nieuws

Zakkingen direct zichtbaar op de computer

bouwbreed

Zakkingen direct zichtbaar op de computer

Niet één keer per vier uur, maar dertig keer per seconde zamelt het systeem van Stabi-Alert zakkingsgegevens in van gebouwen naast bouwputten. Het geheim schuilt vooral in een slimme dataverwerking.

Het jonge Groningse bedrijf heeft al een proefmeting uitgevoerd voor het
projectbureau Noord-Zuidlijn. Dat overweegt het monitoringssysteem in te zetten
bij het opvijzelen van de verzakte woningen nabij Station Vijzelgracht. Het
systeem dat daar oorspronkelijk werd gebruikt, sloeg namelijk pas alarm vier uur
na het ontstaan van de problemen. Zoveel tijd bleek er nodig te zijn om de
gegevens die door de Total Stations waren opgepikt te verzamelen en te
verwerken. Bewoners hadden toen allang zelf aan de bel getrokken en hun huis
verlaten onder politiebegeleiding. De meetpennen die Stabi-Alert gebruikt,
bepalen maar liefst 30 keer per seconde of het bouwdeel zakt, verdraait of
trilt. Bovendien bepalen ze de temperatuur, zodat daarvoor direct kan worden
gecompenseerd. De meetnauwkeurigheid is namelijk zo groot dat dag- en nachtcycli
van gebouwen de metingen anders zouden verstoren. De meetpennen, die
hoekverdraaiingen tot een duizendste graad registreren, pikken alles op. Dertig
keer per seconde is natuurlijk veel te vaak, realiseert Reinier Brongers van
StabiAlert zich. De analyser waaraan de sensoren hun metingen doorgeven, seint
elke 5 seconden per gsm een gemiddelde waarde door naar de computer in
Groningen. Die wordt direct via internet ontsloten. Dat levert nog steeds een
indrukwekkende berg data op, maar maakt het wel mogelijk de zakkingen te
relateren aan handelingen op de bouwplaats. Belangrijke bezigheden als aanvang
van heiwerkzaamheden, bronbemaling of grondwerkzaamheden kunnen aan de grafieken
worden toegevoegd. Stabi-alert is een zusterbedrijf van ControlSpan en
S-S-Systems. Die koppelen voor allerlei industrieën en fabrieken gegevens van
machines direct aan ERP en andere managementinformatiesystemen. De stap naar
monitoring van constructies is volgens Brongers niet zo groot. Verzamelen en
analyseren van de data van de meetpennen die een relatie ontwikkelden, is in
wezen hetzelfde als wat ControlSpan al jarenlang doet. Elke analyser kan de
gegevens van vier meetpennen oppikken. Via bussystemen kunnen de gegevens van
140 analysers centraal worden doorgekoppeld en verzonden. Zo zijn er volgens
Brongers complete gridsystemen op te tuigen, waarbij ook de bewegingen van
complete tunnels of andere kunstwerken eenvoudig en continu zijn te monitoren.
De meetwaarden kunnen grafisch in een vlak worden weergeven zodat goed te zien
is waar iets gebeurt. Het systeem draait autonoom en heeft behalve een
elektriciteitsaansluiting niets nodig.

IJkdijk

Stabi-Alert wordt al een tijdje beproefd op de Berlagebrug in Groningen.
Verder is het systeem ingezet in de IJkdijk, het experiment waarbij een
geïnstrumenteerde proefdijk tot bezwijken werd gebracht. Ook in het vervolg, de
Livedijk, zijn meetpennen van StabiAlert geïnstalleerd. De meest recente
toepassing is bij een kleine bodemsanering aan het Zuid-Hollandse riviertje de
Rotte. Daar voert Milieudienst Rijnmond DCMR 640 kuub vervuilde grond af. De
sanering vindt plaats in de achtertuin van twee huizen die gefundeerd zijn op de
resten van een oude, achtkantige molen op de dijk. Projectleider Andre Houkes
van DCMR koos voor het systeem omdat hij zo open mogelijk wil opereren voor
bewoners en verzekeraar. Via een eigen toegangscode heeft iedereen 24 uur per
dag via internet toegang tot de monitoringsgegevens. Zelf laat Houkes zich per
sms waarschuwen als de drempelwaarde van 25/1000ste graad hoekverdraaiing wordt
overschreden. Ter controle worden de panden aan de Rottekade ook traditioneel
met theodolieten in de gaten gehouden. Gelukkig zijn de bewoners nuchtere
mensen, die zich niet rot schrikken elke keer als de grafieken een scherpe piek
vertonen. Ze hebben er volgens Houkes wel lol in wanneer de lijn op hun
beeldscherm uitslaat zodra de aannemer een partij zand op de dijk stort. De
gevoelige meetpennen, waarvan een in X- en de andere in Y-richting meet, pikken
zelfs het hard dichtslaan van een deur op. Het was volgens Houkes mooier geweest
als ze een paar weken of maanden vooraf een nulmeting hadden kunnen uitvoeren,
maar daarvoor was geen tijd. Brongers realiseert zich dat je niet straffeloos
alle bewoners en omwonenden van bouwprojecten aan dergelijke informatie kunt
blootstellen. Aan de Rotte gaat het goed, maar het is natuurlijk niet gezegd dat
alle bewoners van de Amsterdamse Vijzelgracht ook zo laconiek met de informatie
omgaan. Een opdrachtgever wil niet voortdurend worden gebeld wanneer iemand een
deur dichtslaat en de meetpen bij de buren de trillingen daarvan oppikt. “Hoewel
we ook dat kunnen uitfilteren, verwacht ik niet dat daar de grote meerwaarde van
StabiAlert ligt. Het belangrijkste is dat je elke zakking en elke beweging van
een constructie nauwkeurig en continu monitort en dat die gegevens direct
beschikbaar zijn en niet pas na een paar uur. Want dan is het vaak al te laat om
in te grijpen als er iets gebeurt.”

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels