nieuws

Slechts één coalitie leidt tot stabiliteit

bouwbreed

Nu de kruitdampen van de verkiezingen iets zijn opgetrokken, is het tijd voor het formatiespel. Dan blijkt al snel dat er slechts één coalitie mogelijk is om een stabiel kabinet te krijgen.

Iedereen weet inmiddels wel dat de formatie met deze uitslag een vrijwel
onmogelijke opgave wordt. Voor het CDA is de hypotheekrenteaftrek een breekpunt.
In hoeverre dit nog zo is na het vertrek van Balkenende is overigens onzeker.
Voor D66 is het ook een breekpunt, zij het andersom. Aanpak van de totale
woningmarkt is voor deze partij van cruciaal belang. PvdA en D66 willen niet met
de partij van Wilders, terwijl de VVD dat niet uitsluit. Andere partijen hebben
zich daar minder scherp over uitgelaten. Bovendien geeft iedereen inmiddels wel
toe dat met 24 zetels Wilders een factor is geworden waarmee rekening moet
worden gehouden. Hoe is hier nog uit te komen. Gaan we uit van een coalitie met
drie partijen dan zijn er feitelijk drie mogelijkheden, VVD-PvdA-PVV met 85
zetels, VVD-PVV-CDA met 76 zetels en VVD-PvdA-CDA met 82 zetels. Alle drie
lijken onwaarschijnlijk. Zo is bij PvdA de PVV bepaald geen gewilde partij.
Bovendien is het een grote vraag of welke combinatie met de PVV ook een stabiel
kabinet zal brengen dat door iedereen juist in deze tijd wordt gewenst. De
ervaringen met onderhandelingen in Almere en Den Haag zijn bepaald niet
positief. Met de mond belijdt Wilders nu dan wel dat hij compromissen wil
sluiten, maar daar zal hij spaarzaam mee moeten zijn. Doet hij dat niet dan
vervreemd hij zich heel snel van zijn achterban. Blijft dus over VVD-PvdA-CDA.
Er is een belangrijke reden waarom deze samenstelling de meest waarschijnlijke
is. Het is de enige coalitie die ook een meerderheid in de Eerste Kamer heeft.
Daarnaast is het maatschappelijk draagvlak groot, van belang om de noodzakelijke
maatregelen ter sanering van de overheidsfinanciën te kunnen realiseren. Nadeel
is dat deze coalitie er zeker niet snel zal zijn. Het CDA heeft enige tijd nodig
om de wonden te likken. Bovendien zijn CDA en PvdA bepaald niet vredelievend uit
elkaar gegaan. Ook daardoor is tijd nodig. Toch kan deze coalitie wel, al was
het maar omdat de twee hoofdrolspelers, Bos en Balkenende, beiden niet meer
actief zijn. Gezien de inhoudelijke tegenstellingen moeten de drie wel ‘over hun
schaduw heen kunnen stappen’ zoals VNO-NCW het uitdrukte.

Reageer op dit artikel