is hij tijdens zijn stage, junior uitvoerder op het station Roodeschool, en gaat hij trots, en met een smile, om kwart voor vijf in de ochtend richting het Noorden.

Maar waar komen de toekomstige sterren op de bouw dan vandaan? Allereerst is het aanbod veel te laag. Dat komt ook, omdat de stap vanaf het VMBO naar de praktijk in de bouw vaak vaak wordt overgeslagen.

Het imago is zeker ook wel een dingetje. Voor de kanjers in de bouw bestaat bijvoorbeeld de opleiding Bouwstarters. Vooral jongeren die een andere opleiding niet afmaakten, kiezen hiervoor. Deze jongeren hebben vaak een enorme achterstand en een gebrek aan motivatie.

Trots van de hele bouwketen

Wat nu, is de vraag. Naar mijn mening moeten wij als totale bouwketen snel in actie komen. Het artikel in Cobouw met Frank Knotter spreekt me dan ook enorm aan. Zijn plan om de ambachtsschool nieuw leven in te blazen biedt goede bouwstenen, waar wij met zijn allen mee aan de slag moeten.

Het allerbelangrijkste is dat we weer trots op ons vak moeten kunnen zij. Bent u maar steenhouwer? Nee, ik bouw een kathedraal, zei iemand honderden jaren geleden. Ben je bouwvakker? Nee, ik realiseer uw optimale leefomgeving, zeggen de potentiële bouwtalenten van de toekomst!

Over de auteur 
Wico Ankersmit is directeur van de Vereniging Bouw en Woningtoezicht Nederland. Na het lezen van het artikel in Cobouw over Frank Knotten, die de ambachtsschool nieuw leven wil inblazen, schreef Ankersmit bovenstaand artikel op LinkendIn. In korte tijd werd zijn ervaring meer dan 250 keer gedeeld. Cobouw plaatst deze blog met toestemming van Ankersmit. 

Lees hier het interview met Frank Knotten.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels