nieuws

‘Voor de meeste buizen en leidingen hoeft een weg niet meer open’

bouwbreed

schagen – Gestuurd boren wordt nog vaak gezien als een gespecialiseerde installatietechniek die alleen wordt gebruikt in bijzondere omstandigheden, zoals boren onder een rivier of een weg. Maar dat is allang niet meer zo. “Juist de Nederlandse grond leent zich bij uitstek voor gestuurd boren”, aldus Frank Moll. Hij is een van de pioniers in Nederland.

“Ik heb beslist een vak met toekomst”, zegt Moll. “Al was het alleen maar, omdat gemeenten en provincies steeds vaker willen voorkomen dat een weg open moet. Gestuurd boren is meestal rendabel en ook nog milieuvriendelijk. De oppervlakte wordt, behoudens de zogenoemde intrede- en uittredegaten, niet beschadigd. Wij zijn in staat om over grote afstanden zonder graven leidingen en buizen tot een diameter van 500 of 600 millimeter te leggen. En dan maakt het niet uit of het om kabels, gas- of waterleidingen en rioleringen gaat. Met gestuurd boren zijn grote besparingen mogelijk, omdat er veel minder herstelwerk hoeft te worden gedaan.”

Maar de grootste voordelen liggen op sociaal en milieuvlak. Wegen kunnen open blijven voor het verkeer en in woonwijken kunnen allerlei installaties en voorzieningen worden aangelegd zonder dat tuinen, trottoirs of opritten hoeven te worden opengehaald. De techniek is ook bruikbaar in gevoelige gebieden als moerassen, bossen of beschermde natuurgebieden en kan worden toegepast om milieuvervuiling tegen te gaan, zoals het boren van luchtgaten in met olie vervuilde grond of voor het aanleggen van drainagebuizen onder stortplaatsen.

Grind

Het moeilijkst, legt Frank Moll uit, is het boren in door een grindlaag. Daar liep hij tegenaan bij zijn eerste project met de nieuw aangeschafte machine van fabrikant Vermeer Holland uit Hoofddorp. De D50x100 is de grootste machine die Vermeer levert en het is de eerste en tot nu toe enige in Nederland van dat formaat.

Bij een boring onder de Maas in de buurt van Nijmegen moest een buis van rond 225 millimeter met een lengte van 250 meter worden aangelegd, maar op drie meter diepte bleek aan beide zijden van de rivier een grindlaag te liggen. Om geen risico te nemen werd een stalen mantelbuis van vijftien meter lengte en een diameter van 400 millimeter in de grindlaag geplaatst. Hierdoor werd de boorkop geleid, zodat deze niet in aanraking zou komen met de grindlaag. Aan de andere kant van de rivier werd met stalen damwanden een put gemaakt en een kraan haalde daaruit de grindlaag weg. Om de boorkop doorgang te geven werd een van de damwanden met een trilblok omhooggetrokken.

“Dit was een lastig karwei”, zegt Moll. “Andere grondsoorten, zelfs harde gesteenten, zijn geen probleem voor gestuurd boren, want we boren er gewoon doorheen. Maar grind beweegt, rolt in het boorgat, verstopt een pasgemaakte doorgang.”

Boorplan

“Bij elk karwei”, zegt Frank Moll, die ooit boormeester op een booreiland in zee was, “beginnen we met een boorplan. We zoeken bij het Kabels en Leidingen Informatie Centrum (KLIC) uit waar andere kabels en leidingen liggen. Dan bepalen we de boorintredehoek en de boogradius van de boorstangen. Aan de hand van onder andere de grondsoort bepalen we de samenstelling van de boorvloeistof. Die maken we op basis van bentoniet bij grote boringen aan in een aparte machine.

Als we het elektronisch volgsysteem hebben gekalibreerd, gaan we boren. De man die de machine bedient, krijgt via een portofoon en een beeldscherm aanwijzingen van de boormeester. Deze ontvangt de signalen van de sonde. De richting, diepte en hellingshoek zijn nauwkeurig te bepalen. Als de boorkop aan het eind van de boring weer tevoorschijn komt, koppelen we een voorruimer en een ruimer aan de boorstang en trekken we deze terug. Flexibele leidingen en kabels kunnen daaraan direct worden vastgemaakt en naar de andere kant worden getrokken, net als wat de elektricien met een trekveer doet. Als we goed kunnen meten en de grondsoort is goed, kunnen we enkele tientallen meters per uur halen. Het klinkt allemaal heel eenvoudig en dat is het ook”, aldus Moll.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels