nieuws

‘Werkgevers niet gebaat bij versnipperde vakbeweging’

bouwbreed

AVBB-voorzitter Brinkman vindt dat er zo snel mogelijk duidelijkheid moet komen over de toekomst van de SFB Groep, na de nationalisering van het sociale-zekerheidsstelsel. “Hoe eerder we het op hoofdlijnen met elkaar eens zijn, hoe beter. Het personeel heeft zekerheid nodig en er moet helderheid komen over de taken van het SFB.”

Naar de mening van Brinkman bestaat tussen werkgevers en bonden geen principieel meningsverschil over de toekomst van de groep. Het is niet juist, zegt hij, zoals wel is gesuggereerd, dat de werkgevers per se een fusie willen met het pensioenfonds voor de metaalnijverheid, en dat FNV Bouw eerst wil samengaan met het pensioenfonds in de schilderssector. Ook de bonden gaan volgens Brinkman akkoord met schaalvergroting, maar de wegen lopen uiteen over de “timing en de vorm”. “Ons gemeenschappelijk uitgangspunt is het behoud van de eigen bedrijfstakeigen regelingen.” Pijnpunt voor de bonden is volgens hem een verlies van invloed, als bijvoorbeeld de uitvoering van de cao- regelingen en de pensioenpoot onder een groter geheel zou vallen. “Er wordt nu aan heilige huisjes gerammeld. De vakbeweging vraagt zich af wat er nog voor haar overblijft. We moeten nu op zoek naar nieuwe loketten. Op bouwplaatsen hebben we soms te maken met zes of zeven verschillende cao’s. De bouw-cao is niet meer de enige die van toepassing is. Het draagvlak daarvan vermindert. Daarom moeten we aan de praat hoe we dat vorm willen geven in een nieuwe structuur. Ook in ons belang ligt daar voor de vakbonden een belangrijke rol. Wij zijn niet gebaat bij een versnipperde vakbeweging.”

ANWB

In eigen kring zijn de bouwwerkgevers ook op zoek naar nieuwe samenwerkingsverbanden. Er zijn al intensieve contacten met de ANWB, Natuurmonumenten, Transport en Logistiek Nederland (TLN), Aedes, de Onri en andere organisaties. De federatievorming in de gww-sector en die tussen VG Bouw en NVOB heeft de discussie over de toekomst van het AVBB verder versterkt. Heeft deze overkoepelende werkgeversorganisatie in de bouw nog wel toekomst? Brinkman: “We zien in toenemende mate dat bouwbedrijven te maken krijgen met andere organisaties in de bouwnijverheid. Er komen dwarsverbanden met de groenbedrijven, met ondernemingen in de installatie- en elektrosector. Het klassieke patroon zal iets van zijn waarde verliezen. Je krijgt een andersoortige federatie, waarbij je op het niveau van de gewone dienstverlening bij de eigen vereniging moet zijn.” De werkgevers-voorman maakt in elk geval wel duidelijk dat voor het algemene lobbywerk (Brussel en Den Haag), het overleg met de bonden over cao’s en de opleidingen in de sector het AVBB de aangewezen instantie is. Waarmee in feite is gezegd dat de eis van de gespecialiseerde aannemers (Conga) om zelfstandig deel te nemen aan het cao-overleg geen kans maakt. Een eis, waar bijvoorbeeld FNV Bouw zich achter heeft geschaard. Brinkman stelt goede verhoudingen met Conga op prijs, maar geeft geen krimp. “We zijn met Conga zeer intensief in gesprek, bijvoorbeeld over opleidingen. Er is bijna wekelijks overleg. We proberen ze bij het AVBB te krijgen. Na de zomer zal blijken of dat lukt.” En die eigen plaats in het cao-overleg? Resoluut, enigszins geïrriteerd: “Een organisatie die lid wordt van het AVBB kan niet selectief winkelen. Het is lid worden met alle lusten en lasten.”

