Cobouw Forecast 2026

'Dit is de toekomst van de bouw'

Stelling 1, Infra

Buitenlandse bouwers eten Nederlandse aannemers de kaas van het brood

Cobouw voorspelt: Buitenlandse bouwbedrijven rukken op in de Nederlandse infrasector en verdringen Nederlandse aannemers op termijn bij de grootste en meest complexe projecten. De één beschouwt het als verlies van kennis en investeringen in de Nederlandse bouwsector. Een ander verwelkomt het fenomeen met open armen en zegt: “Gelukkig, we hebben toch nog een aannemer voor dit project gevonden.”

Lees de stelling

Stelling 2, Woningbouw

Woningfabrieken blijven klem zitten zolang gemeenten niet dezelfde ambitie hebben als het kabinet

Cobouw voorspelt: Industriële woningbouw kan veel sneller produceren, maar die tijdwinst gaat grotendeels verloren door trage vergunningprocedures en lange ontwikkeltrajecten. Zonder snellere en meer uniforme gemeentelijke procedures komt de ambitie om de helft van de nieuwbouwwoningen fabrieksmatig te bouwen moeilijk van de grond.

Lees de stelling

Stelling 3, Utiliteit

Datacenters zijn de redders van de utiliteitsmarkt

Cobouw voorspelt: Datacenters zijn dé belangrijke groeimarkt voor bouwbedrijven en vangen de teruglopende vraag naar kantoren en andere utiliteitsgebouwen op. De komende tien jaar zijn tientallen miljarden euro’s aan investeringen te verwachten. Maar: een datacenter mag er eenvoudig uitzien, dat zijn ze niet.

Lees de stelling

Stelling 4, Watercongestie

Bouwprojecten zullen sneuvelen door gebrek – of een overschot – aan water

Cobouw voorspelt: De structurele droogte maakt dijken kwetsbaarder voor scheuren. Maar bij dijkversterkingen ligt de nadruk nog steeds vooral op bescherming tegen hoogwater. Dat moet anders. Tegelijkertijd is schoon drinkwater voor de bewoners van nieuwe huizen niet meer vanzelfsprekend. Dat vraagt om andere bouwmethoden en innovatie.

Lees de stelling

Stelling 5, Netcongestie

Netcongestie is komende jaren geen enkel probleem meer

Cobouw voorspelt: Netcongestie hoeft de bouw niet stil te leggen. Door slimmer te ontwerpen, energiegebruik beter te verdelen en lokale energiesystemen te ontwikkelen, kan de schaarse netcapaciteit efficiënter worden benut. Deze vijf oplossingen helpen het stroomnet vooruit.

Lees de stelling

Stelling 6, AI

AI zal bouwers niet vervangen, maar wel de bouwbedrijven die AI niet gebruiken

Cobouw voorspelt: AI wordt binnen vijf jaar onderdeel van vrijwel iedere bouwkundige workflow en zorgt ervoor dat bouwbedrijven met hetzelfde aantal mensen meer, sneller en beter kunnen bouwen. “AI bouwt geen bruggen, maar wie AI gebruikt, bouwt er straks wel méér – en nog beter en sneller ook.”

Lees de stelling

Stelling 7, Grondstoffen

De goedkope bouwmaterialen van vandaag zijn de duurste in de toekomst

Cobouw voorspelt: De prijzen van traditionele bouwmaterialen blijven onder druk staan door geopolitieke onzekerheid, schaarste, klimaatverandering en stijgende transportkosten. Biobased en gerecyclede materialen worden daardoor op termijn aantrekkelijker. Het moment dat alternatieven als biobased materialen aantrekkelijker voor het kasboek zijn dan conventionele bouwmaterialen komt steeds dichterbij.

Lees de stelling

Stelling 8, Duurzaamheid

We gaan duurzamer bouwen, maar dan zonder strenge regels

Cobouw voorspelt: Gemeenten willen steeds duurzamer bouwen, maar worden realistischer over extra duurzaamheidseisen. Die mogen de betaalbaarheid en woningbouwproductie niet in de weg zitten.

Lees de stelling

Stelling 9, Arbeidsmarkt

Verslaving aan goedkope arbeidsmigranten hindert innovatie

Cobouw voorspelt: Arbeidsmigranten leveren goedkoop werk. Daardoor is de prikkel om te innoveren minder groot geworden. Maar experts zijn eensgezind: zonder arbeidsmigranten zou de bouw ten dode zijn opgeschreven. Maar het mag wel een beetje minder, vindt Hans Crombeen van de FNV.

