nieuws

Stadskantoor Utrecht vraagt om slanke vormgeving

bouwbreed

Met het bereiken van het hoogste punt op 12 december nadert de ruwbouw van het Stadskantoor Utrecht zijn voltooiing. Een uitdagend ontwerp betekent ook uitdagingen in de uitvoering. Bijvoorbeeld: hoe blijft de constructie stabiel?

Achtduizend ton staal – meer dan in de Eiffeltoren is verwerkt – bevat het 92 meter hoge stadskantoor dat momenteel aan de westkant van Utrecht Centraal verrijst. Toch is bij het ontwerp veel aandacht besteed aan het beperken van de afmetingen van kolommen, liggers en schoren. “Het was de opdracht om zoveel mogelijk licht in het gebouw te krijgen en dat vraagt de meest slanke vormgeving”, legt projectleider Marc Mommers uit. “Om dat te realiseren is er gekozen voor hogesterktestaal van kwaliteit S460 en zijn de profielen van de kolommen ‘koud’ op elkaar gezet. Er worden dus geen kop- en voetplaten toegepast, waardoor de maatvoering bij de afwerking beperkt kan blijven.” Daarnaast zijn verschillende cruciale elementen niet overgedimensioneerd, mede door toepassing van een tweede draagweg. “Wanneer er een element uit zou vallen, worden de krachten via een ander deel van het gebouw afgedragen. De constructie bezwijkt dan niet.”

Het gebouw met 66.750 vierkante meter vloeroppervlakte bestaat uit twee torens die van de zesde tot de twaalfde verdieping met elkaar zijn verbonden. Onder de noordelijke toren bevinden zich drie parkeerlagen waarvan twee boven het maaiveld. De toren aan de zuidzijde hangt voor een groot deel over de nieuwe OV-terminal en wordt op 30 meter hoogte ondersteund door vijf kolommen. Schoren in de vakwerken zorgen samen met drie kernen voor de stabiliteit van de gehele constructie. “In overleg met de architect is bepaald waar deze in het gebouw moesten lopen. Een aantal gevelknopen zijn door esthetische afwegingen buiten de horizontale en verticale snijlijn komen te liggen. Het maakt de detaillering van zo’n knoop, met momenten in de verbinding, wel complexer.”

Cruciaal onderdeel bij de ruwbouw was het stabiel houden van het stalen skelet. “De eerste zes verdiepingen aan de zuidkant, op 30 meter hoogte, kregen hun stabiliteit pas toen deze helemaal waren afgebouwd. Op veel plaatsen zijn daarom tijdelijke voorzieningen zoals schoren geplaatst. Ook bij het middengedeelte is hulpstaal in de gele kleur toegepast. Het vraagt een erg zorgvuldige volgorde van uitvoering, zeker wat betreft het moment van weghalen.”

De bouw van het middengedeelte koppelde de torens aan elkaar. Omdat beide torens op een aparte fundering rusten met een verschil in zakkingen tot gevolg, moest er tijdens de bouw al in hoogte gecorrigeerd worden. “Dat hebben we eigenlijk gedurende de gehele uitvoering moeten doen. De marge die aangehouden werd was 20 millimeter. Als we het gebouw per verdieping exact op maat hadden gesteld, dan had het gebouw nu scheef gestaan.”

De bouw van het nieuwe stadskantoor – een ontwikkeling van NS Stations – vordert inmiddels gestaag: komend voorjaar worden de eerste witte gevelplaten van 5,40 bij 3,60 meter op hun plek bevestigd. “De buiten- en binnenzijde van deze sandwichgevels is gemaakt van dun kunststoflaminaat, ertussen zit een isolatiepakket van circa 35 centimeter. Het is één volledig samengesteld element, er zijn dus alleen naden bij de overgang naar een ander paneel. En de kunsthars wordt in een mal gegoten, waarbij de vorm makkelijk te variëren is. Een voordeel, want door de stabiliteitsschoren in de gevel zijn de panelen op veel plekken verschillend.”

Vanaf januari 2014 nemen zo’n drieduizend ambtenaren hun intrek in het nieuwe onderkomen.

Projectgegevens

Project:Stadskantoor UtrechtOpdrachtgever:NS StationsArchitect:Dirk Jan Postel (Kraaijvanger)Hoofdaannemer:Boele & van Eesteren en G&S BouwConstructeur:Zonneveld IngenieursOpleverdatum:Voorjaar 2014

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels