nieuws

“Zonder de verplichte vluchtstroken biedt hoogspanningsnetwerk nog volop ruimte voor nieuwe zonneparken”

infra 989

“Zonder de verplichte vluchtstroken biedt hoogspanningsnetwerk nog volop ruimte voor nieuwe zonneparken”

Niet het hoogspanningsnetwerk zelf maar de strenge regels eromheen zijn de oorzaak van de stagnatie in de ontwikkeling van zonneparken. Dat stelt operationeel directeur Ben Voorhorst van Tennet. “Als de verplichte vluchtstroken worden afgeschaft kunnen we de bestaande infra veel beter benutten, terwijl aan betrouwbaarheid nauwelijks wordt ingeboet.”

Leveringszekerheid. Dat is voor Tennet waarschijnlijk nog een belangrijker speerpunt dan die andere twee waar de netbeheerder zich zo graag op laat voorstaan: duurzaamheid en lage kosten. Met een beschikbaarheid van 99,99 % behoort het Nederlandse hoogspanningsnetwerk niet voor niets  tot de wereldtop. Alle wettelijk ingebouwde zekerheden maken wel dat Nederland volgens operationeel directeur Ben Voorhorst tegen de grenzen aanloopt. Maar als je de mogelijkheid geeft soms in een paar milliseconde een aantal zonneweiden af te schakelen, is er best nog capaciteit over voor uitbreiding.

U mag niet zomaar een zonnepark afschakelen om file op het hoogspanningsnetwerk tegen te gaan?
“Volgens de regels mogen wij alleen nieuwe energiebronnen aansluiten als we voldoende transportcapaciteit hebben en een stabiel net kunnen garanderen. We hebben altijd al een transportcapaciteit die ongeveer het dubbele is van wat centrales kunnen leveren. Bij de overstap naar duurzame bronnen kan de piekbelasting nog eens twee tot drie keer zo hoog worden, omdat windmolens en zonneparken maar een beperkt deel van de tijd op vol vermogen draaien. Voor die enkele keer dat het zich voordoet, hebben we dus hele brede vluchtstroken nodig. Als je accepteert dat je een enkele keer een paar zonneweiden tijdelijk moet afschakelen omdat het net anders uit balans raakt, kun je er veel meer aansluiten. Daar moet een Algemene Maatregel van Bestuur voor worden aangepast.”

Leg wat sneller die hoogspanningsleidingen aan.
“Als wij een nieuw hoogspanningsstation willen bouwen hebben we te maken met plannings- en vergunningstermijnen van 5 tot 10 jaar. Want niemand wil hoogspanningslijnen bij wijze van spreken door zijn achtertuin hebben. Voor een windmolenpark gelden dezelfde termijnen, dus meestal kun je daarmee wel gelijk op trekken. Maar met zonneweiden of andere grote PV-projecten zijn de vergunningsprocedures én ook de bouwtijd veel korter. Die hebben soms al in een jaar een vergunning. Daar kunnen wij niet tegenaan bouwen. Als we dat al zouden willen, want dat netwerk wordt dus niet . Als je in een paar milliseconden, tijdelijk kunt afschakelen ben je er ook. De technologie hebben we al en de robuustheid is nauwelijks in het geding, maar we mogen het simpelweg niet.”

Dat eeuwige gepolder ook
“Ik ben daar niet negatief over hoor. De klimaattafels zijn er waarschijnlijk de ultieme uitingsvorm van, maar die hebben in mijn ogen ook best wat opgeleverd. Ik ben ook president van de Europese organisatie van netbeheerders  en in die hoedanigheid zie ik heel goed voordelen van dat Nederlandse gepolder. In plaats van dat we opgewonden tegenover elkaar staan met de hakken in het zand, gaan we de dialoog aan , met de natuurorganisaties, de consumentenorganisaties, de energieleveranciers, de overheden… echt met iedereen. En uiteindelijk worden er knopen doorgehakt.”

De energietransitie leidt onvermijdelijk naar een compleet geëlektrificeerde samenleving?
“Dat kan ik mij niet voorstellen. Alles wordt wel groen. Behalve groene elektronen zullen we ook groene moleculen moeten gebruiken, zoals waterstof dat door middel van elektrolyse met groene stroom is geproduceerd. Dan kunnen we ook de bestaande gasinfrastructuur blijven benutten voor het transport van de waterstof, zoals we in de Infrastructure Outlook 2050 beschrijven die we samen met Gasunie hebben gepubliceerd. In Duitsland starten we binnenkort een pilot met een elektrolyser waarmee we 100 MW aan groene waterstof kunnen leveren aan de industrie.”

We kunnen dus voorlopig ook nog niet van het gas af?
“Tot 2030 zullen we sowieso nog wel gascentrales achter de hand hebben. Maar op de langere termijn naar 2050 durf ik het niet te zeggen. Dan moeten we naar nul CO2 uitstoot. De situatie van een hogedrukgebied in de winter dat drie weken boven noordwest-europa hangt is bepaald niet denkbeeldig. Dan vriest het misschien wel die of vier weken achter elkaar, terwijl het niet waait en de opbrengst van PV-panelen ook gering is.  Met de korte dagen en het waterige zonnetje houdt het ’s winters toch al niet over, maar als er een laag sneeuw op ligt wekken je zonnepanelen helemaal niets op. En de accu’s van elektrische auto’s zijn na twee dagen ook leeg dus daarmee voeg je ook onvoldoende robuustheid toe aan je energiesysteem. We doen pilots met van alles, maar hoe de uiteindelijk mix uitpakt van energiebronnen en opslag weten we niet. Het zal nooit alleen stroom zijn.”

Hoe zit het met dat plan voor een windeiland op de Noordzee?
“Voor het windpark IJmuiden Ver, dat rond 2030 klaar moet zijn, zou in theorie een opgespoten eilandje voor de converterplatforms al goedkoper zijn dan de stalen platforms waarmee we nu werken. Voor de langere termijn denken we aan een groter energie-eiland of eilanden verder op de Noordzee. Punt is alleen dat je dan internationaal rechtelijk een ontontgonnen terrein betreedt. De Noordzee staat al vol met platforms, vooral voor olie- en gaswinning. Een transformator- of converterstation voor een windpark meer of minder, is voor niemand nog ingewikkeld. Maar een eiland opspuiten buiten de twaalfmijlszone, dat zou wel eens opgevat kunnen worden als gebiedsuitbreiding of landjepik, dus dat stuit al gauw op bezwaren. Maar we studeren er nog altijd op met een aantal partners. Rond de zomer hopen we er meer over bekend te maken.”

 

 

35 miljard euro investeren in tien jaar

Tennet verwacht de komende tien jaar 35 miljard euro te investeren in hoogspanningsnetwerk waarvan 12 miljard in Nederland en 23 miljard in Duitsland. De groei met 5 miljard ten opzichte van de vorige prognose komt vooral voor rekening van de extra offshore aansluitingen in het Nederlandse deel van de Noordzee. Bij Tennet werken nu zo’n 4000 mensen. De netbeheerder hoopt dit jaar 500 nieuwe medewerkers aan te nemen.

Reageer op dit artikel