nieuws

‘Toon toch weer lef met grote projecten’

bouwbreed Premium

Nederland moet weer het lef tonen om grote projecten aan te pakken. Het verlammende effect van het rapport Duivesteijn brengt Nederland schade toe.

“Rond prachtige projecten als de Betuweroute en de hogesnelheidslijn-Zuid hangt een geur van kostenoverschrijding. We hebben de extra tunnels en geluidswallen toch allemaal zelf gewild? Nou dan. Accepteer de consequenties”.
Ed Nijpels ergert zich aan de politieke angsthazerij. Waarom durft Den Haag geen grote projecten meer aan? Blijkbaar bestaat angst voor de politieke consequenties. Risico’s worden gemeden uit vrees voor pek en veren. Terwijl commissaris Nijpels gouden kansen ziet om ook de lastige projecten beheersbaar te maken. ONRI-leden kunnen hierbij een belangrijke rol spelen.
“Het klimaat voor grote overheidsinvesteringen is momenteel zeer negatief. Zeker, de stemming is in hoge mate bedorven door het rapport van Adri Duivesteijn. Ik deel zijn analyse niet. Als je Duivesteijn volgt, zouden alle grote projecten van de laatste honderd jaar onhaalbaar zijn geweest. Daar geloof ik niet in. Zo’n opstelling brengt de dood in de pot. Dat kan niet in het belang van Nederland zijn”.
Nu nog commissaris van de koningin in Friesland Ed Nijpels (57), heeft duidelijk zin in zijn nieuwe rol als voorzitter van brancheorganisatie ONRI. De benoeming heeft plaats op de halfjaarlijkse algemene ledenvergadering van ONRI op 16 januari 2008 en wordt effectief vanaf 1 mei 2008. Dan zal hij zich twee dagen per week inspannen om de ingenieursbureaus beter op de kaart te zetten. Te beginnen voor de duur van drie jaar. En reken al vast maar op minimaal nog eens zo’n periode. Niet voor niets is Nijpels voorzitter van de regiegroep Grijs Werkt.
Voor de scheidend commissaris vallen alle puzzelstukjes op hun plaats. De keuzes zijn gemaakt. Echtgenote Elsbeth krijgt als kwartiermeester de kans anderhalfjaar in het Verre Oosten een belangrijke voorpost van zuivelconcern Royal Friesland Foods uit te bouwen. Standplaats Kuala Lumpur. Voor Ed laat zich de pendeldienst op Maleisië die voor hem in het verschiet ligt, niet combineren met de functie van commissaris van de koningin. Wie leiding geeft aan een provincie moet immers 24 uur per dag inzetbaar zijn.

Functies

“In veel van mijn huidige en vroegere werk heb ik intensief te maken gehad met onderwerpen waar ook de ingenieursbureaus zich mee bezighouden: vernieuwing van het bouwproces, een beter milieu en hogere bouwkwaliteit. Als minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer, als burgemeester van Breda, zelfs als voorzitter van het Wereldnatuurfonds.”
Het lijstje functies laat zich moeiteloos aanvullen. De man uit dorp Dijken is lid van de commissie private financiering en infrastructuur, commissaris van kabellegger Siers en toezichthouder van de rijksuniversiteit Utrecht. Ook hanteert hij de voorzittershamer van de stichting Energie Prestatie Keur, de toezichtraad van het Kadaster en de Raad van Accreditatie. Per 1 mei is Nijpels uit hoofde van zijn rol binnen de ONRI dagelijks bestuurslid van werkgeversorganisatie VNO-NCW. Energie genoeg. Wie volgens Nijpels een keer fractievoorzitter in de Tweede Kamer is geweest, telt nooit meer zijn uren.
In de zomer van 1992 verscheen van de commissie-Nijpels het rapport Bouwen in Europese Competitie. Dit document schetst de voorwaarden voor de verbetering van de concurrentiekracht van de bouw. De vijftien jaar oude aanbevelingen hebben een opmer-kelijke actualiteitswaarde.
Het parlement stelt periodiek per wet een lijst van maximaal tien majeure projecten die gedurende een aantal jaren moeten worden gerealiseerd. De besluitvorming wordt zodanig versimpeld dat het parlement in korte tijd beslist over de projecten.
De bouwmilieumarkt leent zich goed om te werken aan andere verhoudingen tussen vraag en aanbod, vanwege de dominantie van de publieke opdrachtgevers. Samenwerking tussen overheid en ondernemingen lijkt voor beide partijen alleen maar voordelen te bieden. Gevraagd is vernieuwd opdrachtgevers- en opdrachtnemerschap. Voortvarend moet gewerkt worden aan het betrekken van particuliere financiers bij milieuprojecten.
Gepokt en gemazeld in politiek Den Haag, geeft Nijpels zijn visitekaartje af.
“De Nederlands overheid is per definitie gebaat bij excellente ingenieursbureaus. De ingenieurs zorgen voor grote maatschappelijke toegevoegde waarde. De branche draagt op een bijzondere wijze bij aan de welvaart van Nederland”.

Aanbesteding

Over minister Jacqueline Cramer van VROM, een oude bekende, is Nijpels uitstekend te spreken. “In minister Cramer heb ik zeer veel vertrouwen. Zij heft niet elke week het vingertje. Maar zal niet schromen in te grijpen”.
De wijze waarop VROM momenteel – via SenterNovem – duurzaam aanbesteden wil afdwingen, ziet Nijpels als een pijnlijke misser. “Te gek voor woorden. Je gaat toch geen verplichte bijdrage aan goede doelen invoeren? Ik wil graag degene spreken die dit bedacht heeft. Ondenkbaar dat de minister onder dit ideetje haar paraaf zal zetten. Ik ga uit van een vergissing.”
Ed Nijpels beschouwt – als opvolger van Jan Coppes van Witteveen + Bos – het voorzitterschap van de ONRI als zijn hoofdbaan en andere taken als nevenfuncties. Een karwei dat Nijpels in ieder geval nog oppakt, is het voorzitterschap van de stuurgroep Afsluitdijk.
“Evenals de Grote Muur in China is onze Afsluitdijk vanuit een ruimtecapsule zichtbaar. Gemaakt door mensenhanden. Tijdens zijn 75-jarig bestaan kwam de bijzondere dijk prominent in beeld. Hoe gaan we verder? Vanwege de klimaatverandering moet de dijk in ieder geval een stuk omhoog. Aan de ene kant ligt de beschermde Waddenzee. Aan de andere zijde de kwetsbare natuur van het IJsselmeer. Het barst van de ideeën om iets met de Afsluitdijk te doen.”
Aan de stuurgroep Nijpels om het kaf van het koren te scheiden. Moet de Afsluitdijk een grote getijdencentrale of misschien wel schitterende slagorde van zonnecellen worden? Blijft de verbinding tussen Holland en Friesland kaal of krijgt ze een ultieme vorm van lintbebouwing?
Ook de ingenieursbureaus wordt gevraagd met ideeën te komen. Staatssecretaris Tineke Huizinga wil rond de zomer van 2008 een rapport met opties op tafel. n

Reageer op dit artikel