Edo Beerda

Kademuren zijn bij het einde van hun ontwerptechnische levensduur soms nog lang niet 'op'. Hun sterkte hebben ze bewezen, eens per vijf jaar doormeten biedt daarom genoeg kansen voor levensduurverlenging, zegt de nieuwe beoordelingsnorm die eraan komt.

Digitale innovatie levert de bouw weinig op als de technologie voorop staat in plaats van mensen, zegt de Delftse hoogleraar Eleni Papadonikolaki. "Praat als aannemer eerst eens met de toeleveringsketen en je eigen mensen voor je een BIM of digital twin optuigt. En zoek een nieuw type leiderschap."

Schuren van grote oppervlakken is zwaar werk, dus waarom geen robot inschakelen? In de fabriek gebeurt het al, en eenvoudig instelbare 'cobots' voor de bouwplaats komen eraan. Met een schuurpapiertje in de robothand. Verf spuitende exemplaren volgen spoedig.  

Onderzoekers van TNO hebben een dakpan ontwikkeld met een folie van perovskiet-zonnecellen. De ultradunne 'pv-film' op de pannen kan een opstapje zijn naar een nieuwe generatie zonne-energie, waarin de technologie naadloos in producten is geïntegreerd.

Lichter construeren kan kademuren duurzamer en goedkoper maken, maar ze mogen het niet begeven. De GeoCentrifuge van Deltares maakt ze wél kapot en toont zo precies hoeveel winst mogelijk is. Onderzoekers ontgraven daarvoor een razendsnel rondslingerend model.

Kademuren kunnen langer mee als wordt meegerekend dat de grond in kademuurbuispalen een bijdrage levert aan de kniksterkte. 'Plooiproeven' in een Rotterdams geolaboratorium brengen haarfijn in kaart hoeveel. Zelfs een watervulling maakt een combiwand sterker, blijkt na flink persen.

In Haarlemmermeer krijgt een brug voor de vierde keer een nieuw leven. De stalen kolos moet er heel wat kilometers voor afleggen, maar het scheelt veel CO2-uitstoot ten opzichte van nieuwbouw. Het 'tweedehandsje' blijkt nog voordeliger ook.

Vervuild slib kun je omzetten in nuttige bouwstof, in plaats van het te verbranden. Een innovatief procedé gebruikt ongebluste kalk om schadelijke stoffen die erin zitten in te sluiten. Het resultaat - 'Neutral' - is bruikbaar als actieve vulstof in beton of asfalt.

Abseilers spelen een sleutelrol bij de renovatie van de Euromast. Ook voor constructeurs is de klus op hoogte een uitdaging. Roestige staaldelen vervangen, vergt vooraf intensief rekenwerk. Herstel op locatie gebeurt vanaf een werkplatform dat geen kilo te veel mag wegen. 

Betonbouw is mogelijk met minimale CO₂-uitstoot, bewijst een demonstratieproject in Roosendaal. Daar verrijzen de eerste vier woningen met een zogeheten 'NEXT level casco'. Grootste uitdaging zit bij deze innovatie niet in de techniek, maar in de regelgeving.