nieuws

Eén steen, vele patronen

bouwbreed Premium

bemmel – Een waaldikformaat met twee afgeschuinde kanten: de diabolo van Wienerberger. Er blijken verrassende patronen te realiseren met deze nieuwe baksteen die vorige week werd gelanceerd.

Joris Molenaar van het Delftse architectenbureau Molenaar en van Winden liep al langer rond met het idee eens een vormsteen te ontwerpen. Hij werkt graag met moderne ornamentiek in zijn ontwerpen en is blij dat dat weer mogelijk is in de architectuur van de laatste jaren. “We waren het een beetje kwijtgeraakt”, meldde hij bij de presentatie vorige week.

Maar Molenaar zocht een steen waarmee meer mogelijk is dan alleen een randje maken ter verfraaiing van de gevel. Hij zocht een bulksteen, waarmee over grote vlakken verrassende patronen gemaakt zouden kunnen worden.

De opvallende stenen die Rudy Uytenhaak de laatste jaren met baksteenfabrikant Wienerberger ontwikkelde gingen hem wat dat betreft niet ver genoeg. Bovendien wilde hij graag iets doen met de simpelste steen, de zogenaamde vormbaksteen.

Strengpersstenen zijn immers niet alleen een stuk duurder bij de productie, maar ook nog eens bij de verwerking. Daarmee sneuvelt hij al gauw bij woningbouwprojecten met een bescheiden budget, terwijl een vormbaksteen daar wel soelaas kan bieden.

Samen met Andre Bleumer van de vlamoven in Bemmel sloeg Molenaar aan het ontwerpen. Zijn eerste idee werd resoluut neergesabeld. Hij had de steen te scherp gemaakt waardoor aan de onderkant een te smalle basis overbleef, met het gevaar dat hij tijdens de productie zou omvallen. Dat zou de fabricage ernstig verstoren. Een tweede ontwerp leverde weer niet het gewenste aantal patrooncombinaties.

Zo pingpongden Wienerberger en Molenaar over en weer verder tot ze uiteindelijk uit kwamen bij de Diabolo. Een steen die uit het reliëf van voeg-steen-voeg-steen komt, zonder dat de metselaar daarvoor ingewikkelde dingen moet doen die zijn productie verlagen.

De Diabolo oogt bedrieglijk simpel. Gewoon een waaldikformaat met twee afgeschuinde kanten. “Je zou denken dat die al eeuwen bestaat”, erkent Molenaar, “maar dat is niet zo. We hebben het laten onderzoeken en hebben er uiteindelijk zelfs een Europees vormpatent voor gekregen. Een kleine verandering van het metselverband levert al meteen een heel ander patroon op.” De steen kan ook in klampverband gemetseld worden.

De naam Diabolo verwijst naar de vorm die ontstaat wanneer twee stenen met de smalle strekken tegen elkaar worden gehouden. Maar de naam is volgens de architect ook een knipoog naar het onvoorstelbare, bijna �duivelse� aantal patronen dat met de steen te vormen is. Het eerste project waar de steen in zou worden toegepast ging niet door. Maar Molenaar twijfelt er niet aan dat de steen binnen een jaar in een project van zijn hand zal zijn toegepast. Daarna staat het iedereen die maar wil vrij om de steen bij fabrikant Wienerberger af te nemen en te verwerken.

Reageer op dit artikel