nieuws

Merkverwatering

bouwbreed

U kent ze vast wel, namen van personen die gewone woorden zijn geworden. Een leuk spelletje ook om zoveel mogelijk van zulke eponiemen te verklaren. Diesel bijvoorbeeld. Vernoemd naar de uitvinder van de dieselmotor. Of

U kent ze vast wel, namen van personen die gewone woorden zijn geworden. Een leuk spelletje ook om zoveel mogelijk van zulke eponiemen te verklaren. Diesel bijvoorbeeld. Vernoemd naar de uitvinder van de dieselmotor. Of
Sandwich en Tosti. Zijn dat ook eponiemen? Zeker. Eponiemen van adellijke oorsprong zelfs. Lord Sandwich, naar verluidt een verwoed kaartspeler, wenste zijn ‘hobby’ zo min mogelijk te onderbreken voor eten, laat staan daar zijn handen aan vuil te maken. Zijn oplossing? Een tweede boterham op de gewone snee met beleg. Dan de Italiaanse graaf Tosti. Hoteleigenaar aan het Comomeer. Droomde over een geautomatiseerd ontbijt. Per ongeluk liet hij een kaassandwich in een broodrooster glijden.
Wat ook kan: merknamen of productnamen die soortnamen werden. U kent ze wel: hagelslag, snelbinder, linoleum, maggi, luxaflex, vaseline, aspirine, walkman. Voor dit verschijnsel bestaat trouwens geen gangbare term. Britse taalkundigen spreken wel over brandicide (‘merkmoord’). In Nederland: merkverwatering. Een omschrijving die tegelijk aangeeft dat fabrikanten er niet altijd blij mee zijn. Uit vrees voor afbreuk. Zoals onlangs weer eens bleek. De Amerikaanse farmaciegigant Allergan verbood filmer Dick Maas zijn nieuwste film, een zwarte komedie over miljonairsvrouwen, de Botox methode te noemen. De regisseur haalde bakzeil. Zijn rolprent heet nu Moordwijven.
Een dreigbrief van de advocaten van Allergan heeft het Ministerie van Verkeer en Waterstaat c.q. Rijkswaterstaat kennelijk nog niet bereikt. Want de jongens en meisjes van het immer actieve water innovatie bureau (WINN) op dit departement praten in het kader van het project wateruitdagingen sinds kort ook over de botoxmethode. Waarmee niet wordt gerefereerd aan de eigen rimpels, als wel aan een denkbeeldige, want nog nergens toegepaste techniek van landlifting. Landophoging in de strijd tegen mogelijke wateroverlast als gevolg van voortschrijdende bodemverzakkingen in laag Nederland. De zand-botoxmethode heet deze door WL/Delft Hydrolics aangedragen techniek. Het omgekeerde van zandliposuctie: geen zand wegzuigen onder deklagen van klei of veen maar juist extra sediment onder die deklagen injecteren.
Onmogelijk zult u zeggen. Niet volgens WINN en WL/Delft Hydrolics. Op zijn minst kan deze sediment-als-grondstof techniek ergens worden uitgeprobeerd, menen zij. In een polder of uiterwaard. Een pilot, liefst ter grootte van één hectare waarbij de bodem twee meter wordt opgetild. Terecht een wateruitdaging. Niet langer alleen maar dijken verhogen maar hele stukken laagland. Werk aan de winkel ook voor onze baggeraars. Zijn die voor de verandering voor prestigieuze projecten eens niet alleen meer aangewezen op Dubai of China. Kortom: de moeite van het uitwerken waard.
Blijft wel het probleem van Allergan. Wil die firma haar merknaam Botox wel verbonden zien aan down-under baggerwerk in Nederland?
Als ‘we’ het slim aanpakken wel. Vanuit de Verenigde Staten is immers al belangstelling getoond voor de zandbotoxmethode, laten WINN en WL/Delft Hydrolics weten. Onder andere om de wetlands bij New Orleans te verhogen.
Jelle Leenes
Bestuurslid Nederlandse Waterbond, Utrecht
jelle.leenes@freeler.nl

Reageer op dit artikel