nieuws

Ingenieursbureaus en architecten gescreend

bouwbreed

Behalve aannemers gaat Amsterdam ook ingenieurs- en architectenbureaus die betrokken zijn bij aanbestedingen, doorlichten op hun financiële reilen en zeilen. Dit blijkt uit een recent gepubliceerde evaluatie van het bureau SBA. Om vertraging te voorkomen komt het bureau al na de vooraankondiging van een aanbesteding in actie.

Het bureau Screenings en Bewakingsaanpak, SBA in Amsterdam, is een rechtstreeks gevolg van het werk van de commissie Van Traa. Deze deed halverwege de jaren negentig onderzoek naar de IRT-affaire en de bestrijding van georganiseerde criminaliteit in Nederland.

Mede met het oog op de bouw van de Noord-Zuidlijn wilde de hoofdstad beschikken over een bestuurlijke methode teneinde infiltratie van criminele organisaties in bonafide ondernemingen en de overheid te voorkomen. Naar aanleiding van de eerste ervaringen van het bureau dat in 1999 is opgericht, is besloten al in een vroeger stadium in actie te komen. Dit voorkomt dat de procedure vertraging oploopt.

Van de aannemers die na de vooraankondiging het bestek aanvragen, worden al meteen de antecedenten nagetrokken en wordt intensief onderzocht hoe groot het risico is voor de gemeente dat criminele organisaties de aanbesteding aangrijpen om hun machtsbasis uit te breiden.

SBA gaat heel ver in haar onderzoeken en vraagt informatie op bij justitie, politie, belastingdienst, kamer van koophandel en tal van andere instanties. In totaal wordt zes weken uitgetrokken om de financiële wandelgangen van een aannemer, zijn bestuurders, commissarissen, moederbedrijven en onderaannemers na te trekken. Aanbestedende diensten moeten 0,5 procent van de geraamde bouwsom reserveren voor de screening.

In het vorige week verschenen boekje ‘De bestuurlijke aanpak van (georganiseerde) criminaliteit in Amsterdam’ evalueert de manager van het SBA, oud-politieman L. van der Wielen, uitvoerig het verloop van de eerste screening bij de aanbesteding van de Enneüs Heerma brug naar IJburg.

Bij die aanbesteding in 1999 kwam als op één na laagste inschrijver naar voren HBW, dat tegenwoordig door het leven gaat als HBG Civiel. De laagste inschrijver viel om bouwtechnische redenen af, zodat de gemeente van plan was het project aan HBW te gunnen.

Maar bij het antecendentenonderzoek stuitte het screeningsteam al snel op de Schipholfraude, de kwestie waarbij met valse facturen de winst kunstmatig en tegen de afspraken in was opgevoerd. Vorige week werd bekend dat daarover een schikking is overeengekomen met het Openbaar Ministerie, HBG en mede-aannemer Strukton.

Het screeningsteam van het SBA adviseerde op grond van die bevindingen HBW de gunning te onthouden. Maar het laatste woord is binnen het SBA niet aan het screeningsteam, maar aan een analyseteam dat de verzamelde gegevens beoordeelt en weegt. Het analyseteam op zijn beurt brengt advies uit aan de burgemeester.

Het analyseteam vond uitsluiting het zwaarste en uiterste middel om risico’s voor de gemeente te beperken. Aangezien er directiewisselingen bij HBW hadden plaatsgevonden, achtte de gemeente de kans op herhaling niet groot. Bovendien werd HBW tijdens de bouw van de IJburgbrug onder strikte curatele geplaatst en was het bedrijf gedwongen inzicht te geven in de projectboekhouding.

Informatie opgraven bij justitie, politie, belastingdienst

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels