nieuws

Transparantie in voortraject is een groot voordeel

bouwbreed

BIM in twee woorden? Virtueel bouwen. Niet meer en niet minder. “Het is een beetje als spelen met lego, maar dan achter een computerscherm.’’

Aart van der Vlist: We kunnen gewoon niet om BIM heen

“ Architect ziet zichzelf het liefst als dirigent

Aart van der Vlist: We kunnen gewoon niet om BIM heen

W as getekend: architect Aart van der Vlist, directeur van VDVZ Architecten in Utrecht. Zijn bureau heeft de toepassing van het Bouw Informatie Model jaren geleden al omarmd. Nee, om heel eerlijk te zijn is Van der Vlist zelf geen kei in 3D-modelleren, daar draait hij niet omheen. “Dat hoeft ook niet. Ik heb drie heel goede modelleurs in dienst die dat vak wél beheersen. Bovendien hebben ze een passie voor bouwen, ook al komen ze niet of nauwelijks op de bouwplaats. Ik vergelijk een goede modelleur met de timmerman van vroeger: een vakman met een groot gevoel voor maatvoering.’’

Architect Van der Vlist vergelijkt zichzelf het liefst met een dirigent: hij schetst, hij zet de grote lijnen uit, maar laat anderen ‘het spel spelen’. ”Ik ben wel muzikaal, maar kan geen instrument bespelen, begrijp je wat ik bedoel?’’

Wanneer Aart van der Vlist praat over BIM, dan beginnen zijn ogen te glinsteren. “BIM is geen toverdoos, maar het is wel een tool die enorm veel plezier oplevert. Het is een speelveld waarin iedereen een rol kan spelen: de architect, de constructeur, de aannemer en de installateur. En eigenlijk moet je de ICT’er er tegenwoordig ook bij betrekken. Voorwaarde voor succesvol bimmen is dat de betrokken partijen een passie voor bouwen én samenwerken moeten hebben.’’

Van der Vlist noemt de realisatie van woonzorgcentrum Veenstaete in Kortenhoef een voorbeeld van een BIM-project dat, wat hem betreft, voor 100 procent geslaagd is. Veenstaete bestaat uit 135 appartementen en studio’s voor senioren, inclusief diverse welzijnsruimtes, zorgvoorzieningen en een kinderdagverblijf.

Samen met een constructeur heeft VDVZ het ontwerp tot en met de bestekfase in 3D uitgewerkt, Heijmans Woningbouw heeft de werktekeningen vervolgens gemodelleerd. Van der Vlist: “Een groot voordeel van BIM is transparantie in het voortraject. Je kunt er gezamenlijk virtueel doorheen wandelen en, indien nodig, knelpunten oplossen. Dat vroegtijdig constateren van problemen is een van de sterkste eigenschappen van BIM. We stuitten bij Veenstaete op bouwkundig en constructief ingewikkelde hoeken die tweedimensionaal heel moeilijk op te lossen waren. Dankzij BIM lukte het wel vrij eenvoudig.’’

Het prefab skelet van Woonzorgcentrum Veenstaete is in negentien weken gebouwd, zegt Van der Vlist. “Het gaat om een behoorlijk groot gebouw met een vloeroppervlak van circa 15.000 vierkante meter. Het is opgebouwd uit 22.000 elementen van beton. Al die elementen zijn slechts door vier man in elkaar gezet. Zonder BIM was dat nooit zo snel gelukt.’’

Enorme uitdaging

VDVZ Architecten heeft zich in de loop der jaren gespecialiseerd in zorggebouwen, liefst in het midden van het land: van nieuwbouw en opbouw tot aanbouw en renovatie. Het Utrechtse bureau beschikt over de capaciteiten om alle projecten, dus niet alleen nieuwbouwprojecten, geheel in 3D op te bouwen. Waarom die voorkeur voor zorggebouwen? Van der Vlist: “Omdat het bijna altijd om ingewikkelde, complexe bouwwerken gaat, terwijl er vaak weinig budget is. Ik zie dat juist als een enorme uitdaging. Ik wil maximaal performen. Altijd. Daarmee bedoel ik dat we mooie gebouwen willen neerzetten die ook nog eens goed te exploiteren zijn. Ik houd er niet van om plaatjes door iemands strot te duwen en dan weg te lopen. Ik denk graag mee met de opdrachtgever en kijk verder dan alleen maar ontwerpen. Wat dat betreft zie ik mezelf ook als een ondernemende adviseur.’’

De werkwijze bij VDVZ is als volgt: wanneer het bureau een opdracht krijgt of wil krijgen, gaat Aart van der Vlist schetsen. Gewoon, met potlood en papier. Al heel snel schuift er een modelleur bij hem aan tafel. Die modelleur kijkt vooral met een technische blik naar het in 2D geschreven en/of getekende concept. De modelleur denkt en werkt in 3D en gaat passen en meten achter de computer. Passen de installaties? Kozijnen? Balkons?

Waanzinnig

Ook worden budgetcontroles uitgevoerd. Van der Vlist: “Vanaf het moment dat de modelleur achter de computer gaat zitten, komt er in principe geen geschets meer aan te pas. Waanzinnig om te zien. Het is net . Soms worden fouten gemaakt, maar dat mag. Voordat je daadwerkelijk gaat bouwen, zijn de lekken er natuurlijk uit gehaald. De software waar we mee werken is robuust en kan eventuele fouten in de constructie vrij eenvoudig opsporen.’’

De crux van BIM is een goed model, zegt Van der Vlist. “Dat klinkt als een open deur, maar het valt of staat echt met een goed model. Een installateur heeft andere info nodig dan een constructeur, daar moet je rekening mee houden. Je moet co-makers dus alleen maar die info geven die voor hun relevant is: data on demand .’’

Dat BIM de toekomst heeft, staat voor Van der Vlist als een paal boven water. Hij schat dat momenteel nog geen 5 procent van alle bouwprojecten in Nederland het BIM-predicaat verdienen. “Er wordt vooral gewerkt met tweedimensionale bouwtekeningen. En die tekeningen zijn vaak abominabel: gedateerd, niet compleet, verzin het maar.”

“Problemen moeten vervolgens in de keet worden opgelost, door improvisatie en ad hoc oplossingen. Dat kost tijd en geld. Met BIM heb je dat soort problemen niet meer. Soms voel ik me een halve messias op BIM-gebied, maar ik zal de boodschap blijven verkondigen: we kunnen gewoon niet meer om BIM heen. ’’

Aart van der Vlist: We kunnen gewoon niet om BIM heen

Artist’s impression van woonzorgcentrum Veenstaete, een voorbeeld van een 100 procent geslaagd BIM-project.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels