nieuws

Aanrader: kunst in elke lifthal van de flat

bouwbreed Premium

In Het Baken, een zestien verdiepingen tellende huurflat op het Groothandelsmarktterrein in Den Haag, hebben leerlingen van de plaatselijke Academie voor Beeldende Kunsten elke lifthal voorzien van een muurschildering.

Het resultaat is buitengewoon verrijkend. Voortaan verdient elke lifthal zo’n kunstige versiering.

Het initiatief voor deze kunstgreep is genomen door verhuurder SFB Vastgoed. Die wil voortaan een vast deel van de bouwsom besteden aan kunst in of om haar gebouwen. Een kwestie van zowel klantvriendelijkheid als koopmanschap, om extra kwaliteit toe te voegen aan het beleggingsobject.

Het Baken is SFB’s eerste kunstproject. Architect Henk Doll van het Delftse bureau Mecanoo overwoog eerst iets met neon op het dak, om te benadrukken dat deze flat inderdaad als Het Baken voor dit vernieuwde binnenstadsdeel fungeert. Even voorspelbaar was het idee om de (zeer ruime) hal op de begane grond van kunst te voorzien. Toen hij uiteindelijk voorstelde om het meestal saaiste deel van een woongebouw – alle lifthalletjes op de verdiepin-gen – op te waarderen en door studenten te laten beschilderen moest SFB wel even slikken – want wat als de huurders de schilderingen niet mooi zouden vinden?

Uit ivoren toren

Onder studenten van de laatste jaren van de Academie is een prijsvraag uitgeschreven om de kale muren tegenover de liftdeuren, die 4 x 2,40 m meten, te voorzien van muurschilderingen. De schilderingen moesten de ruimtelijke beleving groter maken en moesten voor alle leeftijden geschikt zijn, dus niet obsceen of gewelddadig. Uiteindelijk vielen er van de 55 inzendingen ook nog enkele af omdat ze te somber waren. De keuze van de jury was overigens snel gemaakt, vertelt Henk Doll. De jury, met vertegenwoordigers van het architectenbureau, de Academie en SFB, was in een ochtend klaar.

Voor deelname aan de wedstrijd stelde SFB een vergoeding beschikbaar, voorts ontvingen de uitverkorenen een klein honorarium. De benodigde verf werd gesponsord door Sigma.

In drie weken tijd hebben de studenten de klus geklaard. Dit gebeurde onder soms fors commentaar van de passerende loodgieters, huisschilders en timmerlieden. Voorts moesten de kunstenaars hun hoofd koel houden temidden van de hectiek en herrie van de laatste bouwactiviteiten. Een van de kunstenaars besloot zelfs oordopjes in te doen. De Academie vond deze confrontatie met de praktijk een goede oefening voor de studenten om de ivoren toren van de kunst te verlaten.

Wit spuitwerk is armoe

Het resultaat is verrassend. De doodsaaie halletjes van de huurflat – gemiddelde huur ongeveer duizend gulden per maand, inmiddels veertig procent verhuurd – stralen een ongekende kleurigheid en luxe uit. De wandeling langs alle verdiepingen is als een rondgang door een zeer afwisselende tentoonstelling. Er zijn diverse doorkijkjes in denkbeeldige kamers geschilderd, maar ook het uitzicht dat je gehad zou hebben over Den Haag als er geen muren waren geweest. Er zijn abstracte schilderingen bij en afbeeldingen met elementen uit de natuur. De kunst is dienend, zonder flauw te zijn, opwekkend zonder goedkoop te zijn; op een afbeelding van Marylin Monroe na.

Opvallend mooi – helder en diep – zijn de kleuren. Zelfs de weergave van de plattegrond van een standaardverdieping die een van de muren siert, is door de okertinten een waar kunstwerk geworden. Over elk kunstwerk heen is ter bescherming overigens een vernislaag aangebracht.

De hele onderneming heeft grofweg een halve ton gekost. Eigenlijk een onwaarschijnlijk laag bedrag gezien het buitengewoon verrijkende resultaat. Directeur Rehorst van de Academie prees het feit dat bouwwereld en beeldende kunst elkaar weer gevonden hebben. Eeuwenlang waren ze onverbrekelijk met elkaar verbonden geweest, architectuur en kunst, in de vorm van muurschilderingen en mozaieken. Het Baken maakt duidelijk dat eigenlijk elke flat kunstig versierde lifthalletjes verdient. Wit spuitwerk moet voortaan beschouwd worden als een teken van armoe.

TOM MAAS

Dette van Zeeland, een van de zestien winnende studenten, die in drie weken tijd de lifthalletjes opsierden. In dit geval met abstracte kleurvlakken.

Een verrassend resultaat bereikte Wieke van der Linden door eenvoudigweg de plattegrond van het flatgebouw in mooie okertinten te schilderen.

Eten, drinken en snoepen, een huiselijk thema verbeeld door Marijke van Bladel.

Een van de diverse denkbeeldige perspectivische doorkijkjes maakte Annette Beentjes met deze zestien kamers.

Natuur in de lifthal – de spiegeling van oeverbegroeiing in het water, door Aki Ademagic.

Vanaf de bovenste verdiepingen van Het Baken kan men de Noordzee zien; wellicht als verwijzing daarnaar maakte Floris Schouten deze toepasselijke schildering voor de inpandige lifthal.

Archetypische huizen middenin een moderne flat. Werk van Stephan Keppel.

Reageer op dit artikel