nieuws

Vormgeving ruimte overstijgt gemeentegrenzen

bouwbreed Premium

utrecht – Gemeenten worstelen met het maken van ontwerpafspraken op bovenlokaal gebied. Soms krijgen ze geen greep op grootschalige projecten als de aanleg van wegen en spoorlijnen. Vaak ook gedragen ze zich als elkaars concurrenten.

Voorzitter M. De Boer van Architectuur Lokaal wees tijdens de laatste van een reeks bijeenkomsten over deze problematiek een aantal knelpunten aan, zoals de onduidelijke positie van de gemeente ten opzichte van andere betrokken partijen (overheden, bedrijven) en de moeite die bestuurders hebben met de besluitvormingsprocessen.

Architectuur Lokaal besteedt aandacht aan knelpunten bij de realisering van de gewenste ruimtelijke kwaliteit bij gemeentegrensoverschrijdende ingrepen in beeld te brengen, en oplossingen aan te dragen. Die kwaliteit moet naar voren komen in de ontwerpen van gebouwen en infrastructuur maar ook in de onbebouwde omgeving. De rol van lokale en regionale overheden wordt hierin belangrijker. “Het Rijk decentraliseert en regionaliseert”, onderstreepte De Boer.

Wethouder M. Blankers van de gemeente Haarlemmermeer wees op de problemen die de overheden in haar regio hebben gehad met de onderhandelingen over de landschappelijke inpassing van de hsl. Zij concludeerde dat �mobiliteitsesthetiek� nog lang niet is ingeburgerd, ook niet bij het Rijk.

“Trek uw eigen conclusie”, zei ze bij plaatjes die de lelijkheid van het gebruikte rechttoe rechtaan beton moesten illustreren. De wethouder weet de lelijkheid onder meer aan de aanbesteding in de vorm van een design & construct-contract. Design heeft het hier verloren van construct, meende zij stellig.

De aanleg van de N201 in Noord-Holland noemde wethouder Blankers als een geslaagder voorbeeld van samenwerking op ontwerpgebied. Ondanks de ingewikkeldheid; de provincie werkt ervoor samen met vijf gemeenten. “Er is een beeldkwaliteitsplan gekomen voor het hele tracé. Met eenvoudige middelen wordt gezorgd voor eenheid.” Die uit zich onder meer in de vorm van de geluidsschermen. Verder wordt met bomenrijen langs de weg een vast element gehandhaafd.

Het gaat, onderstreepte zij, om herkenbare elementen en niet om het creëren van eenheidsworst; de verschillende plaatsen houden hun eigen karakter.

Vanwege het beperkte budget, worden interessante maar dure architectonische hoogstandjes geconcentreerd bij relatief goedkope onderdelen als fietsbruggen. “Die krijgen een speciaal ontwerp dat opvalt; de duurdere projecten kunnen dan wat eenvoudiger blijven.”

De gemeenten krijgen het de komende jaren voor hun kiezen, zoveel is duidelijk. Veel bovengemeentelijke zaken zullen op lokaal niveau moeten worden ingevuld, zoals de herstructurering van de intensieve veehouderij en de vorming van stedelijke regio�s. Beleidsconcurrentie moet in zulke regio�s plaatsmaken voor een heldere taakverdeling.

Extra gecompliceerd vond de Venlose wethouder P. Stelder grensoverschrijdende samenwerking, bijvoorbeeld in Euregio-verband. Op zich hard nodig, weet hij, want de landsgrenzen vervagen. Met zijn gemeente loopt daarbij aan tegen zowel historische als hedendaagse problemen.

Onder meer zit de taakverdeling waarbij Venlo als gevolg van uiteenlopend nationaal beleid het centrum is van de wiethandel, geen van de partijen lekker, gaf hij aan.

Reageer op dit artikel