nieuws

Polderdaken moeten Zuidas minder nat maken

utiliteitsbouw 1818

Polderdaken moeten Zuidas minder nat maken

Overvolle riolering, straten die onderlopen. Door extreme regenval is dat een beeld dat we vaker zullen zien. Amsterdam wil voorkomen dat de rioleringssystemen het water niet meer kunnen opvangen. Daarom gaat een brede coalitie van partijen uit de stad op de Zuidas regenwater op een andere manier opslaan en ‘reguleren’: via 25.000 vierkante meter aan waterbergende groene daken.

Een groen dak is niet nieuw. En regenwater opvangen op het dak ook niet. Toch is het project op de Zuidas in Amsterdam vrij uniek: nergens in Nederland wordt op zo’n grote schaal samengewerkt om diverse daken geschikt te maken voor het opvangen van regenwater. Niet alleen gemeente Amsterdam, maar ook Green Business Club Zuidas, waterschap Amstel, Gooi en Vecht en stichting Rooftop Revolution maken zich sterk om de ambitie van 25.000 vierkante meter waterbergend groen dak te realiseren. Een gedeelte van de 25.000 vierkante meter is de afgelopen jaren al gerealiseerd: op dit moment is 7.330 vierkante meter dak op de Zuidas waterbergend meter dak op de Zuidas waterbergend. Naast de 25.000 vierkante meter aan ‘bestaand dak’ dat voor 2020 groen en waterbergend moet worden, zijn projectontwikkelaars die op Zuidas nieuwbouw willen aanleggen zijn verplicht een groen dak aan te leggen dat ‘intensief begroeid is, bijdraagt aan de biodiversiteit, een gebruikersfunctie heeft voor bewoners en dat regenwater kan bergen op het dak’.

Water heeft weinig ruimte op de Zuidas

“Omdat de Zuidas zo verstedelijkt is, heeft regenwater weinig ruimte om in te verdwijnen. Als er een bui valt, dan liggen de straten meteen onder. Daarom is het plan bedacht om de hoeveelheid oppervlakte op de daken te gebruiken om het water te kunnen reguleren”, vertelt Friso Klapwijk, directeur van Dakdokters. Hij is nauw betrokken bij het initiatief op de Zuidas. Zijn bedrijf is de ontwikkelaar van het ‘Polderdak’, een dak dat regenwater kan opslaan en vertraagd kan afvoeren.

Op de Zuidas wordt gebruikt gemaakt van dit Polderdaksysteem. Het water op de daken wordt opgevangen in kratten en wordt vervolgens naar een centraal punt geleid. Tijdens de bui wordt het vastgehouden en het wordt pas afgevoerd als het riool voldoende leeg is. “Het Polderdak is gekoppeld aan het internet, je kunt via een programma zien hoeveel water er op je dak opgeslagen is”, legt Klapwijk uit. “Het is de bedoeling dat de systemen van verschillende daken op de Zuidas aan elkaar gekoppeld worden. Op deze manier kun je met elkaar het watersysteem reguleren en voorkomen dat de riolering overvol wordt.”

Gebruikerswaardering en energiebesparing

Allemaal leuk en aardig, maar wat heb je er als vastgoedeigenaar aan om water op te vangen en te reguleren? “Een waterbergend groen dak biedt de eigenaar veel voordelen”, stelt Suze Gehem, voorzitter van Rooftop Revolution, een stichting die hulp biedt bij het vergroenen van daken en een van de samenwerkingspartners van het project op de Zuidas. “Zo stijgt de waarde van het vastgoed, zorg je voor een prettig uitzicht en creëer je gebruikerswaardering: medewerkers of bewoners van een pand zijn vaak blij met een extra stukje tuin. Bovendien kun je er energie mee besparen. Een waterbergend dak zorgt voor verkoeling van de ruimte onder het dak, terwijl zwart bitumen de ruimte vaak enorm opwarmt. Daarmee kost het in de zomer een stuk minder energie om je gebouw te koelen.” ”

Toch is een waterbergend dak wel een investering, geeft Klapwijk toe. Voor waterberging op het dak betaal je volgens hem 600 euro per kuub. En dan heb je nog niet eens een daktuin. “Voor waterberging is het overigens wel vrij makkelijk een businesscase te creëren”, stelt hij. “Kosten maak je wel, maar een groot gedeelte wordt vergoed door de gemeente. Veel eigenaren zijn bereid te investeren. De meesten denken al na over wat ze met hun dak kunnen doen. Ze weten dat er veel toekomst in zit.” Het totale subsidiebudget voor groene daken met een watercapaciteit van ten minste 20 liter per vierkante meter is in de gemeente Amsterdam 1,65 miljoen euro.

10 procent groene daken in 10 jaar

Klapwijk en Gehem geloven sterk in de toekomst van groene daken. Klapwijk: “Ik verwacht dat over zo’n 20 jaar een daktuin geen uitzondering meer is, dat het juist vreemd is als je nog zwarte, ongebruikte daken ziet. Ik schat in dat ongeveer de helft van die bebouwde daken, waterbergend is. Al moet er nog wel echt een beweging op gang komen hoor. Op dit moment staat waterberging op veel agenda’s, maar er is nog niets over geregeld in bouwregelgeving. Nu voldoe je nog als je gewoon een rioolpijp plaatst. Ik denk dat daar een discussie over op gang moet komen en ik hoop dat dit initiatief op de Zuidas daaraan bijdraagt.” Rooftop Revolution heeft de ambitie om het aantal groene daken in Nederland de aankomende tien jaar met 10 procent te laten groeien. Daarvan moeten zoveel mogelijk daken een waterbergende functie hebben. Op dit moment is volgens Gehem nog maar 2 promille van het dakoppervlak in Nederland groen.


Marineterrein Amsterdam

Niet alleen op de Zuidas, maar ook op het dak van het Marineterrein in Amsterdam wordt sinds kort regenwater opgevangen. Het slimme ‘blauw-groene’ dak is vorige week vrijdag officieel geopend. Naast het opvangen van water, wordt op dit dak de komende twee jaar ook wetenschappelijk onderzoek gedaan. Wetenschappers gaan werken aan een nieuwe manier van het meten van de water- en luchtkwaliteit, toepassingen voor drones en gaan experimenten met virtual reality.


Ambitie gemeente Amsterdam

Tussen 2010 en 2014 is in Amsterdam naar eigen schatting 45.000 vierkante meter dak ‘vergroend’. Daarmee beschikte de hoofdstad begin 2015 over in totaal circa 150.000 vierkante meter groen dak. De gemeente wil uiterlijk eind 2018 50.000 vierkante meter groen dak hieraan hebben toegevoegd. “In 2016 is er met een nieuwe subsidieregeling 14.574 vierkante meter groen dak gerealiseerd. Als de trend van dat jaar zich voortzet dan gaan we dit doel makkelijk halen”, laat een woordvoerder van de gemeente weten.

Groene daken zijn voor de gemeente Amsterdam erg belangrijk, vooral omdat ze bijdragen aan het beter bestendig maken van de stad tegen hevige regenval. “Waar eerder de daken vaak met een sedum of moslaag werden bedekt, is er de laatste jaren extra ingezet (in de subsidieregeling) op daken met een dik groenpakket. De baten zijn groter op het gebied van waterbergend vermogen. Zo kan een daktuin met een dikke laag van 10 tot 25 cm substraat 60 tot 90 procent van het regenwater vasthouden”, aldus de woordvoerder.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels