nieuws

Proefdijk bij de Eem houdt het heel lang vol

infra 2156

Proefdijk bij de Eem houdt het heel lang vol

De met lichte damwanden versterkte proefdijk bij Eemdijk is zaterdagmiddag bezweken. Het water stond tot de kruin en de containers bovenop de damwanden stonden nagenoeg vol. Dat is goed nieuws voor Rijkswaterstaat en de waterschappen.

Op het moment dat de dijk bezweek hadden de onderzoekers net het waterpeil in de sloot aan de voet van de dijk met een halve meter verlaagd. Dat hadden ze nog een paar keer kunnen doen, maar daarna waren de mogelijkheden om de dijk op de proef te stellen ook wel zo’n beetje uitgeput.

“Toch heb ik hem geen moment geknepen, dat we hem niet stuk zouden krijgen”, stelt project-coördinator Goaitske de Vries. “De damwand in de kern van de dijk was zaterdagmiddag aan het begin al zo’n 450 mm vervormd en daarmee was de proef in feite al geslaagd. De vervormingen waar we eerder meer dan een dag over hadden gedaan door de belasting steeds een stukje op te voeren, bereikten we toen elk uur. Dat gaf ons wel het gevoel dat we in de buurt van de grens zaten,  hoewel er op dat moment nog altijd geen damwandplank uit het slot was gelopen. Maar toen we het waterpeil in de teensloot verlaagden zagen we de grond voor de dijk plots omhoog komen en vanaf dat moment was er geen houden meer aan.”  Het water, dat tot een halve meter onder de kruin van de dijk was gehouden en een meter onder de top van de damwand, gutste er vrijelijk overheen en de containers die voor extra bovenbelasting zorgen spoelden weg.

Eerder zei De Vries tegen Cobouw  te verwachten dat de dijk vrijdag eind van de middag zou  bezwijken. Het werd uiteindelijk een dag later. Gelukkig gebeurde het wel bij daglicht, want camerabeelden leveren, naast de data van waterspanningsmeters, verplaatsingsmeters en andere sensoren in en rond de dijk belangrijke informatie voor de onderzoekers.

Dijkenbouwers in de hele wereld keken live mee met het opvallende experiment in Eemdijk, een dorp aan de rivier de Eem in de gemeente Bunschoten ligt. Ook het Army Corps of Engineers keek mee en voerde vooraf berekeningen uit om een voorspelling te geven. Met de meetdata kunnen dijkenbouwers wereldwijd tientallen jaren mee vooruit kunnen, aldus een woordvoerster van het Hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP). “We rekenen nu ook nog altijd met data van proeven van twintig jaar terug.”

Binnen het hoogwaterbeschermingsprogramma moet komende tien jaar ruim 1100 kilometer rivierdijk worden versterkt om extreem hoogwater in de toekomst te kunnen weerstaan. Damwanden in de kern zijn een populaire methode om dijken te versterken zonder dat ze steeds hoger en breder moeten worden.

Het zou zomaar kunnen dat er in de nabij toekomst dunnere damwandplanken kunnen worden gebruikt, nu beter bekend is hoe de dijk met damwand zich gedraagt. Eind januari bezweek op hetzelfde proefveld al een identieke dijk, maar dan zonder damwand.  De gegevens van die proef worden nu naast elkaar gelegd,  samen met die van de zogenaamde pull-over test, waarbij vier series damwandplanken met vijzels werden omgetrokken. Daar waren de stalen planken dus niet ingebed in een dijklichaam van  zand en klei, maar ging het sec om de eigenschappen van de damwanden, die lichter waren dan tot nu toe bij dijkversterkingen worden gebracht. Dat was ook voor leverancier Arcelor Mittal nieuwe informatie. De producent was intensief betrokken bij de proef en moest damwandplanken leveren van heel constante kwaliteit. Doorgaans luistert het bij de productie in de staalfabriek niet zo nauw en wordt vooral een minimum-sterkte gegarandeerd. Rijkswaterstaat, waterschappen en kennisinstellingen wilden nu nadrukkelijk ook een een maximum waarde hebben, om precies te kunnen bepalen wat wel en wat niet werkt. De gestaffeld aangebracht damwanden (afwisselend 9 en 18 meter lang) waren voor het intrillen voorzien van sensoren.

Reageer op dit artikel