nieuws

‘Waddenzee kan het niet alleen af’

bouwbreed

Het effect van de aanleg van de Afsluitdijk op de zandhonger van de waddenzee is nog steeds aanwezig. Kustsuppleties kunnen de Waddenzee helpen met die aanpassing. Dat blijkt uit onderzoek waarop Edwin Elias promoveerde aan de TU Delft.

Het kustonderhoud in de regio van de Afsluitdijk is het meest intensieve binnen het Nederlandse kustsysteem. De kusten van Texel en Noord-Holland kennen grote zandverliezen. De processen die de uitwisseling van het sediment tussen de kust, de buitendelta, het zeegat en het bekken bepalen, zijn hierbij van groot belang. Ze worden echter nog steeds onvoldoende begrepen. Het proefschrift met de resultaten van het onderzoek naar de morfodynamica van het Zeegat Texel is volgens Elias een stap voorwaarts in het vergroten van het inzicht. Het onderzoek is volledig gefaciliteerd door Rijkswaterstaat. Deze kustbeheerder heeft baat bij het onderzoek om de beste strategie op te stellen voor het onderhoud van de kusten van het Waddenzeegebied.

Effect

Het effect van afsluiten van zeearmen bijvoorbeeld, zoals de Zuiderzee, heeft een verstrekkend effect. “We dachten dat het effect van de Afsluitdijk inmiddels zou zijn vereffend, maar het blijkt dat het Waddenzeegebied nog steeds bezig is met aanpassingen op de ingreep van ruim 75 jaar geleden, waarbij het tijvolume binnen het Waddenzeesysteem drastisch werd verkleind”, aldus Elias. De onderzoeker benadrukt dat het voorspellen van dergelijke effecten ondanks verbeterde inzichten eigenlijk onmogelijk blijft. Verder blijkt dat het effect van de bodemdaling door gaswinning in het oostelijk deel van de Waddenzee op de zandbehoefte van de Waddenzee door zeespiegelrijzing gering is. Beide effecten samen vallen bijna in het niet bij de zandhonger die is ontstaan door aanleg van de Afsluitdijk. Jaarlijks komt een hoeveelheid van 6 miljoen kubieke meter de Waddenzee binnen. Die hoeveelheid is grotendeels afkomstig van de voordelta van de stroomgeul tussen Noord-Holland en Texel en van de aanliggende kusten.

Hulp

Elias is van mening dat de natuur de huidige natuurwaarden van Waddenzee niet alleen kan behouden. Daar is hulp bij nodig. Te denken valt bijvoorbeeld aan zandsuppleties. De kosten daarvan zullen klein zijn ten opzichte van alle kunstwerken die worden gebouwd. Andere vormen dan strandsuppletie zijn daarbij goed denkbaar, zoals zand aanvullen op plaatsen waar het gunstig is voor het zandtransport en het water verder het werk laten doen.
“Een heel goed idee zou zijn de Helderse Zeewering met zand te beschermen. Die ligt aan een geul met hoge stroomsnelheden. Een dergelijk aanpak vraagt wel dat de kustbeheerder de achtergronden daarvan goed uitlegt. De mensen in Nederland moeten er vrede mee hebben dat het een paar maanden later ‘voor het goede doel’ al weer verdwenen is”, aldus Elias.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels