nieuws

Portret van een BAM’er: over giftige cocktails, oliebollen en fietsen naar de zeesluis

bouwbreed Premium 4667

Portret van een BAM’er: over giftige cocktails, oliebollen en fietsen naar de zeesluis
2014-08-21 00:00:00 BUNNIK - Portret van Rob van Wingerden, opvolger van Nico de Vries als ceo van bouwbedrijf BAM. ANP SANDER KONING

Als kind speelde hij altijd met lego. Had hij die al uren betaald gekregen, dan hoefde hij nooit meer te werken. Was getekend, Rob van Wingerden, ceo van ’s lands grootste bouwbedrijf. Het was een turbulent jaar voor de tandartszoon: “Giftige cocktails bederven ons feestje. We leven in een tijd dat kerst warmer is dan Pasen. Hoe moeten we dan als bouwbedrijf voorspellen wanneer de uiterwaarden gaan overstromen?”

Zonder aarzeling reist Rob van Wingerden in zijn Tesla af naar de kersverse televisiestudio in Alphen aan den Rijn. De allereerste uitzending van Cobouw TV, die vlak voor kerst te zien is, staat in het teken van het afgelopen bouwjaar en kijkt vooruit naar volgend jaar.

Wie anders dan de BAM-directeur moet je als hoofdgast vragen. Vuistdikke kranten en films kun je vullen met BAM-herinneringen uit 2018. Er was de zeesluis in IJmuiden en de afwikkeling van de instorting van de parkeergarage in Eindhoven.

Cobouw TV

Nieuws, bouwstellingen, interviews en een kijkje in de bouwput. Of te wel, Cobouw TV.

Rob van Wingerden was de eerste hoofdgast. Hij blikt uitgebreid terug op het afgelopen jaar, vertelt over zijn jeugd en hobby’s en gaat in op stellingen zoals: ik word nooit CEO van VolkerWessels, al krijg ik het dubbele betaald…  Cobouw TV is vanaf volgende week te zien op de website van Cobouw.

“Impactvol”, noemt Van Wingerden dit soort projecten en aanbestedingen. Het gaat over de plassen en scheuren die er al dagen lagen, over de oorzaak die nog altijd vragen oproept.

Verstoppen

“Valt BAM iets te verwijten? Wat er in Eindhoven is gebeurd, is groter dan BAM en groter dan de parkeergarage”, reageert Van Wingerden.

“Het heeft met de techniek van de vloeren te maken, met de manier van met elkaar omgaan, en hoe partijen tot een selectie komen, met de versnippering in de sector…” “Maar laat duidelijk zijn. Wij zijn daar onderdeel van. Ik verstop me nergens achter.”

Hij belooft beterschap, BAM belooft beterschap en is daar al mee begonnen.

“Voor elke aanbesteding willen we duidelijk hebben wie verantwoordelijk is voor de constructieve veiligheid. Als wij dat zelf niet zijn, gaan we checken wie wel. En als we het niet kunnen vaststellen, gaan we niet tenderen. Was dat bij de parkeergarage voldoende duidelijk? Achteraf gezien niet.”

Geleerden

Voor de draaiende camera’s zijn er wel meer nieuwswaardige uitspraken te noteren. Haast terloops zegt Van Wingerden dat de in het verleden vaker geopperde hoofdconstructeur bij wet geregeld moet worden. “Of dat nieuws is? Ja dat is nieuw.” Ook de verschillen tussen de diverse onderzoeksrapporten (TNO, Hageman, Onderzoeksraad voor Veiligheid OVV) komen voorbij.

“Opmerkelijk”, beschouwt de BAM-topman. “Ik denk dat de geleerden daar nog over doorpraten. De OVV heeft namelijk ook een partij ingehuurd. Het gaat hier dus om de interpretatie van onderzoeken. Het sleutelwoord bij TNO en Hageman is hechting tussen twee platen, het sleutelwoord bij de OVV is draaiing. Maar die twee zijn niet los van elkaar te zien.”

Op de bank

Hij stelt zich ook kwetsbaar op. Vertelt waar hij was toen de parkeergarage bij Eindhoven Airport instortte. “Thuis op de bank, het was half acht ’s avonds toen ik een berichtje kreeg. Dit is verschrikkelijk, dacht ik. Dit is in Nederland, dacht ik. Toen dacht ik; Hé, dit is BAM. Dat komt dan wel binnen.”

Stampvoetend door de huiskamer? Dat ook weer niet. “Boos worden heeft weinig zin. En gelukkig werd al snel duidelijk dat er geen persoonlijke ongevallen waren. Dat maakt natuurlijk een groot verschil.”

Rob van Wingerden: “Als mijn vrouw oliebollen bakt, ben ik haar moreel psychische steun”

Van Wingerden oogt ontspannen, ‘onthult’ dat hij gek is op oliebollen en dat “zijn vrouw ze zelf bakt”. Hij niet. Hij is haar “moreel psychische steun, haha.”

Keutenberg

Van de parkeergarage, naar oliebollen, naar zijn liefhebberij: fietsen. Hij reed de Amstel Goldrace al een paar keer uit. Inclusief die steile Keutenberg van twintig procent. “Da’s even doortrappen, maar als je bovenop bent, ben je blij.”

BAM is nog niet ‘boven’. De winstgevendheid van het beursgenoteerde bouwbedrijf moet omhoog, de risico’s beter beteugeld. Van Wingerden is ongeduldig. “Welk cijfer hij BAM geeft voor 2018? Een zeven. Wat zou het moeten zijn? Boven de acht, negen, die kant moet het echt op.”

