nieuws

Steen des aanstoots in hart van Berlijn

bouwbreed Premium

berlijn – Duitsland heeft in Berlijn zijn nieuwe steen des aanstoots in gebruik genomen. Het omstreden Mahnmal moet de herinnering levend houden aan de slachtoffers van de Holocaust. De inwijding trok gisteren uit alle windstreken minstens vijfhonderd journalisten.

Het monument van architect Peter Eisenman telt 2711 zuilen. Het terrein van 19.000 vierkante meter ligt op amper 100 meter van Hitlers bunker en op een steenworp van de Brandenburger Tor. Tijdens de Duitse deling behoorde het gebied tot de zone des doods van de Berlijnse Muur.

Liefst had Eisenman zijn stèles uitgevoerd in natuursteen. De Amerikaan nam uiteindelijk genoegen met een uitvoering in beton. Politiek Berlijn vond met een investering van 50 miljoen euro de maat vol om blijvend de zwartste pagina van de Duitse geschiedenis te herdenken.

Tegenstanders van het Mahnmal zijn te vinden in kringen van uiterst links tot rechts. Heeft Duitsland met zijn talrijke concentratiekampen en Haus der Geschichte in Bonn al niet genoeg plaatsen om bij de historie stil te staan? Moet je de jodenmoord herdenken en andere slachtoffers zoals de zigeuners vergeten?

Initiatiefnemer Lea Rosh kan de critici niet luchten of zien. “Wie een gedenkteken voor alle slachtoffers eist, wil in de kern eigenlijk helemaal niets”.

Zeventien jaar heeft Duitsland overhoop gelegen over zijn Mahnmal. De oproep om ideeën sloegen neer in 528 concrete ontwerpen. Kanselier Kohl en burgemeester Diepgen gruwelden bij de gedachte om centraal in Duitslands oude en nieuwe hoofdstad een monumentaal graf met ingebijtelde namen van slachtoffers te laten verrijzen. Zij spraken hun veto uit. Uit christen-democratische koker kwam ook de suggestie van een vooral niet te opvallend ondergronds informatiecentrum.

Twee jaar geleden moest de laatste opmerkelijke klip worden genomen. Om de oppervlakte van de stèles tegen graffiti te beschermen was een dochterfirma van chemiereus Degussa in de armen genomen. Laat dat nu net de onderneming zijn die het gifgas Zyklon B leverde.

Reageer op dit artikel