nieuws

Bouwers in Tweede Kamer: ‘jaag industrialisatie aan’

bouwbreed Premium 1718

Bouwers in Tweede Kamer: ‘jaag industrialisatie aan’

Pak hele wijken aan. Stimuleer de industrialisatie in de bouw. Maak energieneutrale metamorfoses aantrekkelijk. Bouwers en Stroomversnellers deden die voorstellen woensdag in de Tweede Kamer. “Het stenen tijdperk ging ook niet voorbij, omdat er geen stenen meer waren.”

Is er een bouwer (lees dokter) in de zaal? Een wonderbouwer die woningen zo goedkoop en slim mogelijk nul-op-de-meter kan maken? Straks moet het. Wanneer precies weet niemand, maar maar op een dag, ergens in de verre toekomst, moet elk Nederlands huis energieneutraal zijn en gasloos. Maar bij wie moet je zijn? En de praktijk is weerbarstig. En duur. Je bent zo een halve ton kwijt. Een halve ton die geen makelaar meetelt in de waardering van de woning. Nog los van het feit dat het omtoveren en upgraden van huizen naar energieloze en comfortabele ict-machines helemaal niet zo eenvoudig is. En het geeft gedoe.

Het zit de Tweede Kamer niet lekker. Kamerleden willen Parijs halen.

En dus kwam er een hoorzitting in de Tweede Kamer. Om precies te zijn in de Wttewaall van Stoetwegenzaal. Woensdagochtend. Iedereen mocht zijn zegje doen.

“Dan begint het te kriebelen”, schreef Peter Linders krap een week geleden als vaste columnist van Cobouw. Peter had ook een uitnodiging gekregen om zijn visie uiteen te zetten over het verduurzamen van miljoenen Nederlandse woningen.

Peter is van het Platform Kwartiermakers in de bouw. Hij verheugde zich er op. Hij heeft zoveel te vertellen, zoveel gezien en zoveel ideeën over hoe het beter kan. Want dat het beter moet, dat weet iedereen.

Peter Linders: Richt een Nationaal Kennis en Adviescentrum op voor consumenten 

“Verwacht er niet te veel van”, reageerde Jan Willem van Groep, bekend van de Stroomversnelling op zijn column. Tegenwoordig maakt Jan Willem slimme modules die de majeure, installatietechnische opgave moeten bespoedigen.

Jarenlang was hij de kartrekker van de verduurzaming van corporatiewoningen. Het ging niet snel genoeg. Mede daarom besloot hij de handschoen zelf op te pakken. En hij roept de regering op te investeren in bouwfabrieken.

“Ik heb er vier (hoorzittingen, red) gedaan en een grotere deceptie ken ik niet”, vervolgde Jan Willem. “Tien minuten luisteren naar experts is natuurlijk sowieso bespottelijk.” Hij gaf Linders ook een tip. “Geef geen antwoord op vragen, maar benut alle spreektijd die je gegund wordt.”

Wensenlijstjes

Tien minuten spreektijd bleken er vanochtend drie te zijn. Er waren afgevaardigden van energieleveranciers, van huizenbezitters, van installateurs, van gemeenten, van duurzame energieleveranciers, van VVE’s en Stroomversnellers, van milieubeschermers en Peter Linders was erbij.

“Meer regie is nodig”, riep de één. “Pak hele wijken aan”, de ander. En weer een ander. “Marktpartijen hebben schaal nodig”.

Dat ging nog even zo door.

“Geef gemeenten meer ruimte.”
“Begin niet als een kip zonder kop.”
“Subsidies en voordeelregelingen moeten techniekneutraal zijn.”
“Maak duurzame energie goedkoper.”
“Isoleer meer.”
“Schets duidelijke kaders.”
“Let ook op het sociale aspect.”
“De burger moet weten wanneer hij of zij van het gas af moet.”

En wat je vaker hoorde: “Het overheidsbeleid moet consistent zijn.”

Liesbeth van Tongeren: “Je kunt al voorspellen dat het beleid van de overheid de komende 35 jaar niet hetzelfde zal zijn.” 

“Dat kun je wel vergeten”, reageerde Liesbeth van Tongeren (GroenLinks). Ze spreekt uit ervaring. Zij woont als Kamerlid al jaren hoorzittingen en debatten bij. “Je kunt nu al voorspellen dat het beleid de komende 35 jaar niet hetzelfde zal zijn.”

Gebrek aan handjes

Doekle Terpstra van Uneto VNI sloot zich aan bij eerdere sprekers en herhaalde de waarschuwing die al vaker is afgegeven. “Er is een enorm tekort aan technische mensen. Nu al zijn dat er 20.000 en dat aantal loopt substantieel verder op. Maar dat moeten we misschien nog eens onder de aandacht brengen bij een ander ministerie.”

Jessica Eijs van D66 wilde er toch op reageren. “Kun je jongeren geen baangarantie geven?” Waarop Doekle zei. “Die is er eigenlijk al. Iedereen die nu kiest in de bouw heeft bijna garantie voor het leven.”

Puk van Meegeren van Milieu Centraal vindt dat te veel energie verloren gaat aan communicatie. “We zijn als sinds het einde van de jaren 70 aan het na-isoleren, maar nog steeds telt Nederland 1,5 miljoen woningen zonder vloerisolatie en 1 miljoen woningen zonder spouwmuurisolatie. Er moet iets gebeuren.”

Particulieren hebben het geld er niet voor over

Ho ho, denken de makelaars. “Slechts een beperkt deel van de eigen-woning-bezitters (4,3 miljoen in totaal, red) heeft zijn huis in de afgelopen jaren verduurzaamd. Meestal gaat het dan om bedragen van maximaal 15.000 euro. Nul op de meter is 50.000 euro of duurder. Ik begrijp wel dat particulieren die investering niet doen”, maakte Ger Jaarsma namens de NVM de situatie duidelijk.

Jaarsma legt de bal nadrukkelijk bij corporaties die met tientallen of honderden woningen sneller meters kunnen maken. Laat die nog maar even oefenen: “Particuliere bezitters kunnen dan vanaf 2035 beginnen met het drastisch verduurzamen van hun woning. Dan zijn de prijzen lager en de innovaties bedacht.”

Veel zooi en geklooi

Toen was het de beurt aan Peter Linders. Hij ziet de woning als device en nieuwe technieken en bronnen voor energie als apps. Het huidige beleid vergeleek hij met aspirientjes kopen en belastingformulieren invullen.

“Het aanbod is erg ingewikkeld. Of zoals we dat in Brabant zeggen. Het is veel geklooi en zooi.”

Linders maakte ook zijn punten. Wat er nodig is? “Tijd, middelen en experimenteerruimte. En richt een Nationaal Kennis en Adviesplatform op waar consumenten goede voorbeelden en casussen kunnen vinden.”

De woorden ‘Nationaal’ en ‘Plan’ vielen vaker. Milieudefensie drong aan op een Nationaal Warmtefonds en een Nationaal Isolatieprogramma. Ook de waarde van verduurzaming moet beloond, vindt Milieudefensie.

Ver-IKEA-isering

Vereniging Eigen Huis hamerde op draagvlak. “Anders komt de consument niet in beweging”, waarschuwde algemeen directeur Cindy van de Velde-Kramer. “Wat gaat er gebeuren met de salderingsregeling? En de isolatiesubsidie was in no-time op. Misschien komt er straks weer iets. Dat is niet uit te leggen aan burgers.”

Leen van Dijke van de Stroomversnelling was er ook. De mooiste zin van de soms slaapverwekkende ochtend kwam van hem.

“Het stenen tijdperk is niet voorbijgegaan, omdat er geen stenen meer waren, maar omdat er een aanlokkelijk perspectief was. Zorg dat gemeenten bijvoorbeeld in 2022, ik noem maar een zijstraat, keuzes hebben gemaakt wanneer en waar alle woningen van het gas af gaan. Dan ontstaat er duidelijkheid voor particulieren.”

Ingewikkeld? Duur? Dat kun je wel blijven herhalen, maar blijf deze gigantische operatie vooral eenvoudig zien, gaf Van Dijke Kamerleden mee.

Leen van Dijke: We moeten de industrialisatie aanjagen

“We moeten niet doen alsof er geen vereenvoudigingen zijn aan te brengen. Ja, ons land bestaat uit allemaal individualisten, maar toch kopen we al onze spullen bij de IKEA. We moeten de industrialisatie aanjagen.”

Hoe? Volgende week komt de Stroomversnelling met een voorstel. Ineens zaten de aanwezige Kamerleden op het puntje van hun stoel. “De ver-IKEA-lisering van de verduurzaming?”, reageerden ze verlekkerd. “Daar zijn wij ook in geïnteresseerd.”

Het woord is nu weer aan de Tweede Kamer. Deskundigen en belangenbehartigers mochten hun spullen weer pakken na nauwelijks drie minuten spreektijd. “Dat is niet voor niets”, begon de voorzitter van de Kamer de hoorzitting. “We hebben het hartstikke druk.”

 

 

 

Reageer op dit artikel