Lees de stelling

Stelling 1, Infra: Buitenlandse bouwers eten Nederlandse aannemers de kaas van het brood

Buitenlandse bouwbedrijven rukken op in de Nederlandse infrasector en verdringen Nederlandse aannemers op termijn bij de grootste en meest complexe projecten. De één beschouwt het als verlies van kennis en investeringen in de Nederlandse bouwsector. Een ander verwelkomt het fenomeen met open armen en zegt: “Gelukkig, we hebben toch nog een aannemer voor dit project gevonden.”

Lees stelling 1

Stelling 2, Woningbouw: Woningfabrieken blijven klem zitten zolang gemeenten niet dezelfde ambitie hebben als het kabinet

Industriële woningbouw kan veel sneller produceren, maar die tijdwinst gaat grotendeels verloren door trage vergunningprocedures en lange ontwikkeltrajecten. Zonder snellere en meer uniforme gemeentelijke procedures komt de ambitie om de helft van de nieuwbouwwoningen fabrieksmatig te bouwen moeilijk van de grond.

Lees stelling 2

Stelling 3, Utiliteit: Datacenters zijn de redders van de utiliteitsmarkt

Datacenters zijn dé belangrijke groeimarkt voor bouwbedrijven en vangen de teruglopende vraag naar kantoren en andere utiliteitsgebouwen op. De komende tien jaar zijn tientallen miljarden euro’s aan investeringen te verwachten. Maar: een datacenter mag er eenvoudig uitzien, dat zijn ze niet.

Lees stelling 3

Stelling 4, Watercongestie: Bouwprojecten zullen sneuvelen door gebrek – of een overschot – aan water

De structurele droogte maakt dijken kwetsbaarder voor scheuren. Maar bij dijkversterkingen ligt de nadruk nog steeds vooral op bescherming tegen hoogwater. Dat moet anders. Tegelijkertijd is schoon drinkwater voor de bewoners van nieuwe huizen niet meer vanzelfsprekend. Dat vraagt om andere bouwmethoden en innovatie.

Lees stelling 4

Stelling 5, Netcongestie: Netcongestie is komende jaren geen enkel probleem meer

Netcongestie hoeft de bouw niet stil te leggen. Door slimmer te ontwerpen, energiegebruik beter te verdelen en lokale energiesystemen te ontwikkelen, kan de schaarse netcapaciteit efficiënter worden benut. Deze vijf oplossingen helpen het stroomnet vooruit.

Lees stelling 5

Stelling 6, AI: AI zal bouwers niet vervangen, maar wel de bouwbedrijven die AI niet gebruiken

AI wordt binnen vijf jaar onderdeel van vrijwel iedere bouwkundige workflow en zorgt ervoor dat bouwbedrijven met hetzelfde aantal mensen meer, sneller en beter kunnen bouwen. “AI bouwt geen bruggen, maar wie AI gebruikt, bouwt er straks wel méér – en nog beter en sneller ook.”

Lees stelling 6

Stelling 7, Grondstoffen: De goedkope bouwmaterialen van vandaag zijn de duurste in de toekomst

De prijzen van traditionele bouwmaterialen blijven onder druk staan door geopolitieke onzekerheid, schaarste, klimaatverandering en stijgende transportkosten. Biobased en gerecyclede materialen worden daardoor op termijn aantrekkelijker. Het moment dat alternatieven als biobased materialen aantrekkelijker voor het kasboek zijn dan conventionele bouwmaterialen komt steeds dichterbij.

Lees stelling 7

Stelling 8, Duurzaamheid: We gaan duurzamer bouwen, maar dan zonder strenge regels

Gemeenten willen steeds duurzamer bouwen, maar worden realistischer over extra duurzaamheidseisen. Die mogen de betaalbaarheid en woningbouwproductie niet in de weg zitten.

Lees stelling 8

Stelling 9, Arbeidsmarkt: Verslaving aan goedkope arbeidsmigranten hindert innovatie

Arbeidsmigranten leveren goedkoop werk. Daardoor is de prikkel om te innoveren minder groot geworden. Maar experts zijn eensgezind: zonder arbeidsmigranten zou de bouw ten dode zijn opgeschreven. Maar het mag wel een beetje minder, vindt Hans Crombeen van de FNV.

Lees stelling 9