nieuws

‘Over tien jaar is pv normaal’

bouwbreed

den haag ­ De daken van zo’n tienduizend woningen zijn er naar schatting mee uitgerust. Hoewel het een schijntje is op de totale voorraad, is het exclusieve er wel af. Het zonnepaneel is de afgelopen tien jaar in de pubertijd beland. Volwassen worden duurt nog een keer tien jaar.

De toekomstverwachtingen waren hooggespannen in het midden van de jaren negentig. Als we de verhalen, maar vooral de beelden erbij mochten geloven, zouden er op dit moment, anno 2003, complete blauwe wijken verschijnen. Het einde van de dakpan werd aangekondigd. Maar volgens Emil ter Horst, jarenlang beleidsmedewerker zonne­energie bij Novem en nu directeur­eigenaar van Horisun, een consultant op het gebied van zonne­energie, zijn de voorspellingen wel degelijk uitgekomen. “Niet de beelden eromheen, maar wel de cijfers die we eraan hadden gekoppeld. Er stond in 2000 8,7 megawatt opgesteld in PV­systemen, dat wijkt niet veel af van de voor dat jaar voorspelde waarde. Het is bovendien meer dan dertig keer zoveel dan de 0,27 megawatt die in 1995 was geïnstalleerd.”

De manier waarop die energie wordt opgewekt is wel heel anders dan voorspeld. In 1995 werd uitgegaan van complete daken, gevuld met zonnecollectoren. De huidige praktijk laat zien dat in de veel gevallen wordt gekozen voor een veel kleiner oppervlak, zo rond de 4 vierkante meter. “In 1995 had je relatief grote randapparatuur nodig om de opgewekte stroom aan het elektriciteitsnet te geven. Die randapparatuur is na 1995 zover verkleind dat eigenlijk bijna achter het zonnepaneel kan worden geplakt. Grote oppervlakten zijn dus niet meer per se nodig.

Investering

Ten tweede is een zonnedak een grote investering. Een enkel paneel is voor veel meer mensen te betalen, mede door de subsidies die erop zitten. En dat heeft Greenpeace weer opgepikt in een campagne. Zij hebben sterk ingezet op die enkele zonnepanelen.” Dat neemt niet weg dat het een flinke investering blijft, die zich bij de huidige energieprijs moeilijk laat terugverdienen. Maar volgens Ter Horst is dat ook niet de belangrijkste reden om een zonnepaneel aan te schaffen. “Er zijn mensen die het doen voor het milieu, maar veel mensen vinden het ook gewoon leuk. Als je een hele zonnige dag hebt en je hebt geen huishoudelijke apparaten aan staan, dan zie je de elektriciteitsteller teruglopen, dat is best bijzonder.” Wie de terugverdientijd wel belangrijk vindt, kan volgens hem ook beter kiezen voor een zonneboiler, die verdienen zich namelijk sneller terug dan pv­cellen.

Regelgeving

Tjerk Reijenga, architect en partner in architectenbureau BEAR Architecten, is een van de pioniers op pv­gebied. In 1993 ontwierp hij zijn eerste project met zonnepanelen. In de afgelopen tien jaar heeft hij ruim 2,5 megawatt aan zonnepanelen in zijn ontwerpen verwerkt (inclusief projecten die nog gebouwd moeten worden). Daarmee loopt hij voor op zijn collega’s, maar juist daar ziet hij een omslag. “Ik zie vaak goede ideeën, maar merk tegelijkertijd dat er een groot gebrek aan kennis is.” En terwijl Reijenga vaak zelf het initiatief neemt tot ontwerpen met pv, wachten veel collega’s de wens van de opdrachtgever af. ‘Die lopen aan tegen de forse investering en tegen ingewikkelde subsidieregels. Projectontwikkelaars kunnen, omdat ze geen eindgebruiker van een woning zijn, bijvoorbeeld geen subsidie aanvragen. Daarmee blijft een interessant deel van de markt onbenut.”

Bouwbesluit

Er is meer regelgeving die zonne­energie zou kunnen helpen. Het Bouwbesluit bijvoorbeeld. Ter Horst is wel te vinden voor een verplichting tot het toepassen van een vorm van energieopwekking op het dak te verplichten. “En ik merk dat veel architecten, aannemers en lokale bestuurders, er ook geen moeite mee hebben.” Voorzichtig waagt hij zich aan een toekomstvoorspelling. In de komende tien jaar verwacht hij een vertienvoudiging bij een consistente, maar afnemende, overheidsondersteuning. “Er ligt dan nog geen pv op alle daken, maar het is wel een gewoon verschijnsel geworden, terwijl de systemen door een lagere prijs per vierkante meter weer meer op de complete zonnedaken gaan lijken die we voorheen voor ogen hadden.”

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels