nieuws

De Terugblik: Eén instorting, negen jaar procederen

bouwbreed Premium

Bijna klaar was hij, de 30 meter hoge toneeltoren van theater Het Park in Hoorn. Maar vandaag precies negen jaar geleden stortte de constructie midden in de nacht als een kaartenhuis in elkaar. Nog altijd procederen gemeente en bouwer.

“Toen ik ter plekke kwam en tussen de puinhopen rondkeek zag ik meteen dat de
verbindingen niet klopten. Die zaten met drie of vier M24 boutjes in elkaar. En
dat moest een gewicht van 250 ton dragen. Dat kan natuurlijk nooit!”, herinnert
een constructeur zich die destijds namens de gemeente Hoorn bij het project was
betrokken. Op het oog een eenvoudige zaak, leek hem. Daarin vergiste hij zich
deerlijk. In de daaropvolgende dagen kwamen steeds nieuwe berichten naar buiten.
Zoals het bericht dat werknemers van hoofdaannemer Heddes Bouwgroep weken ervoor
al vruchteloos aan de bel hadden getrokken bij de constructeur over forse
doorbuigingen van de constructie. Maar ook dat onderzoekers van TNO Bouw bij
onderzoek in de berg verwrongen staal nog veel meer fouten hadden ontdekt: een
te zwakke staalsoort was gebruikt voor de hoofddraagconstructie, de gedrukte
bovenrand van de hoofdspanten was onvoldoende stabiel en verticale
stabiliteitsverbanden ontbraken.

Wanprestatie

Aanvankelijk leek de zaak op een schikking uit te lopen maar dat veranderde
toen Heddes Bouw de maatregelen, die de gemeente eiste voor het garanderen van
de veiligheid van de bouwplaats, niet wilde uitvoeren. Gemeente Hoorn stapte
naar de rechter en beëindigde de aanneemovereenkomst wegens wanprestatie. Heddes
ging daartegen in beroep, aanvankelijk zonder succes, maar won uiteindelijk wel
een bodemprocedure over de zaak. Gemeente Hoorn werd veroordeeld tot betaling
van de volledige aanneemsom. Als een duvel uit een doosje verscheen vervolgens
een contra-expertise op het TNO-rapport van de gemeente. Daarin toonde
constructeursbureau Corsmit aan dat de collega-constructeurs van Aronsohn een
ontwerp hadden geleverd dat ondeugdelijk was en ‘altijd zou zijn bezweken’. Een
animatiefilmpje, dat werd vertoond bij een zitting over de verantwoordelijkheid
voor de instorting, toonde het bezwijken van de toren beeld voor beeld
(http://www.axm.nl/broadXL.wmv). Aronsohn zou ook hebben gefaald bij het
toezicht op de uitvoering. Negen jaar na de instorting van de toneeltoren zijn
juristen nog altijd aan het touwtrekken: over uitvoering van
rechtbankuitspraken, afhandeling van de schade en over nader
deskundigenonderzoek dat is verordend. Hoe lang gemeente en Heddes elkaar nog
tegenkomen in de rechtbank is onvoorspelbaar. Was het achteraf niet slimmer
geweest om snel tot een schikking te komen? Het lijkt er immers op dat beide
bezwijkmechanismen een rol kunnen hebben gespeeld. Zowel gemeente als Heddes
Bouwgroep weigeren “zolang de procedures lopen” in te gaan op die vraag.

Reageer op dit artikel