Deukjes

Bouwers denken minder positief over zichzelf dan het publiek dat doet, luidt de uitkomst van een intern AVBB-onderzoek. Het imago van de bouwer en de bedrijfstak is in de ogen van voorzitter Brinkman niet slecht. Maar als dat imago deukjes of krassen oploopt, zoals recent bij affaires als de Haagse tramtunnel, de (vermeende) fraude bij de tweede Schipholtunnel en andere zaken, hult de werkgeversorganisatie zich in stilzwijgen. Zelden reageert het AVBB publiekelijk op dergelijke kwesties, ook niet om de schade te beperken of tegengas te geven. Waarom niet? “Elk incident is vervelend en door de jaren heen zijn er altijd wel incidenten geweest. Moet je die allemaal omstandig toelichten? In principe reageren we niet op gebeurtenissen waarbij individuele bedrijven betrokken zijn. Natuurlijk, verschrijvingen zijn niet goed te praten (valse facturen van aannemers bij Schipholtunnel, red.). De bouw is er niet bij gebaat om zo in de pers te komen. Dat moeten we dus niet doen. Maar als ik dat zeg, en ik voeg er aan toe dat we het justitieel onderzoek afwachten, is dat niet een wat bleke reactie?” Met andere woorden, een officiële reactie van de werkgevers kan in dit soort gevallen niet anders zijn dan een cliché. Een reactie zoals ieder weldenkend mens die zou geven. Brinkman wil het in veel gevallen ook voor de bouwer opnemen. “Kijk eens naar de tramtunnel. Daar is gekozen voor een ontwerp waarover de bouwer geen zeggenschap heeft gehad. Maar die krijgt wel de schuld.” En refererend aan de Schipholtunnel-affaire: “De gemiddelde sector buiten de bouw maakt tien procent winst. Als een bouwer bij dit soort projecten dichterbij de 5 procent winst zit dan bij de nul (in deze kwestie verdienden de betrokken aannemers 18,9 procent van de bouwsom aan het tunnelproject, terwijl volgens minister Netelenbos en de Tweede Kamer op managementniveau een winstmarge van 2,5 procent was afgesproken, red.) dan spreekt men daar schande van. Terwijl het gaat om ingewikkelde projecten met grote risico’s. Bij dit soort projecten zou de marge groter moeten zijn. We zijn eigenlijk een beetje slachtoffer van het beeld dat van ons bestaat. Ach, die aannemers zijn wel tevreden met 2 of 3 procent. En dan worden ze nu als zakkenvullers neergezet.” Overigens heeft Brinkman bij zowel de tramtunnel als de Schipholtunnel-affaire een bemiddelende rol gespeeld. Daarover wil hij echter niet in detail treden.

Bedrijfstakcode

Affaires of vermeende affaires waarbij bouwers betrokken zijn, hebben zeer wel de aandacht van het AVBB, verzekert de voorzitter. De organisatie werkt aan een bedrijfstakcode en met de ministeries van Justitie en VROM vindt permanent overleg plaats hoe illegale praktijken voorkomen kunnen worden. Brinkman zelf deed enkele maanden geleden het voorstel van een meldpunt fraude. Volgens hem is dat een prima alternatief voor het wetsvoorstel BIBOB (Bevordering Integere Besluitvorming Openbaar Bestuur), waarin de bewijslast wordt omgedraaid. Een algehele toetsing van de sector is volgens hem niet wenselijk. “Het kan niet zo zijn dat de bouw moet aantonen dat zij onschuldig is.” Tegen een aanvullend accountantsonderzoek of screening van aannemers die voor grote projecten in aanmerking komen, heeft hij geen bezwaren. Maar dan alleen als het gaat om de laatste twee of drie.

“Het is onzin om alle honderd aannemers die op een werk intekenen aan een uitgebreid onderzoek te onderwerpen.” Op de vraag hoe de integriteit van de sector dan wel gewaarborgd kan worden, heeft ook het AVBB nog geen passend antwoord. Ook aan een bedrijfstakcode of certificeringssysteem kleven bezwaren: worden ze wel serieus genomen, viert de bureaucratie geen hoogtij, passen ze in de praktijk van de aanbestedingen? Brinkman waarschuwt: “Als er niet snel een uniform aanbestedingsreglement (UAR) komt, hollen we van incident naar incident.”

‘Een organisatie die lid wordt van het AVBB kan niet selectief winkelen’

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels