nieuws

Vezelverlichting vergt nauwelijks onderhoud

bouwbreed

De markt voor vezelverlichting groeit snel. Van Woesik Lichtarchitectuur in Vught bedient die markt met producten van Philips en ontwikkelt dat aanbod verder in samenwerking met de fabrikant.

Van Woesik ontwikkelde voor de vezelverlichting armaturen uit UV- bestendig epoxy-polyurethaan. Deze kunststof is tienmaal harder dan beton en kan in om het even welke vorm worden gegoten. Verlichting door middel van kunstvezel kan geen lampen vervangen. Dergelijke systemen zijn vooral bedoeld voor sfeer- en accentverlichting. Een (werk)plek die met een halogeenlamp van twintig watt wordt aangeschenen, ontvangt met een kunstvezel om en nabij de helft minder licht. De vezels vergen na aanleg evenwel geen onderhoud, wat het beheer makkelijker en dus goedkoper maakt. Dat speelt bijvoorbeeld een rol bij sterrenhemels in zwembaden en bij de oriëntatieverlichting voor de openbare ruimte. De vezel transporteert alleen licht. Er staat geen spanning op en er komt ook geen warmte uit vrij. De maximaal te overbruggen afstand hangt af van de zogeheten lichtgenerator en de doorsnede van de vezels. Geleiders van 1 millimeter dik, zoals die voor sterrenhemels worden gebruikt, kunnen zonder verlies zo’n vijftien meter overbruggen; vezels van twee millimeter ruim dertig meter. Het licht komt van een sterke lamp. Voor binnengebruik wordt bijvoorbeeld een PAR-spot van tweehonderd watt toegepast. Generatorlampen nemen meer stroom af dan traditionele en vergen ook een hoger aanschafbedrag. Daar staat tegenover dat één generatorlamp pakweg 27 halogeen accentlampen kan vervangen. Het verbruikt vermogen per installatie beloopt vijftig tot honderdvijftig watt. De warmte die uit de generator vrijkomt maakt een ruimte van minimaal één kubieke meter noodzakelijk.

Rechte verbinding

De vezels gaan vijftien tot twintig jaar mee. De lange levensduur houdt tevens verband met het feit dat een installatie in de fabriek gereed wordt gemaakt. Anders dan op de locatie komt daar een stofvrije en vooral rechte verbinding tot stand tussen de generator en de gepolijste vezelbundel. De vezels bestaan uit hetzelfde materiaal waar contactlenzen van worden gemaakt. Toepassingen in ruimten met een hoge temperatuur en een hoge luchtvochtigheid kunnen beter toe met glas. De geleiders worden vastgezet in kunststofprofielen of met speciale clips. Een installatie mag niet te veel haakse bochten hebben, omdat die de hoeveelheid licht beperken. Licht volgt een rechte weg; een stukje reflecterende folie om een haakse bocht zou de straal in het gareel kunnen houden. De vezels transporteren ook gekleurd licht. Tussen lamp en vezelbundel zit dan een filter. Rood licht komt evenwel nauwelijks door de geleider heen. De kleur absorbeert zo sterk dat het op een afstand van vier tot vijf meter nog nauwelijks zichtbaar is. Kleur kan door middel van een roterende filterschijf ontstaan. Die kan worden aangedreven door een stappenmotor, die via een computer impulsen krijgt. De goedkoopste uitvoering van een vezelinstallatie kost zo’n duizend gulden. Vezelverlichting wijst de weg in de Utrechtse Hamsteeg.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels