nieuws

Bouwadvocaten kraken Bouwwet: ‘aannemers te makkelijk doelwit’

bouwbreed Premium 1288

Bouwadvocaten kraken Bouwwet: ‘aannemers te makkelijk doelwit’

Bouwadvocaten en hoogleraren (bestuurs- en privaatrecht) voorspellen nog altijd grote juridische problemen als de Eerste Kamer instemt met een wet die de bouwkwaliteit juist moet verbeteren. “Het schort aan een bouwbrede benadering.”

De ene na de andere jurist laat zich kritisch uit over de toch al zo beladen wet die de bouwkwaliteit moet verbeteren.

Richard Neerhof, hoogleraar bestuursrecht aan de Vrije Universiteit haalde deze week vernietigend uit naar de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen. Hij voorspelt eindeloze discussies over de vraag wie waar straks verantwoordelijk is. Hij is niet de enige. Meerdere hoogleraren en bouwadvocaten scharen zich achter hem.

Een daarvan is Stéphanie van Gulijk, hoogleraar privaatrecht aan de Law School in Tilburg. Ook volgens haar wordt het toekomstige stelsel veel te ingewikkeld.

Aannemer is de klos

“Te veel partijen zijn er straks bij betrokken, in allemaal verschillende hoedanigheden. En als het misgaat wijzen ze allemaal weer naar elkaar.”

Gulijk vindt dat de wetgever zich teveel richt op de aannemer. “Terwijl ook de architect een hele belangrijke rol kan spelen als het gaat om constructieve veiligheid.”

Verder plaatst ze kanttekeningen bij de kwaliteitsborgers, die als slagers hun eigen vlees keuren. “Uiteindelijk zijn de kwaliteitsborgers straks ook contractpartners. Hoe onafhankelijk zijn die dan nog?”

Privaatrechtelijke issues

Ook bouwadvocaat Ottilie Laan (Blumstone advocaten) wordt nog niet vrolijk van het wetsvoorstel. “Het wetsvoorstel is onvoldoende doordacht. De wetgever gaat voorbij aan privaatrechtelijke issues die zich in de praktijk regelmatig voordoen”, reageert Laan.

Het is de bedoeling dat er private kwaliteitsborgers komen en een toelatingsorganisatie die kwaliteitssystemen moet goedkeuren. Laan juicht extra ogen die meekijken met het bouwproces toe, omdat vreemde ogen dwingen, maar…

Je moet het snappen

“Het is onduidelijk wat die kwaliteitsborgers gaan toetsen. Opdrachtgevers en kwaliteitsborgers  zijn straks vrij om daar onderling afspraken over te maken. Net zoals bijvoorbeeld een architect wordt de kwaliteitsborger een opdrachtnemer. Het is vervolgens maar de vraag wat je met de opdrachtgever afspreekt. Je moet voldoen aan het Bouwbesluit, dat is de ondergrens, maar hoe groter en breder de opdracht is, hoe groter de verantwoordelijkheid wordt. Juridisch moet je dat goed snappen.”

Laan krijgt geregeld vragen van kwaliteitsborgers over aansprakelijkheid. “Die vragen mij daar ook naar. Dan zeg ik: je kunt aansprakelijkheid beperken in de privaatrechtelijke sfeer, net zoals een architect dat doet. Dat kan betekenen dat een opdrachtgever met lege handen komt te staan als een kwaliteitsborger een fout maakt, wat niet de bedoeling is van het wetsvoorstel.”

Betere bouwkwaliteit?

Met het wetsvoorstel streeft minister Ollongren meer bouwkwaliteit na. Of dat gaat gebeuren, waagt Laan te betwijfelen.

“Met dit voorstel kan de kwaliteit van een bouwwerk, juridisch nog steeds tussen wal en schip vallen, vooral bij grote bouwwerken met een versnipperd bouwproces en veel verschillende contractspartijen. Net zoals je nu ziet bij bouwprojecten die het moeilijk hebben.”

Meer geschillen

Als de Eerste Kamer instemt met het voorstel voorziet Laan niet minder contractuele problemen dan nu. Sterker nog, misschien juist wel meer door de komst van de kwaliteitsborgers en de toelatingsorganisatie.

“Wat gebeurt er als een kwaliteitsborger het afgeven van zijn prestatieverklaring opschort, en zijn opdrachtgever hem niet betaalt? Met als gevolg dat de opdrachtgever het gebouw niet in gebruik mag nemen…

En wat als hij dat toch doet: gaat de gemeente dan handhaven?

En wat is het gevolg als de rechter oordeelt dat kwaliteitsborger niet had mogen opschorten en zijn opdrachtgever hierdoor schade heeft geleden? Bij dit soort vraagstukken staat het wetsvoorstel totaal niet stil. Te weinig is er nagedacht over de rest van het privaatrecht en alle strubbelingen.”

‘Pas wet aan’

Laan adviseert de senaat om de minister te vragen om het wetsvoorstel aan te passen en daadwerkelijk aan de geuite bezwaren tegemoet te komen.

“Waarom start het ministerie geen privaatrechtelijk gedachtenexperiment met het wetsvoorstel? Leg het wetsvoorstel nou eens over een bekend bouwprobleem, bijvoorbeeld de parkeergarage in Eindhoven. Dan kun je zien hoe dat uitpakt en het wetsvoorstel aanpassen waar nodig om zo te zorgen voor meer bouwkwaliteit.”

Wanneer de Eerste Kamer stemt over het wetsvoorstel is nog onduidelijk. Volgende week vergadert de commissie over de procedure. Eigenlijk zou de commissie dat deze week doen. Omstaanders rekenen op een schriftelijke vragenronde en een extra debat.

Minister Ollongren maakte onlangs afspraken met gemeenten over het wetsvoorstel. 

Reageer op dit artikel