nieuws

Bezweken kraan Parktoren te slap geconstrueerd

bouwbreed Premium

Bezweken kraan Parktoren te slap geconstrueerd

De torenkraan die juli 2008 bezweek in Rotterdam Alexander was te slap. De giek helde te veel over, waardoor de loopkat met een zware last onderaan ongecontroleerd naar buiten reed. Ook verkeerde instellingen van de besturingselektronica en een zwakke motor speelden een rol. Dat concludeert de Onderzoeksraad voor Veiligheid in het onderzoeksrapport dat donderdag werd gepubliceerd.

Bij het ongeval kwam de machinist om het leven. Hij werd door de voorruit van
zijn cabine geslagen en kwam 40 meter lager terecht op een deel van de Parktoren
in aanbouw. De kraan was een betrekkelijk nieuw type van de Duitse firma
Wilbert. Nadat hij een jaar lang op een hoogte van 65 meter had gedraaid, was
hij een paar dagen voor het ongeval verhoogd tot bijna 100 meter. Op het moment
van het ongeval was de machinist bezig met het plaatsen van de zwaarste last
sinds de ombouw: een 7,5 ton zware balkonplaat die op hoogte werd gebracht met
een 5,5 ton zware evenaar. Samen 13 ton. De lastmomentbeveiliging functioneerde
volgens de onderzoeksinstantie onder leiding van Pieter van Vollenhoven goed.
Aanvankelijk had de machinist geprobeerd de last om het gebouw heen te zwenken,
maar dat stond de beveiliging niet toe. Toen besloot hij balkonplaat en evenaar
over het gebouw heen te takelen. Toen de balkonplaat vrijwel op de bestemming
was, gaven collega’s via de portofoon de opdracht om te stoppen met uitkatten.
De machinist antwoordde dat hij helemaal niet aan het uitkatten was. Daarop werd
het contact verbroken en bezweek de kraan.

Reconstructie

In de uitvoerige reconstructie concludeert de onderzoeksraad dat de giek
slapper was dan gedacht. Ook de toren was niet stijf genoeg. Daardoor helde de
giek niet maximaal 1 procent beneden waterpas, zoals Wilbert veronderstelde,
maar ruim 2 procent. De rem van de loopkat was sterk genoeg om uitrijden te
voorkomen, maar omdat de machinist waarschijnlijk probeerde in te katten was de
rem gelicht. En de capaciteit van de motor van de loopkat was, mede door een
verkeerde instelling van de frequentieregelaar, te klein om de kat met de 13 ton
zware last tegen te houden. De last hing te bungelen in de kraan, wat het effect
versterkte. Een paar weken na het ongeval plaatste Wilbert een nieuwe kraan.
Ditmaal waren de delen van de giek en de toren zwaarder uitgevoerd dan bij de
oorspronkelijke kraan. Niettemin constateert de OVV dat ook die kraan niet aan
de eigen criteria van de fabrikant voldoet en meer dan 1 procent overhelde. De
raad adviseert torenkranen te laten vallen onder de Europese machinerichtlijn,
zodat ook altijd een onafhankelijke instantie moet beoordelen of het ontwerp
deugt.

Reageer op dit artikel