De nieuwe zeesluis in aanbouw. Foto: Topview Luchtfotografie

Waar gaat het mis?
“Te grote risico’s bij contracten van Rijkswaterstaat, zoals de Zeesluis van IJmuiden. Ik zeg weleens: Als de Deltawerken een pps-project was, dan bestonden al die bedrijven die daarbij betrokken waren niet meer. Dat project ging ook twee of drie keer over de kop. Of we terug moeten naar de tijd dat de overheid alles voorschreef? Nee, dat ook niet, maar alles aan de markt overlaten, kan ook niet. Dat is een giftige cocktail gebleken met veel ongelukken.”

Via15

Vijf voor twaalf. Richting nieuwjaar. Nog altijd zijn er risicovolle projecten. Onlangs nog haakte BAM af bij de Via15 (verlengde A15 en tolbrug). Weer een project van bijna een miljard. Weer linke soep, beschouwt Van Wingerden, die zijn handen niet nog eens wil branden aan zeesluisslippertjes. En hij verklaart zich nader:

“De bouwtijd van twee jaar is wat ons betreft erg kort. Dat zou een jaar langer moeten zijn. En het feit dat wij rekening moeten houden met een eventuele hoogwaterstand van de IJssel en een overstroming, gaat ons ook te ver. Wij leven in een tijd dat kerst warmer is dan Pasen. Alle statistieken liggen overhoop. Hoe moeten we dan als bouwbedrijf voorspellen wanneer de uiterwaarden gaan overstromen? In combinatie met de omvang, de complexiteit en de bouwtijd zeiden wij: dit moeten we niet doen.”

De forecast

Fatsoenlijk, koninklijk en toch ook weer niet onkreukbaar. Zo stelt de man die Nico de Vries in 2014 opvolgde, zich op. Hij is een echte Bammer. Werkt er al zeker 30 jaar.

“2018 een rotjaar? Nee. Of ik overwogen heb om op te stappen bij BAM? Nee. Er waren ook ook tevreden klanten en prachtige projecten zoals de Erasmus Rotterdam. En de forecast ziet er ook best aardig uit: rond de twee procent.”

En neem nou dat stadion van Karlsruhe. Net gegund. “BAM bouwt graag voetbalstadions, dit is de zoveelste in een tijdje. Laatst dacht ik nog terug aan het stadion in Johannesburg dat wij ook bouwden, waar het Nederlands Elftal in 2010 de WK-finale speelde. Helaas verloren.”

Hoogtepunt

Het gaat over bouwen. Over fietsen. Over fietsen naar de zeesluis op een “goed fietsje.” Het kwam er nog niet van. Over hoe hij intens meeleefde toen het eerste caisson, qua grootte vergelijkbaar met een flatgebouw van 70 bij 25 meter lang, werd afgezonken. Elke ochtend kreeg hij een update van hoeveel centimeter.

“Een dieptepunt was een hoogtepunt, want als het lukt, ben je blij en trots, vooral op de mensen die het doen.”

Hij rolde toevallig in de civiele techniek en wil er maar mee aangeven: de waarheid is nooit eenzijdig. Zelden gaat het uitsluitend goed of fout. Zoals het lot bepaalde dat hij aan het roer kwam te staan bij ‘s lands grootste bouwbedrijf. “Ik lag niet in de wieg te dromen: ik ga de bouwwereld in”

De zeesluis en de 64 miljoen van de minister

De minister van Infrastructuur en Waterstaat maakte onlangs bekend dat ze 64 miljoen euro extra heeft gereserveerd voor de zeesluis van IJmuiden. Goed nieuws voor BAM? Van Wingerden is nog niet heel enthousiast. “Het is namelijk onduidelijk of daar ook iets voor ons bij zit. Maar we zijn wel in goed gesprek met Rijkswaterstaat.”

Hij benadrukt dat de sfeer op het werk goed is. Het verlies van BAM en VolkerWessels op het project bedraagt al meer dan 200 miljoen euro. Wie nou precies verantwoordelijk is voor de ontwerpfout is volgens Van Wingerden nog altijd niet duidelijk?

“Daar doe ik geen uitspraken over. Feit is dat wij, VolkerWessels, externe partijen en Rijkswaterstaat, de mogelijke breekkans door torsie over het hoofd hebben gezien. Of het BAM nu weer kan overkomen? Met de wijsheid van nu acht ik de kans dat het zo fout gaat, een stuk kleiner.”

Is dat eigenlijk moeilijk, praten over de zeesluis en de parkeergarage? “Nee, niet moeilijk. Ik praat alleen liever ergens anders over.”

Kleine bouwwerkjes

Dat gebeurt dan ook. “Mijn vader maakte kleine bouwwerkjes, hij was tandarts. Of ik daar over nagedacht heb? Ja heel kort, haha.”

Hij prijst zich een gelukkig mens. Of zijn dochter en zoon, die net als hun vader studeren aan de TU Delft, nou de bouw ingaan of niet. “Dat weet ik niet. Ik hoef ze nergens van te overtuigen. Ze gaan hun eigen weg.”

Hij ook. Overall gezien is hij tevreden, al is hij niet zo gauw tevreden. Ondanks de parkeergarage, ondanks de zeesluis.

“Omdat twintigduizend man keihard aan het werk zijn geweest. Daar word ik blij van.”

De eerste uitzending van Cobouw TV met daarin Rob van Wingerden is volgende week te zien via de website van Cobouw.

 

Reageer op dit artikel