Anja Vijselaar toont een glimlach van oor tot oor als ze hoort dat ze bij de drie kanshebbers zit voor de Bouwvrouw van het Jaar. De directeur Energie van ingenieursbureau WSP Nederland (voorganger Lievense) voelt zich na ruim dertig jaar in de sector door en door bouwvrouw. “Dit is écht een jippie-moment. We gaan de champagne opentrekken.”
Vijselaar, die nu zo’n twee jaar bij WSP Nederland actief is, viel bij de jury op omdat ze al lang in de bouw werkt. Met recht kun je haar ‘een oude rot in het vak’ noemen die ontzettend veel voor de sector heeft gedaan.
Carrière startte op de bouwplaats
Ze begon haar carrière in 1986 bij Dura Vermeer. Niet achter een bureau, maar direct op de plek waar het allemaal gebeurt: de bouwplaats. “Ik wilde eigenlijk calculator worden, maar daar was geen vacature voor. Er was wel een alternatief; de uitvoering in. Een vrouw op die plek was in die tijd uniek, en eigenlijk nu nog steeds. Maar ik vond het ontzettend leuk en ben er gebleven.”
Al snel werd ze de eerste vrouwelijke uitvoerder. Ze werkte zich op tot hoofduitvoerder, projectleider en uiteindelijk werd Vijselaar op haar 39ste directeur. Dat ze als vrouw in een mannenwereld werkte, heeft haar nooit belemmerd om door te groeien. “Ik heb er wel ontzettend hard voor gewerkt, maar niet anders dan een man zou doen.”
Weinig vrouwen zitten 30 jaar in de bouw
Toch zijn er maar weinig vrouwen die het haar nadoen. Vijselaar kent ze in ieder geval niet. “Ik heb er in die jaren veel onderweg zien afvallen. Maar weinig vrouwen zitten dertig jaar in de bouw. Ja, sommige die in de staffuncties beginnen, maar in de uitvoering? Nee. Het is een harde wereld: elke dag in weer en wind, altijd vroeg opstaan. Ook steeds minder mannen kiezen ervoor."
Na ruim twintig jaar bij het bouwbedrijf maakte ze de overstap naar de energiesector. Ze ging aan de slag als vestigingsdirecteur bij Joulz, een bedrijf dat hoogspanningsstations bouwt, en werd vervolgens CEO en gaf leiding aan 650 medewerkers. Zeven jaar later maakte ze de overstap naar Petersburg Consultants, dat sinds 2019 onderdeel uitmaakt van WSP, een groot Canadees ingenieurs- en adviesbureau.
Bezige bij
Verder is Vijselaar een echte bezige bij: naast haar werk zit ze in tal van netwerken én schrijft ze elke maand een blog over maatschappelijke thema’s. Onlangs bereikte ze haar tweede commissariaat bij Westpoort Warmte, een warmtebedrijf van de gemeente Amsterdam en Vattenfall. Eerder dit jaar werd ze commissaris bij ESG Core Investments.
Als BU Energy-directeur maakt ze zich onder andere sterk voor de energietransitie. Ze is de initiatiefnemer van een buurtbouwdoos, een bordspel om het participatieproces bij particulieren te stimuleren. “Het slaat enorm aan”, vertelt ze trots. “Bewoners spelen dit spel samen met hun buren, zodat ze gezamenlijk leren wat er allemaal mogelijk is. Dat kunnen soms al hele kleine maatregelen zijn, zoals het plaatsen van een tochtstrip of zonnepanelen. Gemeenten zijn erg geïnteresseerd. Zij willen dat bewoners meer participeren. Dit is een vrij laagdrempelige manier.”
Veiligheidsfestival opgezet
Een ander belangrijk thema voor de bouwvrouw is veiligheid. Afgelopen jaar zette ze het allereerste Safety Energy Festival op, nadat WSP trede vier op de veiligheidsladder bereikte. “Doel is om met elkaar te praten over veiliger werken. Niet alleen binnen het bedrijf, maar met opdrachtgevers én opdrachtnemers. Dat is nieuw: dat totaal verschillende bedrijven, zoals bouwers, kabelleveranciers en netbeheerders, met elkaar in gesprek gaan. En ontzettend belangrijk. Het geeft commitment als je een hoge bestuurder van TenneT hoort uitspreken dat veiligheid op nummer 1 staat.”
Vijselaar hamert daar zelf al járen op. Al in haar tijd bij Dura Vermeer voelde ze de verantwoordelijkheid voor de mensen op de bouwplaats. “Dat is een groot onderdeel van een leidinggevende functie. Ik heb ongevallen meegemaakt. Geen dodelijke gelukkig, maar helaas heb ik genoeg gezien. Dat heeft me het besef gegeven hoe belangrijk veilig werken is.”
Kansen geven aan vrouwen
Vrouwen kansen geven is tot slot ontzettend belangrijk voor Vijselaar. Binnen WSP zette ze afgelopen jaar een vrouwennetwerk op en ze probeert zoveel mogelijk diverse mensen (ook van andere culturen) te benoemen.
De enige manier om écht meer vrouwen in de bouw te krijgen is door er een thema van te maken en het aandacht te geven, is haar overtuiging. “Bij Joulz gebeurde dat, daar zaten vier vrouwen in de directie. Er zijn er écht genoeg, ze worden alleen niet gevonden. Blanke mannen van een bepaalde leeftijd zoeken mensen die op hen lijken, soms onbewust. Als je het dan niet specifiek benoemd, lukt het nooit om te veranderen. Bij WSP is ook nog een flinke weg te gaan, wel is inmiddels 23 procent van alle medewerkers vrouw."
Maar hoe doet ze dat, zo’n drukke functie combineren met al die maatschappelijke thema’s? “Veel ’s avonds en in het weekend werken”, lacht ze. “Maar ik krijg er veel energie van. Dus maak ik er gewoon tijd voor.”
Op 30 september werd bekend dat Anja Vijselaar de Cobouw Bouwvrouw 2021 is. Bekijk hier haar reactie:
Meer over bouwvrouwen:
