nieuws

‘Luxe tijd maakt markt gebiedsontwikkeling lui’

bouwbreed Premium

‘Luxe tijd maakt markt gebiedsontwikkeling lui’

Gebiedsontwikkelaars lijden onder de kredietcrisis. Het roer moet om, vindt Friso de Zeeuw. “We hebben bewoners en beleggers te veel verwaarloosd.”

Friso de Zeeuw ziet het somber in. De hoogleraar Gebiedsontwikkeling aan de
TU Delft en directeur Nieuwe Markten bij Bouwfonds denkt dat er de komende
maanden nog meer bouwers en ontwikkelaars omvallen. “De combinatie van aan de
ene kant het ontbreken van omzet en winst en aan de andere kant financiering die
niet rondkomt, is killing. Een aantal bouwers en ontwikkelaars gaat eraan.”
Zelfs corporaties lopen risico ten onder te gaan. “Dat zal waarschijnlijk hier
en daar onder verdoving worden opgelost. Door bijvoorbeeld een fusie te
arrangeren met een andere corporatie, maar dat zal niet altijd lukken. Ook daar
zullen dus klappen vallen.” Troostrijk vindt De Zeeuw de initiatieven in Alkmaar
en Zwolle. Ontwikkelaars, bouwers, corporaties en gemeenten verdelen gezamenlijk
de financiële pijn, waardoor er toch gebouwd kan worden. “Hele lagen
bureaucratie worden weggevaagd.” De lovenswaardige initiatieven ten spijt,
gebiedsontwikkeling in tijden van crisis zal lastig zijn, realiseert de
Bouwfonds-directeur zich. Gemeentelijke grondbedrijven moeten het met miljarden
euro’s minder doen. De tijd van hoge grondprijzen en dus hoge bedragen die
besteed konden worden, is voorbij. “De snoepwinkel gaat nu voor een deel dicht.”
Dat betekent volgens De Zeeuw dat gebiedsontwikkeling meer marktgericht moet
worden, en dat ambities bijgesteld dienen te worden. “En het betekent ook meer
ondernemerschap. In luxe tijden zijn marktpartijen lui geworden. Ook bij de
overheid mogen we een ondernemende houding verwachten.”

Klassieke taak

De terugtrekkende markt zorgt ervoor dat sommige gemeenten weer voorop lopen
als het gaat om gebiedsontwikkeling. De Zeeuw: “Ze denken: we kunnen onze
klassieke taak weer op ons nemen. Dat met die markt ging allemaal wat ver. Maar
gemeentes met grondbedrijven die dik in de min terecht zijn gekomen, zullen nog
wel lonken naar marktpartijen die het risico op zich willen nemen.”
Gebiedsontwikkeling moet lering trekken uit de crisis. Zo heeft het vak volgens
De Zeeuw baat bij het creëren van minder plannen. “In dit land hebben we een
overdosis aan plannen. Het is gewoonweg te veel. Ze concurreren elkaar de tent
uit. Twente is een voorbeeld. Ze hebben een goede universiteit, maar economisch
is de regio niet zo sterk. De afzonderlijke gemeenten wanen zich in het centrum
van de wereld. Dat leidt tot een overmaat aan plannen. Een beetje schaarste
creëren zou aanbeveling verdienen.”

Luisteren

Ookzouden ontwikkelaars volgens De Zeeuw beter moeten luisteren naar de
eindgebruiker. “We moeten veel meer kijken wat de koper, huurder en belegger
willen. Dat hebben we in dit land te veel verwaarloosd.” En gebiedsontwikkelaars
moeten zeker niet wachten totdat de crisis voorbij is. “Gebiedsontwikkeling
heeft de neiging om de plannen klaar te maken, om deze vervolgens in 2011, als
de markt weer aantrekt, ten uitvoer te brengen. Ik denk dat dat geen goede
benadering is. We moeten kijken naar kleinere plannen, die sneller ingevuld
kunnen worden. Je kunt bijvoorbeeld verbanden leggen tussen projecten die nu wél
mogelijk zijn. Dan krijg je eenmeer programmatische benadering. Dus: maak wel
een masterplan, maar ga het niet helemaal uitdetailleren.”

Reageer op dit artikel