nieuws

‘Verplicht anti-botssyteem torenkranen, het wordt steeds drukker’

utiliteitsbouw 1639

‘Verplicht anti-botssyteem torenkranen, het wordt steeds drukker’

14 torenkranen in Haren, 10 in Charleroi. Het ‘luchtruim’ boven bouwplaatsen wordt steeds drukker, ziet de Belgische leverancier Jurgen Gheeraert. Hij reageert op de dodelijke kraanbotsing vorige week in Den Haag. “In Frankrijk zijn anti-botssystemen al verplicht. Of Nederland dat voorbeeld moet volgen? Ik vind van wel, al preek ik misschien voor eigen parochie.”

Een knullige rekenfout. Zo kun je het ongeval in Den Haag (zie kader) van twee weken geleden analyseren volgens torenkraandeskundigen. Want de twee gieken zwenkten al vaker langs elkaar, dat was het probleem niet. Maar toen er ineens een zware last hing aan een van de twee machines, boog de ene torenkraan vermoedelijk net ietsje te ver naar voren.

Precies op het moment dat het machinistenliftje in de draaibaan zat. Het was zeer waarschijnlijk net die ene hoek die de machinist nooit had kunnen nemen. Jurgen Gheeraert las het artikel in Cobouw waarin kenners pleiten op het verplichten van anti-botssystemen.

Het verhaal loopt onder de foto door

Jurgen Gheeraert en zijn vrouw Aimée Buyck

De baas van RDS Electronics, een leverancier van onder meer veiligheidscamera’s, windmeters en anti-botssystemen voor torenkranen, schreef de redactie een mailtje. Daarin schrijft hij onder meer dat de vraag naar dergelijke systemen vooral bij grotere bouwbedrijven in België toeneemt. “In Frankrijk en Luxemburg zijn ze zelfs verplicht.” Naar aanleiding van het mailtje belde Cobouw Jurgen Gheeraert voor een interview.

U heeft kennelijk verstand van anti-botssystemen. Wat is uw reactie op het torenkraanongeval in Den Haag?
“Ik vind het heel erg. Ik denk wel dat dit ongeval anders was afgelopen met anti-botssystemen. Ik vind dat wel moeilijk om dat te zeggen, omdat er iemand is overleden en de exacte oorzaak nog niet is bewezen.”

Botsen torenkranen vaak met elkaar?
“Het gebeurt vaker dat ze tegen elkaar draaien. Meestal levert dat alleen materiële schade op, maar ik heb ook een keer meegemaakt dat er een deel van de trap naar beneden kwam. Gelukkig werd er niemand geraakt, maar toen gingen er wel belletjes rinkelen bij de hoofdaannemer en klopten ze bij ons aan.”

Waar worden die botsingen door veroorzaakt?
“Machinisten moeten naar zeer veel tegelijk kijken, ze zijn verantwoordelijk voor de last en werken vaak tegen deadlines aan. Hij kan dus niet altijd alles zien, waardoor hij minder aandacht heeft voor afremmen dan soms misschien wel nodig is.”

Staan die kranen niet gewoon te dicht bij elkaar?
“Vaak kan dat gewoon niet anders. Er zijn situaties waarbij de giek van de kranen en de mast tegen elkaar aan kunnen botsen zonder technische hulpmiddelen. Met anti-botssystemen kun je elkaar gewoon niet passeren.”

Dus dat ongeval was te voorkomen?
“Met veiligheidszones en verboden zones van 6 meter en anti-botssystemen wel. Die marge van 6 meter is gewoon nodig omdat je met allerlei invloeden te maken hebt die je niet in de hand hebt, zoals wind, de draaisnelheid (is bij zwaardere last en wind hoger) en het gewicht van de last. En als een kraan moeilijk remt dan doen we er een meter bij. We krijgen weleens de vraag of het een metertje minder kan – we hebben zoveel meter over zeggen ze dan bij ideale omstandigheden – maar daar beginnen wij niet aan.”

En bij die 6 meter valt de torenkraan uit?
“Niet een, twee, drie. Als je te dichtbij komt (en dat kun je ook op de monitor zien in de cabine) dan wordt het beeld eerst oranje (dan vertraagt het zwenken), rood is stoppen en op een gegeven moment schiet de rem er vanzelf op.”

Kraanongeval Den Haag

Foto: Regio15

In Den Haag kwam twee weken geleden een 24-jarige kraanmachinist om het leven. Hij stond in een machinistenlift toen hij met lift en al geraakt werd door de giek van een andere torenkraan. Het ongeval is nog in onderzoek, maar het lijkt erop dat de twee kranen niet waren uitgerust met anti-botssystemen. Dat is ook niet verplicht in Nederland, bleek eerder al uit de Richtlijn Torenkranen, die gemaakt werd naar aanleiding van een ongeval met een torenkraan tien jaar geleden.

Lees hier het artikel naar de vermoedelijke oorzaak. 

Kraanmachinisten vinden dat vast irritant, dat ze steeds worden afgeremd?
“Dat klopt, maar het is ook een kwestie van wennen. Kraanmachinisten die er al langer mee werken, vragen er nu zelf om.”

Waarom zijn die systemen in Frankrijk en Luxemburg wel verplicht?
“Dat is een goede vraag. In Frankrijk zijn ze sowieso strenger met torenkranen. Die antibots komen er ook vandaan.”

Bent u voor verplichting?
“Ja. En niet alleen omdat ik voor mijn eigen markt spreek. Het maakt het werk gewoon veiliger. Maar ook die dure lampen die soms stuk gaan, zonde. Ik heb de Nederlandse richtlijn ook gelezen. Hoe moet ik het zeggen, het staat er allemaal een beetje vaag (voor interpretatie vatbaar). In België hebben ze het ook over de laatste stand der techniek. Maar wat is dat dan? Daar is altijd discussie over.”

Hoe zit het met de verkopen In België?
“Ik heb er nu 200 verkocht en verhuurd. (aanschaf is circa 11.000 euro en huur 400 euro per maand) Vooral aan grote bedrijven leveren we. Maar bijvoorbeeld bij de appartementengebouwen aan de kust werken ze er nauwelijks mee. Ze denken dat dit vertraging oplevert. Vast boet je in op de snelheid, maar bij projecten waar er heel veel staan, kun je toch geen risico’s nemen?”

Neemt het aantal torenkranen op bouwplaatsen toe? 
“Absoluut. In Charleroi zijn we bezig met 10 kranen en bij de bouw van een gevangenis in Haren komen er zelfs 14. Het complex bestaat uit allerlei afzonderlijke gebouwen. Iedere kraan krijgt zijn eigen gebouw. Nee, ze staan nog niet eens heel dicht bij elkaar. Wel gaan ze daar in lagen werken.”

Lees ook
Alle gieken dezelfde kant op: ontroerend eerbetoon aan overleden kraanmachinist 

Foto: Regio015

Reageer op dit artikel