nieuws

De langverwachte, mooie toekomst van de Bijlmer is nu begonnen

bouwbreed

Rond de Bijlmer is altijd rumoer geweest. Veertig jaar geleden begon het met ruzies over de annexatie van de Bijlmermeer door Amsterdam. De grote stad wilde haar woningbouwprogramma niet laten bepalen door naburige kleine gemeenten. Spoedig volgden discussies over de grootschaligheid van het plan dat de gemeente ontwikkelde.

In een regeringsrapport over hoogbouw was in 1961 de teneur nog positief, onder andere vanwege de technische en economische voordelen. De rapporteurs vonden dat ontwerpers niet te veel acht moesten slaan op particuliere woonwensen. De “intuitie” van ontwerpers moest ruimte krijgen. Daarna woedde in diverse vakbladen een discussie tussen voor- en tegenstanders. In het jaar van de eerste paal van de Bijlmer (1966) waarschuwde de gezaghebbende architect Van Tijen dat de resultaten van de hoogbouw tot dan toe niet altijd gelukkig waren. In Osdorp ontwaarde hij “haken galerijbouw in tien of twaalf lagen” waarbij door te grote verticale schaal “een trieste massificatie helaas niet is te ontkennen”. Anderen noemden de Bijlmer, terwijl de bouw in volle gang was, al een “monument van vakidiotisme”. Toen pas werd het eerste relevante woonwensenonderzoek uitgevoerd. En wat bleek? Men vond de eentonige hoogbouw niet aantrekkelijk.

Spoedig na de voltooiing in 1974 ontstonden problemen: een te groot verloop, leegstand, criminaliteit en verwaarlozing van collectieve ruimten en het groen. Met een zekere regelmaat verschenen en verdwenen verbeteringsplannen. Midden jaren negentig is de knoop doorgehakt om een deel van de Bijlmer te slopen en de wijk gedifferentieerder te maken. Ook dit geschiedt met een dosis intuitie. En met alweer tegenspraak, want een jongere generatie legt juist weer waardering voor de Bijlmer aan de dag. De Bijlmer zou adequaat zijn voor wie hoogstedelijk en anoniem wil wonen, bovendien ruim in het groen. De verhoogde autowegen en parkeergarages lijken beter toegesneden op de toekomstige mobiliteit dan de huidige Vinex-buurtjes. Bovendien blijkt de grootschalige structuur van de Bijlmer geschikt om velerlei culturen op te nemen in een smeltkroes van steeds meer informele, culturele en economische activiteiten. Net als de ontwerpers vinden de nieuwe bewonderaars het een stad van de toekomst. Een toekomst die slechts enige tijd op zich liet wachten. Dat het brein achter het plan, Siegfried Nassuth, nu is onderscheiden moet opgevat worden als teken dat die toekomst is begonnen.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels