nieuws

Allround vakman moet terugkomen

bouwbreed Premium

Over de risico’s op de werkvloer blijven de meningen verdeeld. In een serie over veiligheid in de bouw, vandaag deel 3 met een bijdrage van Gijs Wildeman. Toegenomen werkdruk speelt volgens hem een grote rol bij (dodelijke) ongevallen.

Het aantal ongevallen in de bouw neemt af, terwijl het aantal dodelijke ongevallen toeneemt. Dat is op zich iets waar je je ongerust over moet maken. De vraag is hoe deze stijging wordt veroorzaakt. De Hout- en Bouwbond ziet een relatie met de toegenomen werkdruk en pleit voor de terugkeer van de allround vakman. Er valt overigens wel het een en ander op te merken over de ongevallencijfers. Alleen de ernstige ongevallen en de dodelijke ongevallen moeten verplicht gemeld worden bij de Arbeidsinspectie. Naar de hoeveelheid overige ongevallen kan slechts gegist worden. Het gepresenteerde aantal is tot stand gekomen op basis van enquêtes onder werknemers. De vraag is hoe betrouwbaar dat onderzoek is. De stijging van het aantal ernstige en dodelijke ongevallen is dankzij de meldingsplicht wel hard. De vraag is waardoor die stijging wordt veroorzaakt. 43 procent van de ernstige ongevallen wordt door vallen veroorzaakt, 19 procent door omvallend materiaal en 15 procent door vallend materiaal. Vaak is hier sprake van slordigheid, van het niet opvolgen van werkinstructies of installatievoorschriften. Heeft dit te maken met werkdruk, met het feit dat er te veel verschillende partijen op de bouw rondlopen of neemt men zijn eigen verantwoordelijkheid niet meer, omdat men niet weet wie verantwoordelijk is? Op dit moment weten we het niet. De Hout- Bouwbond CNV vindt het noodzakelijk dat hier op korte termijn onderzoek naar komt.

Convenant

Op grond van reacties van leden, meent de bond dat de toegenomen werkdruk een belangrijke rol speelt bij ongevallen. Gelukkig wordt dit door alle partijen in de bouw onderkend. In de intentieverklaring Arbo- convenanten Bouw is overeengekomen, dat binnen een jaar een convenant met betrekking tot het verminderen van werkdruk wordt ondertekend. Op deze manier wil men de veiligheid in de bouw verder vergroten. De vraag is of zo’n convenant voldoende soelaas biedt om de werkdruk te verminderen. Een van de maatregelen om werkdruk te verminderen is het aannemen van extra werknemers. Juist dat is een knelpunt in de bouw. Niet eens zozeer omdat werkgevers dat niet zouden willen, maar omdat het eenvoudig aan vakbekwame mensen ontbreekt. De Hout- en Bouwbond CNV vindt dat niet eens zo vreemd. De functie-inhoud van menig beroep in de bouw wordt, onder druk van de opdrachtgevers, steeds smaller: Denk maar aan de kitter, de voeger en de koppensneller. Waar is de allround vakman gebleven? Juist het maken van een heel product in plaats van een klein onderdeel geeft voldoening en zal ook nieuwe instromers aantrekken. Jonge mensen willen afwisseling. De bond pleit er daarom voor het echte vakmanschap weer te promoten. De bouwvakker die trots is op het product waaraan hij of zij heeft meegeholpen te bouwen. Allround vakmanschap heeft meer voordelen dan het aantrekken van jonge mensen. Het leidt er ook toe dat werknemers minder eenzijdig lichamelijk belast worden. Het gevolg daarvan is een vermindering van lichamelijke klachten en daardoor minder verzuim en een geringere uitstroom naar de wao. Tegenstanders van de allround vakman beweren dat specialisten efficiënter en dus goedkoper zijn. De Hout- en Bouwbond CNV vraagt zich af of dat argument wel steekhoudend is. Want is het niet zo, dat je door het creëren van een bredere functie-inhoud je minder verschillende beroepen en daardoor mensen op een bouwplaats nodig hebt? De afstemming en organisatie van het werk wordt daardoor makkelijker. Bovendien hoeft de ene werknemer niet te wachten tot de ander klaar is. Dit zal de productiviteit alleen maar doen toenemen. Denk hierbij aan een metselaar, die zelf stelt, oppert, metselt en voegt. Hij hoeft niet alleen meer vierkante meters te maken, maar is verantwoordelijk voor het eindresultaat. De Hout- en Bouwbond CNV vindt dat het tijd is geworden om als werknemersorganisaties samen met werkgevers, scholingsinstituten en overheid bij elkaar te gaan zitten om te bestuderen of dit niet een mogelijkheid is het imago van de bouw weer te verbeteren. Hiermee zouden we kunnen komen tot een grotere veiligheid, een grotere instroom van nieuwe mensen en een verminderde uitstroom naar de wao.

Reageer op dit artikel