nieuws

Beste IHS-alternatief moet nog worden gevonden

bouwbreed

Winstgevend, budgetneutraal, extreem duur. Tussen die uitersten laveren de voorstellen van de diverse Tweede Kamerfracties met betrekking tot de Individuele Huursubsidie (IHS). Alle in het IHS-debat van 18 maart gedane voorstellen zijn door het ministerie van VROM nagerekend. De conclusie: geen plan is zo goed of er kleeft wel een nadeel aan.

De eerste ronde van het Kamerdebat over de toekomst van de IHS van 18 maart stond in het teken van de alternatieven.

De coalitiepartijen, het CDA en de SP, allemaal kwamen ze met min of meer verstrekkende wijzigingsvoorstellen op de plannen van staatssecretaris Tommel. Waar is de dekking, vroeg de bewindsman diverse keren vertwijfeld aan de indieners van de plannen, om na het debat tot de conclusie te komen: Er is geen dekking. Toch had hij toen al de toezegging gedaan de alternatieven door zijn ministerie te laten narekenen. De weerslag van die exercitie werd eind vorige week naar de Kamer gestuurd.

Greep in staatskas

Het PvdA-alternatief, waarin onder andere wordt gepleit voor extra maatregelen ten behoeve van alleenstaanden, en handhaving van de servicekosten, kost in 1997 f. 157 miljoen meer ten opzichte van de huidige regeling, oplopend tot f. 339 miljoen extra in 2000 (Vergelijk het kabinetsvoorstel: 1997 f. 92 miljoen, oplopend tot f. 202 miljoen in 2000).

Het grootste probleem van het plan is dat de dekking die de PvdA aangeeft een grote greep in de Staatskas vergt. En dat probleem kan alleen worden opgelost als er in het kabinet overeenstemming over is dat vanaf de begroting voor 1997 structureel meer geld voor de IHS wordt uitgetrokken. Tommel heeft meerdere malen laten dat dit voor het kabinet niet aan de orde is.

Het CDA-voorstel is ingrijpend te noemen. Er wordt voor een geheel nieuw, inkomensafhankelijk IHS-systeem gekozen, zonder extra subsidieregelingen voor gezinnen met kinderen, alleenstaanden, bejaarden en groeikernen. De meerkosten in vergelijking met de nu bestaande IHS -regeling zijn hoog: 1997 f. 204 miljoen, oplopend tot f. 689 miljoen in 2000. Het probleem van dit alternatief: vanaf 2000 gaan de kosten “zeer fors” oplopen (voor de deskundigen: door de indexering van de normhuren aan de inkomensontwikkeling).

Vermogenstoets

Dan het VVD-voorstel. Hierin wordt alleen de vermogenstoets (wat iemand mag verdienen om in aanmerking te komen voor IHS) verruimd. Dit plan levert geld op: in 1997 f. 35 miljoen, oplopend tot f. 80 miljoen in 2000. Nadeel is dat de kinderttabel en de aparte regeling voor de groeikernen worden afgeschaft en dat de VVD rekent op besparingen op de uitvoeringskosten. Dit laatste moet nog door het ministerie van Financien worden nagerekend.

De partij van Tommel, D66, kwam met wat kleine maatregelen, onder meer om in Vinex-gebieden de toegankelijkheid van de nieuwbouw-woningen te vergroten. Meerkosten ten opzichte van de kabinetsplannen: f. 19 miljoen in 1997, oplopend tot f. 52 miljoen in 2000. Hier doet zich een combinatie voor van de problemen bij de PvdA en VVD: er wordt een greep in de staatskas gedaan, en er wordt uitgegaan van een besparing op de uitvoeringskosten, waarvan nog niet zeker is of die zich voordoet.

Tenslotte de SP. Deze partij komt met de meest ingrijpende voorstellen, een geheel nieuwe systematiek en veel extra’s voor de minima. De meerkosten ten opzichte van de huidige regeling zijn ernaar: f. 940 miljoen in 1997, oplopend tot f. 2255 miljoen in 2000. De dekking vindt de SP in de onderuitputting IHS en een beperking van de hypotheekrente-aftrek. Probleem: de onderuitputting op de IHS is vanaf 1999 nihil, en de beperking van de rente-aftrek levert onvoldoende op. Dat betekent dat er een forse greep in de Schatkist moet worden gedaan: f. 533 miljoen in 1997, f. 1473 miljoen in 2000.

De Tweede Kamer debatteert maandag 15 april opnieuw met Tommel over de IHS.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels