nieuws

Elke maand de verhuiswagen in de straat

bouwbreed

Vervolg van pagina 1 delfzijl – De wethouder van Ruimtelijke Ordening van Delfzijl, H.B.G. Ketting, draait niet om de hete brij heen. Zijn gemeente kampt met een enorme leegstand. Om die te bestrijden is forse herstructurering van deze wijken noodzakelijk. “We moeten keuzes durven maken, zo simpel is dat. En dat die keuze voor sommige pijnlijk kan zijn, mag duidelijk zijn.”

J. van der Hoorn ligt languit op de bank. Het geluid van een Duitse televisiezender dendert door de woonkamer. De man blijft met een scheef oog de beelden volgen terwijl hij zijn gram spuit over zijn woonomgeving. “Het is een achterbuurt geworden. Kijk maar om je heen. Hier wil niemand toch nog wonen? En dan kunnen we het kopen voor 112.000 gulden. Dat is toch idioot duur? Ik peins er niet over.”

Van der Hoorn woont samen met zijn vrouw nu ruim vijftien jaar in de wijk Tuikwerd. In de afgelopen vijf jaar is de buurt, die begin jaren tachtig is gebouwd, letterlijk veranderd in een spookwijk. Hele straten staan leeg. Op veel huizen prijkt een plakkaat met de tekst: Te koop. Eigenaar van de woningen, Woningstichting Delfzijl, hoopt door de verkoop een einde te maken aan de neerwaartse spiraal in de wijk.

Neerwaartse spiraal

“Als mensen het gaan kopen dan hebben ze toch wat meer zorg om de buurt”, meent Antonie, een verpleger die met z’n gezin al zo’n acht jaar in Tuikwerd woont. “Op zich is het hier lekker rustig, alleen nu is het wel heel erg rustig.”

De vier huizen aan weerszijden van dat van Antonie, en ook de woningen aan de overkant, staan al geruime tijd leeg. “Er is een tijd geweest dat hier meer dan een jaar lang iedere maand een verhuiswagen de wijk in kwam rijden. Men trekt weg, weg ook uit Delfzijl. Naar Appingedam of nog verder.”

“Of wij weggaan?” herhaalt hij de vraag. “Mmm, misschien. Als we de kans krijgen. We kijken wel om ons heen.”

Probleem

Wethouder Ketting neemt een hap van zijn broodje gezond. Ondertussen wijst hij met de steel van zijn soeplepel op de kaart van Delfzijl. “Hier, hier en hier”, zegt hij tussen twee happen door, “kampen we met heel veel leegstand. Twee jaar lang zijn we nu al bezig met de uitvoering van het herstructureringsplan ‘Kiezen en Delen’. Zevenhonderd huizen hebben we al gesloopt, maar er staan er nog zo’n achthonderd leeg. We zijn er nog steeds niet in geslaagd om de daling van het inwoneraantal te stoppen. Dat is het grootste probleem.”

Delfzijl, met overwegend huurwoningen, verliest de concurrentieslag met omliggende gemeenten. Huren is uit en kopen is in. Ook in het hoge Noorden, waar ruimte in tegenstelling tot het Westen geen schaars goed is. “Men wil een vrije kavel of op z’n minst een twee-onder-een-kapwoning en die hebben we dus in onvoldoende mate.”

Ketting zucht diep. De wethouder weet exact waar de kern van het probleem van zijn gemeente ligt. “Die ligt in de jaren zestig, toen door de komst van Akzo Nobel Chemicals het toenmalig gemeentebestuur dacht dat Delfzijl een stad met 100.000 inwoners zou worden.” Deze enorme groei is voor de Groningse gemeente altijd een utopie gebleven. Na de gemeentelijke herindeling in 1990, toen Delfzijl met maar liefst twaalf kernen werd uitgebreid, telde de plaats in totaal 33.000 inwoners. “Maar men is in de jaren zestig wel op die groeiprognose gaan bouwen. We hebben dus altijd ruim in het jasje gezeten. En het is nu aan ons om daar een lekker zittend jack van te maken.”

Zijn soeplepel wijst naar de wijk Tuikwerd. “Feitelijk”, zegt hij met nadruk in zijn stem, “had deze wijk niet gebouwd hoeven worden. Maar ja, de gemeente wilde de beschikbare contingenten opmaken en de corporatie subsidiegelden opstrijken. Het klinkt misschien ongelofelijk, maar er staan daar huizen die dus nog nooit bewoond zijn.”

‘Heel veel slopen’

Met ‘Kiezen en Delen’ wilde Delfzijl delen van de stad rigoureus aanpakken. “Slopen, heel veel slopen. Daarbij is de gedachte ook geweest dat mensen die voor de sloophamer moesten wijken wel een huis in Tuikwerd zouden betrekken. Dat is dus niet gebeurd. De mensen verhuisden naar de omliggende gemeenten, waar ze voor het zelfde bedrag als de huur in Tuikwerd een huis konden kopen. Nee, daar hebben we toen niet bij stilgestaan. Ook zijn we er lange tijd van uitgegaan dat fysieke aanpak van een wijk voldoende is om een buurt te verbeteren. Dat is dus niet het geval. Er is meer nodig om mensen een binding met de wijk te geven. Daarvoor zetten we nu bijvoorbeeld speciale integratieprojecten op touw.”

De stilte in Tuikwerd is voelbaar. Het overdadig aanwezige groen tiert welig en geeft de woonerven iets onoverzichtelijks. Volgens bewoner Van der Hoorn viert alleen daardoor al de criminaliteit hoogtij. Ook Antonie zegt zich tijdens lange nachtdiensten wel eens zorgen te maken over vrouw en kind. “Er loopt hier vreemd gespuis rond en we wonen toch geisoleerd.”

Ketting kan zich dit goed voorstellen. Door de vele verhuizingen zijn delen van de wijk verworden tot regelrechte doorgangshuizen. Funest voor de sociale binding en een voedingsbodem voor criminaliteit. “Als er ergens een hennepkwekerij werd opgerold was het ook altijd in die wijk.”

Wat de toekomst van Tuikwerd is, blijft vooralsnog ongewis. In november hoopt het gemeentebestuur knopen door te hakken over welke delen van de stad tegen de vlakte gaan. “Tot nu toe is Tuikwerd in de plannen ontzien, maar je ziet waar dat toe heeft geleid. Er moet dus iets gebeuren.”

Vertrouwen

Met een klap trekt mevrouw Blok de voordeur dicht. Zij heeft samen met haar man zojuist het huis voor 112.000 gulden gekocht. “We hebben er vertrouwen in dat het met deze buurt wel goed komt”, zegt ze. Ze heeft keus genoeg gehad en uiteindelijk dit huis aan het begin van de wijk gekocht. “Mooi uitzicht en veel groen voor de deur. Leuk voor mijn zoontje als hij wat ouder is.”

Als mevrouw Blok de straat uitloopt, schudt haar toekomstige buurvrouw mevrouw Van der Hoorn haar hoofd: “Waar beginnen ze aan.”

Woningen in Tuikwerd. Vele tientallen huizen staan leeg. Te koop voor de liefhebbers, alleen deze dienen zich nog niet in groten getale aan. Wat er precies met deze wijk gaat gebeuren moet in oktober duidelijk worden.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels