nieuws

Oudste rijkstunnel 50 jaar

bouwbreed

De Velsertunnel, de oudste Nederlandse rijkstunnel, viert haar vijftigste verjaardag. Op één grote brand na schreef de tunnel onder het Noordzeekanaal, vooral geschiedenis tijdens de bouw.

Vanwege een kleilaag op een diepte van 16 meter onder NAP moesten de tunnels (één buis voor het spoor en twee buizen voor rijbanen) in een open bouwput worden aangelegd. Zeker gezien de omvang van de tunnel was deze methode in die tijd uniek voor Nederlandse begrippen. In een sleuf van damwanden pompten 130 onderwaterpompen per uur ongeveer 2800 kubieke meter water weg. Voor de open bouwput die in drie fasen werd aangelegd was 10.000 ton damwandstaal nodig. Ook andere bouwfeiten maken de tunnel historisch bijzonder. Zo werd in 1942, amper een jaar na aanvang van de bouw (van spoor en autotunnel) het werk stilgelegd. In oorlogstijd eiste de Duitse bezetter de stalen damwanden op voor de productie van bommen en bunkers. Verder staat de Velsertunnel te boek als de oudste Nederlandse spoortunnel en de eerste ondergrondse doorgang voor gemotoriseerd verkeer op het rijkswegennet. Het verhaal gaat dat een haas officieel de eerste passant was van de tunnel.
Aan de Velsertunnel, die werd gebouwd door Ballast Maatschappij, hebben ongeveer 1000 arbeiders gewerkt. De tunnel kostte 130 miljoen gulden met een diepste punt van ruim 23 meter onder NAP. In het najaar van 2008 zal begonnen worden met een ingrijpende renovatie van de tunnel.

Jubileum Velsertunnel

1941 – Nederland is bezet gebied, maar de eerste spade gaat de grond in.
1942 – Het werk aan de tunnel wordt stilgelegd. De Duitse bezetter wil de damwanden gebruiken voor de fabricage van bunkers en bommen. Binnen de kortste keren loopt de tunnelschacht onder water.
1952 – Het werk aan de tunnel wordt hervat.
1957 – Opening Velsertunnel
1978 – Bij een brand in de autotunnel komen vijf mensen om het leven.
2003 – De Inspectie Verkeer en Waterstaat dringt aan op versnelde aanpak van het achterstallig onderhoud aan de spoortunnel. Technische installaties, kabels, pompen en verlichting zijn zwaar verouderd. Kosten 21,5 miljoen euro.
2007 – In het jubileumjaar ramt en beschadigt een te hoog beladen vrachtwagen het plafond van de oostelijke tunnelbuis over een lengte van 40 meter. Volgens de ANWB is de Velsertunnel veilig.

Materiaal

Ten behoeve van de tunnel is 2,7 miljoen kubieke meter grond afgegraven en 1,3 miljoen kubieke meter grond gebaggerd. Veel van die grond is hergebruikt. In de tunnel is verder 340.000 kubieke meter beton, 35.000 ton wapeningsstaal, 1300 ton asfaltbitumen, 420.000 vierkante meter wolvilt, 240.000 vierkante meter asbestvilt, 13.000 vierkante meter dunne koperplaat en 9000 vierkante meter rubber profielplaat gebruikt.
Voor de aanleg van de wegen is 680.000 kubieke meter zand verwerkt.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels