nieuws

Het schrikkeljaar 2000?

bouwbreed

Als de computer een schrikkeljaar niet herkent, bestaat het gevaar dat er zaken vastlopen. Dit stellen A. Geelhoed en H. Hennevelt. Zoals op 31 december 1996. Toen veroorzaakte een storing in de besturingscomputers van een aluminium smeltoven in Nieuw Zeeland een schade van anderhalf miljoen gulden. De reparatie van de software van de fabriek duurde meer dan twaalf uur. In die tijd raakte de smeltoven verhit en liep deze een onherstelbare schade op.

Precies twee uur later (het tijdsverschil tussen de twee landen) deed hetzelfde probleem zich voor in een vergelijkbare fabriek in Australie.

De oorzaak vormde de programmatuur die 1996 niet als schrikkeljaar herkende en daardoor vastliep op dag 366. Het jaar 2000 is ook een schrikkeljaar. Hoeveel computers er zullen uitvallen of incorrecte resultaten opleveren rond 29 februari 2000 is onbekend. In januari 1995 vervoerde een chemiebedrijf chemicalien naar een productielijn. De chemicalien waren vijf jaar houdbaar en werden vervoerd in vaten waarop als uiterste datum 1-4-00 was aangegeven. De datum werd bij aankomst ingevoerd in het voorraadbeheersysteem, maar het systeem weigerde de vaten te accepteren en meldde dat ze moesten worden teruggestuurd naar de fabrikant. Dit gebeurde en de productielijn moest worden stilgelegd vanwege een gebrek aan grondstof. De oorzaak lag in het feit dat het voorraadbeheersysteem jet jaar 00 interpreteerde als 1900 en dus concludeerde dat de stof in de vaten 95 jaar oud en dus onbruikbaar was. In de rechtszaak die ontstond, werd tussen partijen een schikking bereikt.

Bouwmaterialen

Voor de aannemerij zullen de millenniumproblemen zich vooral concentreren rond de levering van bouwmaterialen. Ook kunnen aannemers te maken krijgen met uitval van hun administratieve systemen. Hoofdaannemers moeten er rekening mee houden dat zij aansprakelijk kunnen worden gesteld voor eventuele verborgen gebreken in apparatuur die bij hun klanten is geinstalleerd.

Het is dan ook van belang om na te gaan in hoeverre men aansprakelijk is voor millennium schade en of deze aansprakelijkheid kan worden doorgeschoven naar onderaannemers of de leverancier van de software.

De hoofdaannemer is in beginsel aansprakelijk voor de door hem geleverde producten. Dit kan anders zijn indien die aansprakelijkheid bij het aangaan van de aannemingsovereenkomst nadrukkelijk van de hand is gewezen. Ook kunnen garantiebepalingen worden opgenomen in de overeenkomsten met onderaannemers die op hun beurt in bepaalde gevallen kunnen aankloppen bij hun softwareleverancier. Daardoor worden de kosten van schadevergoeding als het ware doorgeschoven naar de fabrikant van de software. Voor de vraag in hoeverre dit doorschuiven van aansprakelijkheid zal slagen, is van belang welke eisen er aan de geleverde software mogen worden gesteld.

Dit dient in de eerste plaats te worden beoordeeld aan de hand van de gesloten softwareovereenkomst. Deze verwijzen voor de vaststelling van de leveringsverplichtingen meestal uitsluitend door naar de door de leverancier vastgestelde specificaties. Hierin wordt meestal niet vermeld dat de software probleemloos een overgang kan maken naar een nieuwe eeuw of dat er geen problemen zullen ontstaan in schrikkeljaren.

Vonnis

Toch houdt dit niet in dat de software daardoor ook niet aan deze eisen behoeft te voldoen. Zo werd in een vonnis van de rechtbank Rotterdam bepaald dat geleverde software dient te voldoen aan de bijgevoegde specificaties en dat deze de eigenschappen diende te hebben die nodig zijn voor een normaal gebruik daarvan. Of de software deze eigenschappen bezit moet worden beoordeeld naar het moment waarop deze werd geleverd. Een softwareleverancier zal dus niet aansprakelijk kunnen worden gesteld voor storingen of gebreken die hij bij de oplevering van het systeem redelijkerwijze niet had kunnen voorzien.

Ten slotte zijn er nog wettelijke aansprakelijkheidsgronden, op grond waarvan aansprakelijkheid kan bestaan. Gronden hiervoor zijn onder meer de onrechtmatige daad en eventueel de regelingen voor productenaansprakelijkheid en (consumenten)koop. Het is in elk geval van belang dat u als aannemer iedere beoordeling ten aanzien van de millennium problematiek vastlegt in een daartoe aan te maken millennium dossier, zodat later bewijsproblemen zoveel mogelijk worden voorkomen.

De auteurs mr A.M.P. Geelhoed en mr H.P.Th. Hennevelt zijn werkzaam bij Wouters Advocaten en Notarissen te Amsterdam.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels