nieuws

Bouw zoekt naar evenwicht in tussenjaar

bouwbreed Premium

Het einde van de bouwcrisis komt langzaam maar zeker in zicht, constateren de topmannen van de grootste bouwconcerns. “Maar 2014 zal qua productie gewoon nog een heel lastig jaar worden.”

Wat brengt 2014 voor de bouwsector? Meer rampspoed of toch een begin van voorzichtig herstel? Of misschien wel van allebei een beetje? Vooral dat laatste, zo verwachten de bestuursvoorzitters van de grote bouwondernemingen. De volumes zullen zich stabiliseren, waardoor de achteruitgang van afgelopen jaren tot stilstand komt. De aanwezige overcapaciteit in de markt zal echter banenverlies en faillissementen met zich meebrengen.

“Dit jaar zal toch vooral een overgangsjaar worden”, zegt Daan Sperling, bestuursvoorzitter van TBI. “Een voorbode voor mogelijk herstel vanaf volgend jaar.” Ook Job Dura, topman van Dura Vermeer, spreekt over een tussenjaar als hij 2014 probeert te typeren. “In dit tussenjaar zal het voor de bouw zoeken zijn naar evenwicht in de mark. De capaciteit zal verder moeten worden afgestemd op de volumes, die structureel lager zullen liggen dan in de goede jaren van voor de crisis.”

Mocht er ergens herstel te zien dit jaar zijn, dan zal dat op de woningmarkt zijn, zo schatten de bestuursvoorzitters in. De eerste tekenen zijn wat dat betreft gunstig: de verkoop van bestaande woningen trekt al enige maanden aan en kan een gunstig effect hebben op de nieuwbouwmarkt.

Sperling wil zich echter nog niet rijk rekenen. Eerst zien, dan geloven, is het devies van de TBI-topman. “We zitten middenin de transitie naar een nieuwe realiteit”, benadrukt hij. “De bouwvolumes uit de jaren 2006 en 2007 zullen niet meer terugkeren. Ook de vraag is veranderd. De nieuwbouw van kantoren én woningen blijft voorlopig op een laag niveau. De markten voor decentrale enerigvoorzieningen, renovatie en onderhoud en besparende maatregelen daarentegen zullen komende jaren juist gaan groeien.”

Om dezelfde reden blijft ook Bert van der Els van Heijmans voorzichtig. De bodem mag dan zijn bereikt, van herstel is volgens hem ook nog geen sprake. “Wat betreft resultaat en productie wordt 2014 net als afgelopen jaar dan ook een moeilijk jaar”, is zijn verwachting. Wel voorziet hij dat de order-intake zich in de loop van het jaar zal herstellen. “Als alles meezit, is er in 2015 of 2016 weer sprake van hecht herstel. Hopelijk gaan we dan ook weer toe naar gezonde marges.”

Nico de Vries, topman van BAM, toont zich veel minder optimistisch. “Ik wil wel heel erg graag groene sprietjes zien, zie ze hier en daar ook wel, maar ze zijn nog flinterdun, nietszeggend eigenlijk. Ja, er worden meer huizen verkocht, maar de getallen zijn nog niet zo dat je van echt herstel kunt spreken. Het is ook vooral de onderkant van de markt die nu wat opleeft.” Tegenover de stijging in woningverkopen staat bovendien een daling van de volumes in de kantorenmarkt. “In de utiliteitsbouw zal dit jaar opnieuw een verslechtering te zien zijn”, verwacht De Vries. “Nee, ik ben bepaald niet optimistisch. Ik vrees dat 2014 voor de Nederlandse bouw een zeer, zeer lastig jaar wordt.”

De bestuursvoorzitter van Nederlands grootste bouwer ziet nog wel een aantal bouwers omvallen komende maanden. “Veel bedrijven zitten nog met opdrachten die tegen prijzen zijn aangenomen waarvoor ze nu niet meer kunnen worden gemaakt. Dat gaat nog pijn doen.”

Regionaal

Geert Hurks, topman het gelijknamige bouwconcern uit Eindhoven, sluit zich daarbij aan. “Vooral bedrijven die regionaal georiënteerd zijn en in de gebieden opereren waar weinig werk is, gaan het zeer moeilijk krijgen.”

Hurks heeft op zich wel een goed gevoel over dit jaar als het gaat om marktkansen en het binnenhalen van opdrachten voor komende jaren. Wel hoopt hij dat de overheid zich rustig houdt. “Met dit kabinet kunnen afspraken van vandaag morgen niets meer waard zijn.”

Van der Els valt hem bij. “We hebben als sector behoefte aan enige zekerheid. Zekerheid die bijvoorbeeld het woonakkoord ons momenteel biedt. De spelregels zijn duidelijk. Het is hopen dat de werking van het pakket niet verstoord wordt door weer een heel ander akkoord. Of dat gebeurt? Dat weet je maar nooit in deze polder.”

Groei

Euroconstruct verwacht dat de Nederlandse bouw dit jaar met 0,4 procent gaat groeien. De organisatie, waarbinnen nationale bouwinstituten samenwerken, gaat ervan uit dat de nieuwbouwproductie dit jaar nog 3 procent lager uitkomt dan in 2013. Herstel volgt over een jaar. De stijging komt vooral voor rekening van de utiliteitsbouw die na dramatische jaren weer voorzichtig in de lift zit. De gww-sector krimpt nog met 0,2 procent.

Bouw-cao

De topmannen zijn eensgezind over de toekomst van de bouw-cao: Het moet goedkoper. Het nettoloon hoeft niet per se omlaag en mag volgens de bestuursvoorzitters best stijgen, als de totale werkgeverskosten maar dalen. “We zijn toe aan een moderne cao”, vat Job Dura de wensen samen. Nico de Vries vindt dat het aantal vrije dagen naar beneden moet. “Dat is een verlammend en dodelijk fenomeen. We moeten daar stevige stappen in zetten. Of dat nou snel of langzaam gaat, als het maar gebeurt.” Volgens Daan Sperling is enige haast geboden. “We zitten nu in een cao-loos tijdperk. Dat moet niet te lang duren. Het is in het belang van de sector dat er snel nieuwe afspraken worden gemaakt.”

Reageer op dit artikel