nieuws

‘Waar zijn respect en fatsoen gebleven?’

bouwbreed

Bestuursvoorzitter Gerard Sanderink van Strukton werkt ondernemingsraden tegen en zet vakbonden buitenspel, zeggen werknemers van het bouwbedrijf. “Dit is ongekend in Nederland.”

Hij had zich voorgenomen om er geen ruchtbaarheid aan te geven. Maar nu het vonnis van de rechtszaak tussen de ondernemingsraad van Strukton Worksphere en de bestuurder openbaar is, wil or-voorzitter Jan Wendriks zijn verhaal wel doen. “Zolang het maar geen rellerig stuk wordt”, verzoekt hij vriendelijk. “Want dat leidt alleen maar tot onrust binnen het bedrijf, daar heeft niemand wat aan.”

De opstelling van Wendriks is kenmerkend voor de houding van veel Strukton-werknemers. Of ze nou bij Worksphere, het spoorbedrijf of Civiel werken, ze hebben hun hart verpand aan de bouwonderneming, gaan ervoor door het vuur als het moet. Dat is tegelijk de reden waarom Wendriks zich zorgen maakt over de handelwijze van Sanderink.

“Er is binnen de ondernemingsraad veel respect voor hem; hij heeft de afgelopen twintig jaar een miljardenbedrijf opgebouwd. Maar aan de andere kant: erg sociaal-maatschappelijk ingesteld is hij niet. Mensen die dat wel waren, hebben het bedrijf inmiddels verlaten of gedragen zich nu zoals Sanderink hen lijkt op te dragen. Angst regeert blijkbaar in deze tijd van crisis.”

Wendriks ondervond dat deze zomer aan den lijve toen Sanderink hem en de overige leden van de ondernemingsraad opdroeg het or-werk te beperken tot nog maar enkele uren per week. Enige discussie daarover was niet mogelijk. De crisis maakte de maatregel volgens de topman noodzakelijk. Punt uit.

“Maar wij hadden grote moeite met het besluit”, vertelt Wendriks. “Waarom? Omdat de bestuurder de bestaande spelregels rond het or-werk eenzijdig aanpaste. Dat kan niet. Bovendien, in tijden van crisis neemt het werk van de ondernemingsraad eerder toe dan af. De afgelopen vijf jaar hebben we zo’n tachtig advies- en instemmingsaanvragen verwerkt in verband met reorganisaties en verkoop van onderdelen. Dat zijn complexe trajecten. Dat ook de or in moeilijke tijden moet inleveren, oké. Maar in één keer terug naar maximaal acht uur per week, dat gaat te ver. Daar wilden we over praten met de bestuurders, maar dat kon niet.”

De ondernemingsraad zag dan ook geen andere mogelijkheid dan het besluit van Sanderink aan te vechten bij de rechter. “Dat is mij persoonlijk zeer kwalijk genomen”, zegt Wendriks. “Ik kreeg prompt een brief van Sanderink waarin stond dat Strukton mijn arbeidsovereenkomst wilde beëindigen wegens onvoldoende functioneren. Hetzelfde overkwam de secretaris van de or.”

Wendriks ziet het als een poging om de medezeggenschap binnen Strukton Worksphere te beïnvloeden. “Dat is echt ongekend in Nederland. Er is zelfs niet geschuwd om werknemers persoonlijk onder druk te zetten. Waar zijn respect en fatsoen gebleven, vraag ik me af.”

Na een stilte van enkele seconden vervolgt Wendriks: “Voor Sanderink is deze handelwijze schijnbaar normaal. Hier bij Worksphere treft hij echter een or die niet buigt. Er staat meer op het spel dan de tijdsbesteding van de or. Dit gaat over respect voor de Wet op de ondernemingsraden en hoe je met de or en het belang van werknemers omgaat. Door Sanderink en de directie wordt voortdurend verbaal en schriftelijk gesteld dat de rechten van de or en de medewerkers worden gerespecteerd, maar hun feitelijke gedrag is daarmee niet in overeenstemming.”

Hoewel de rechtszaak over de maximale tijdsbesteding uiteindelijk door de or werd gewonnen en de ontslagprocedures zijn ingetrokken, zijn de gevolgen voor Wendriks en zijn collega enorm. “De secretaris is momenteel arbeidsongeschikt. Zit thuis”, zegt de or-voorzitter aangeslagen. “Mijn eigen arbeidsrelatie met Strukton is inmiddels door de bestuurders dusdanig gefrustreerd en verstoord dat er van mijn kant nu een ontbindingsverzoek is ingediend. De or wordt hiermee teruggeworpen naar de jaren twintig.”

‘De angst mag niet regeren’

Bij FNV Bouw zijn ze niet verbaasd over de nukken van Sanderink. Bij de overname van Strukton door Sanderinks Oranjewoud in 2010 uitte de vakbond al de nodige zorgen over de bestuurder. Vooral diens imago van keiharde zakenman die geen enkele tegenspraak duldt, deed het ergste vrezen. Blij was FNV Bouw dan ook met het ‘protocol’ dat kon worden gesloten rond de overname. Daarin werd onder meer vastgelegd dat Oranjewoud de medezeggenschap binnen Strukton zal respecteren en daar waar mogelijk zelfs verder zal uitbouwen.Nu drie jaar later constateert Ben Bleumer van FNV Bouw echter dat er “een gure wind” waait bij Strukton. “Dat zie je terug op het A2-project, waar de cao onvoldoende wordt nageleefd. Maar ook bij de medezeggenschap, het meepraten over beleid. Slechts enkele personen bepalen momenteel wat er moet gebeuren.”De bond heeft al een aantal aanvaringen met Sanderink achter de rug. Zo weigerde de Twentse zakenman bij een grote reorganisatie binnen Strukton Bouw afspraken te maken over een sociaal plan. Bleumer: “Hij had de bonden daar niet bij nodig, was zijn uitleg. De rechtszaak die daarna is gevoerd, heeft tot een onderhandeling over het sociaal plan met de vakbonden geleid.”Ook Bleumer noemt Sanderink op zich een goed zakenman. “Hij wil echt een breed concern opbouwen, is zeer toegewijd. Doet het ook niet voor eigen gewin”, weet hij. “Maar toewijding van werknemers krijg je niet door alle besluiten alleen te willen nemen. Er zit zoveel kennis en kunde in het bedrijf. Daar moet je van profiteren en dat doe je door mensen erbij te betrekken. De angst mag niet regeren.”

Efficiënter werken

De directie van Strukton Worksphere en bestuursvoorzitter Gerard Sanderink wilden niet reageren. Uit het vonnis van de kantonrechter valt op te maken dat de bouwonderneming door de economische crisis in zwaar weer verkeert. De bedrijfsresultaten zijn verslechterd, hetgeen ingrijpende kostenbesparingen noodzakelijk heeft gemaakt. Tegenover de rechter hebben zij aangegeven dat ook de ondernemingsraad moet bijdragen aan de realisatie van de noodzakelijke bezuinigingen, vooral door efficiënter te gaan werken. Nu leidt het or-werk volgens de bestuurders tot “een excessieve tijdsbesteding”.

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels