nieuws

Rotterdam wil natuurroutes, huizen en vliegvelden op stadsdaken

utiliteitsbouw 5469

Rotterdam wil natuurroutes, huizen en vliegvelden op stadsdaken

Rotterdam wil zijn enorme areaal aan platte daken een groot aantal nieuwe functies geven. Programmamanager multifunctionele daken Paul van Roosmalen wil zelfs een verhoging van de verplichte minimale dakbelasting. “Het moet doordringen dat een dak meer is dan een plafond.”

Van Roosmalen pleit ervoor een standaard dakbelasting in de regelgeving op te nemen van 300 kilo per vierkante meter, plus een verplicht hekwerk van 1,30 meter. “Dat dwingt architecten en opdrachtgevers na te denken over het gebruik van de ‘vijfde gevel’. Het is onbegrijpelijk dat we er in Nederland nu nog zo weinig mee doen”, zegt Van Roosmalen.

Uit een calculatie van de gemeente blijkt dat Rotterdam liefst 14,5 miljoen vierkante meter plat dak heeft, waarvan 1 vierkante kilometer in het centrum. Dat is veruit het meest van alle Nederlandse steden. De gemeente wil vooral de daken in het centrum ontwikkelen. Dat gebeurt aan de hand van vier functiekleuren. Blauwe daken krijgen een functie bij het opvangen en vasthouden van regenwater, groene daken voegen natuur toe en gele daken krijgen een rol bij energieopwekking. Rode daken zijn bestemd voor wonen, werken en recreëren. Mengvormen van verschillende functies zijn ook mogelijk.

Een vijfde daktype nodig heeft: het mobiliteitsdak

Van Roosmalen verwacht dat Rotterdam binnenkort nog een vijfde daktype nodig heeft: het mobiliteitsdak. “Pakketbezorging met behulp van drones is in opkomst”, zegt Van Roosmalen. “Drones moeten straks ergens kunnen landen. Dat zal de architectuur van gebouwen letterlijk op zijn kop zetten.” Naar zijn verwachting zijn straks ook landingsplaatsen nodig op Rotterdamse daken voor de vliegende taxi’s die taxidienst Uber heeft aangekondigd. De gemeente studeert verder op de aanleg van ecologische hoofdstructuren via groene daken in de stad. Dat moet zorgen voor meer vogels en insecten in de stad.

Nu al heeft Rotterdam 250.000 vierkante meter groen dak en 75.000 vierkante meter zonnepanelen op daken. Dit jaar is de aanbesteding voorzien van nog eens 200.000 vierkante meter platte daken op gebouwen in de haven. Het Havenbedrijf wil dat ze door grootschalige aanleg van PV-panelen een bijdrage gaan leveren aan de verduurzaming van de haven.

De meeste platte daken zijn geen gemeentelijk eigendom en daarom heeft de stad er geen zeggenschap over. Om dakgebruik toch te stimuleren biedt ze hulp en advies aan partijen die er een gebruiksfunctie aan willen geven. De gemeente wil verder de bestaande subsidieregeling voor groene daken uitbreiden naar een subsidie voor multifunctionele daken. Regelgeving voor dakgebruik ontbreekt nog, de gemeente wil het daarom in de Omgevingswet gaan regelen.

Winkelcentrum Alexandrium heeft zijn energiekosten fors naar beneden gebracht met een groen dak

De Maasstad heeft al diverse grootschalige voorbeelden van multifunctionele daken. Het recent verschenen Rotterdamse Dakenboek van Esther Wienese (Nai010 Uitgevers) geeft er een fraai beeld van. Winkelcentrum Alexandrium heeft zijn energiekosten fors naar beneden gebracht met een – isolerend – groen dak. De Jan Prinsschool, pal naast de Markthal, heeft een veilig schoolplein op het dak.

“Een multifunctioneel dak kan ervoor zorgen dat er geen druppel regenwater meer in het riool wordt geloosd”, vertelt Wienese. “Een grote daktuin houdt het meeste water vast, de rest kun je gebruiken in een grijswatersysteem.” Het Schieblock nabij Centraal Station denkt die ambitie binnenkort waar te maken. Het enorme stadslandbouwdak van dit kantoor- en horecagebouw verbouwt groenten voor een restaurant in het gebouw. Het vernieuwde Erasmus MC krijgt ook een kolossale daktuin. Die moet welbevinden van patiënten dusdanig verbeteren dat de verblijftijd in het ziekenhuis significant verkort.

Kinderziektes op daken worden steeds zeldzamer

De gemeente werkt vanuit het LIFE@Urban Roofs programma aan drie grote projecten die in voorbereiding zijn. Het sociale wooncomplex Peperklip krijgt een multifunctioneel dak voor alle bewoners, evenals enkele gebouwen aan de Robert Fruinstraat. Gebouw De Heuvel aan het Grotekerkplein krijgt een openbaar toegankelijk dakpark. (Mede)financiering gebeurt vanuit het EU LIFE-programma.

Dakpark Rotterdam, Europa’s grootste daktuin bovenop het voormalige rangeerterrein Vierhavenstrip, had in het begin flinke problemen met lekkages. Maar dat soort ‘kinderziektes’ worden volgens Van Roosmalen steeds zeldzamer. “Technisch hebben gespecialiseerde aannemers de uitdagingen onder de knie. Je moet een dakpark meeontwerpen en uitvoeren in nauwe samenwerking tussen alle betrokken partijen.”

Het Rotterdamse Dakenboek, Nieuw gebruik van dak en stad van Esther Wienese is te bestellen via www.nai010.com/nl/publicaties/het-rotterdamse-dakenboek/151878

Reageer op dit artikel