nieuws

Olympisch Stadion in St. Denis Frans paradepaardje

bouwbreed

Over minder dan een jaar vinden in Frankrijk de wereldkampioenschappen voetbal (van 10 juni tot 12 juli 1998) plaats. Het internationale evenement wordt sinds zeven jaar voorbereid. In heel het land zijn voetbalstadions verbouwd en aangepast. Piece de resistance is ongetwijfeld het Grote Voetbal Stadion in St. Denis aan de noorderpoort van Parijs. Koortsachtig wordt de laatste hand gelegd aan de monumentale infrastructuur, waar menig automobilist op de A1 gas voor terugneemt.

Op de tribunes onder de enorme ellipsvormige kap van het Grote Stadion, zullen op 28 januari 1998 voor de interlandwedstrijd Frankrijk-Spanje, 80.000 voetbalfans plaatsnemen. Tot 10 juni 1998, de datum waarop de wereldkampioenschappen voetbal een aanvang nemen, zal op de grasmat van 9000 m2, elke maand een wedstrijd worden gespeeld. Voorlopig groeien de sprieten voor de wereldcup sinds een jaar in de buurt van Fontainebleau, vanwaar ze in oktober worden overgebracht naar Saint Denis.

De bouw van het Grote Stadion heeft heel wat voeten in de aarde gehad. Op het politieke gekrakeel (1991) over de plaats waar het stadion moest worden gebouwd, volgde de onrechtmatige keuze (door premier Balladur) van het ontwerp van Macary, Zublena, Regembal en Costantini. Het bekroonde ontwerp van Jean Nouvel werd zonder meer terzijde geschoven, als zijnde te duur (1994).

De bouw van het stadion werd toevertrouwd aan het consortium Bouygues, Campenon Bernard-SGE, Dumez-GTM ,dat hiermee een concessie en exploitatie voor 30 jaar binnenhaalde, tegen een eigen investering van elk f. 15 miljoen en het aanbrengen van een aantal prive-investeerders ter waarde van f. 414 miljoen.

Op de totale investering van circa f. 0,9 miljard bedraagt het aandeel van de overheid 47%. Blijken de uiteindelijke bouwkosten van het stadion hoger te liggen dan geschat, dan moet het bouwconsortium het verschil bijleggen.

In tegenstelling tot het ontwerp van Jean Nouvel, moest voor het ovale stadion een gat worden gegraven van 11 meter diep. Hier begon de ellende, want het weghalen van 68.000 m3 vuile grond kostte extra f. 50 miljoen en dat betaalde het bouwconsortium niet. Bovendien bleek het grondwater ernstig vervuild door olie.

Aanpasbaar

Hoe deze zaken zijn opgelost en wie uiteindelijk heeft betaald, vertellen de woordvoerders niet. Officieel luidt het dat het Grote Stadion “het grootste olympische stadion” is, waarvan de seating kan worden aangepast aan verschillende sport- en culturele evenementen.

Zo kan de benedenring van 25.000 plaatsen vijftien meter worden teruggetrokken, waardoor atletiekpistes zichtbaar worden. Onder de achterliggende tribunes verdwijnen 4000 plaatsen; een operatie die vijf dagen tijd in beslag neemt.

Megaconcerten voor 75.000 toeschouwers en theater veranderen de configuratie van 30.000 tot 18.000 plaatsen.

Toegang tot de bovenste tribunes van het stadion – dat 9 verdiepingen telt – wordt verschaft door 18 kolossale trappen van elk 70 treden. Het middengedeelte, waar zich een winkelpromenade en restaurants bevinden en dat een prachtig uitzicht over Parijs biedt, kan worden bereikt door 22 wandelgangen. De perstribune telt 2400 plaatsen. Er zijn 148 prive loges beschikbaar voor bedrijven en particulieren.

Door het grote aantal toegangswegen kan er geen sprake zijn van opstopping in het stadion. Er zijn weinig trappen en het interieur is zeer eenvoudig gehouden. Uit veiligheidsoverwegingen is het stadion in vieren gedeeld. De verschillende categorieen zijn van elkaar gescheiden en beschikken elk over afzonderlijke restauratiefaciliteiten. Alles en iedereen wordt nauwlettend in de gaten gehouden door een leger videocamera’s. Indien nodig kan het publiek binnen 15 minuten worden geevacueerd.

Hangend dak

Zesenveertig meter boven de grasmat hangt het ellipsvormige dak (13.000 ton zwaar) aan tuien, die elk op zich zijn verbonden met 18 palen van 16 meter hoog en 1,6 m diameter. De kabels zijn in de grond verankerd en verzekeren de stabiliteit van de ellips (6 hectare met een perimeter van 1000m), die een windkracht van 145 km per uur moet kunnen weerstaan. Voor een goede lichtval en de groei van het gras bestaat de binnenzijde van het dak uit een glazen rand.

Onder het stadion biedt een parkeergarage 6000 plaatsen aan bussen en loges voor huurders. De individuele bezoeker moet zien dat hij zijn auto in de omgeving kwijtraakt en dat zal niet gemakkelijk zijn. Beter is de auto in Parijs te laten en een van de verschillende metrotreinen te nemen.

Het is de bedoeling dat de slopachtige omgeving van het stadion binnen korte tijd verandert in een moderne wijk met infrastructuur als een hotel, winkels, een school en 450 sociale woningen. De bouw hiervan zal voor 1998 zeker niet een feit zijn.

De realisatie van de infrastructuur rondom het stadion hangt af van de succesvolle exploitatie. Deze moet de wijk als het ware leven inblazen. De Franse overheid heeft zich vastgelegd een thuisclub in de eerste divisie te vinden, die jaarlijks 20 wedstrijden in het stadion speelt. Tot nu toe is het niet gelukt een Franse club te bewegen naar het stadion te verhuizen.

Te optimistisch

Het Grote Stadion kan slechts rendabel zijn als het 365 dagen per jaar is geopend en jaarlijks f. 115 miljoen binnenhaalt. Voor de 64 wedstrijden van de wereldcup 1998 zijn de inkomsten verzekerd. Meer dan een miljoen kaarten zijn al verkocht en uit transmissierechten van de televisie (geschat wordt dat 37 miljard mensen de matches zullen zien) en reclame-opbrengst denken de organisatoren meer dan f. 500 miljoen binnen te halen.

Na de wereldkampioenschappen moet het stadion door middel van vastgestelde jaarlijkse evenementen uit de rode cijfers kunnen blijven. Behalve uit voetbal-, rugby- en atletiekwedstrijden, is het de bedoeling inkomsten te werven uit de verhuur van de particuliere boxen aan bedrijven. Ook verhuur van de diverse faciliteiten aan organisatoren van seminars, beurzen, tentoonstellingen en concerten moet geld in het laatje brengen.

Het perron voor het stadion, dat voor 25 meter overdekt wordt door de schotel van het dak, moet te zijner tijd dezelfde geanimeerde sfeer krijgen als het voorplein van het Centre Pompidou in Parijs.

De optimistische schattingen voor het Grote Stadion zijn echter dezelfde die in de jaren tachtig werden gehoord, toen men de prestigieuze bouwprojecten van president Mitterrand verdedigde. De exploitatie van een groot aantal van deze bouwwerken – de Opera Bastille, le Grand Arche de la Defense of de Grote Bibliotheek – beantwoordt niet aan de verwachtingen. De kosten rijzen de pan uit, inkomsten zijn minder dan verwacht en veel gebouwen bevinden zich in staat van verval.

Met het Grote Stadion zal Frankrijk volgend jaar ongetwijfeld de bewondering van de wereld afdwingen. Daarna trapt de overheid de bal in het kamp van het bouwconsortium en ruimt het veld. Het is niet voor niets dat de Franse overheid dit keer voor een eenmalige financiele deelname heeft gekozen.

Het Grote Stadion naar een ontwerp van Macary, Zublena, Regembal en Costantini biedt plaats aan 80.000 voetbalfans. Op 10 juni 1998 vindt de openingswedstrijd plaats.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels