nieuws

‘Inkoper bij de overheid verdient meer waardering’

bouwbreed Premium

Inkopen voor de overheid is een vak dat meer waardering verdient. Pianoo-directeur Wouter van Stolwijk pleit voor een nieuwe ‘operatie inkoopbestel’, die de functie via meer opleiding en hogere beloning naar een hoger niveau tilt.

Een gemiddelde inkoper moet het nu doen met schaal zeven of acht uit de ambtenaren-cao. “Met de functie alleen herwaarderen schiet je natuurlijk niets op. Het gaat vooral om het professionaliseren van het vak. In 2004 werd nog maar 30 procent van alle inkoop op de juiste manier aanbesteed, nu ligt dat percentage iets hoger, maar ik ben pas tevreden met 100 procent”, licht de Pianoo-directeur toe op het derde congres van zijn organisatie. Meer dan 600 overheids-inkopers kwamen af op het evenement in Apeldoorn.
Van Stolwijk kan zich nog herinneren dat de overheid zo’n twintig jaar geleden het inkoopvak herwaardeerde, maar vindt het hoog tijd voor een nieuwe fase. Van ‘backbench’ naar ‘boardroom’ is het ideaal: “Managers erkennen onvoldoende dat het om een ingewikkeld vak gaat. Inkopers zitten om de hoek aan het einde van de gang, in het laatste hok met drie chefs ertussen. Hoog tijd dat aan die praktijk een einde aan komt.” Bij de overheid houden zo’n 2500 mensen zich bezig met professioneel inkopen en dat aantal loopt nog steeds op. Het idee dat iederéén wel drie offertes kan opvragen, is voorbij.

Opleiding

Pianoo steunt het initiatief om een nieuwe inkoopopleiding op te zetten, maar het mag van Stolwijk nog een stap verder. Het liefst zou hij aan professionele inkopers een beschermde titel verbinden zoals RA bij accountants. Dat zegt iets over het onderwijsniveau, maar dwingt ook tot integer gedrag, is de achterliggende gedachte.
Om het inkopen te uniformeren, zet de overheid breed in op elektronisch inkopen. Daarom heeft het platform voor inkopers ook TenderNed onder z’n hoede. De slimme opvolger van de aanbestedingskalender kampt echter met grote problemen op automatiseringsgebied. ProRail ontwikkelde het elektronische inkoopsysteem voor enkele tientallen opdrachtnemers, maar het uitbreiden naar een betrouwbaar systeem voor duizenden gebruikers blijkt niet zo eenvoudig.
“De functionaliteiten zitten er goed in, dus verstand van aanbesteden hebben ze wel, maar het was niet robuust en stabiel”, zegt Van Stolwijk over het in 2006 overgedragen TenderNed. Minister Van der Hoeven (Economische Zaken) gaf onlangs de opdracht om het systeem van de bodem van af weer op te bouwen.
Van Stolwijk verwacht in september de eerste fase opgeleverd te krijgen van het publicatiedeel. Daarna zal nog een uitgebreide testfase moeten volgen en het systeem kan naar verwachting in februari of maart volgend jaar uitrollen naar een breed inzetbaar instrument. De nieuwe aanbestedingswet verplicht opdrachtgevers aanbestedingen op TenderNed te plaatsen. Begin volgende maand staat de wet op de agenda in de Eerste Kamer. Als zij instemmen met de nieuwe aanbestedingsregels, kan de wet niet eerder in werking treden totdat in elk geval het publicatiedeel van TenderNed werkt.
De meerwaarde van het systeem zit in het elektronisch uitvoeren van de gehele aanbestedingsprocedure voor geregistreerde gebruikers. Dus inclusief aanmelden, inschrijving en gunning. Bedrijven kunnen eenmalig hun gegevens en referentieprojecten registeren, zodat die beschikbaar is voor alle opdrachten waarvoor zij inschrijven.

Hoge eisen

Bij aanbesteden gaat het ook om miljoenencontracten en vertrouwelijke informatie, waardoor hoge eisen gelden voor de beveiliging en de betrouwbaarheid van het systeem. Van Stolwijk krijgt eind dit jaar de eerste versie van de virtuele marktplaats te zien, maar hij verwacht niet eerder dan 2010 het hele systeem werkend te hebben.
Tijd genoeg om na te denken over het toekomstige beheer en exploitatie. In de wervende folder staat dat TenderNed “vooralsnog kosteloos” zal zijn, maar Van Stolwijk verwacht dat de aanbestedende diensten op termijn zullen moeten betalen voor gebruik. “Het is voor opdrachtgevers een enorme besparing op hun administratieve lasten, dus het is niet raar om de veel lagere rekening daar neer te leggen, maar uiteindelijk is dat een politieke keus.”

Reageer op dit artikel