nieuws

Opsporingsdiensten treden bij misstanden snel op Fiscus controleert alle bouw op Kop van Zuid

bouwbreed

De Belastingdienst in Rotterdam gaat samen het Gak, Fiod, SFB en de regio-politie alle bouwactiviteiten op de Kop van Zuid in de gaten houden. Hiertoe is krap vier maanden geleden een stuurgroep geformeerd, die tot doel heeft misstanden in een zeer vroegtijdig stadium aan te pakken. In eerste instantie worden opdrachtgevers, zoals de gemeente Rotterdam, en hoofdaannemers bezocht. In een later stadium worden ook de activiteiten van de onderaannemers bekeken.

Op de zuidelijke oever van de Nieuwe Waterweg werken aannemers dag en nacht. De Belgisch/Nederlandse-combinatie CFE/MBG en Grootint zijn met de Erasmusbrug bezig, terwijl even verderop Dura/Van Eesteren het Wilhelminahof realiseert. In dit kolossale pand worden in de toekomst de Belastingdienst en de Rechtbank gehuisvest.

Daarnaast zijn er omvangrijke plannen voor woning- en kantoorbouw. De komende tien jaar wordt de bouwomzet van de verschillende bouwactiviteiten geschat op f. 10miljard. Kortom, een bouwput waar iets mis kan gaan.

Rob Zwaan, poleider Kop van Zuid, gaat er vanuit dat alle betrokkenen zich gewoon aan de regels zullen houden. “Preventie is het belangrijkste doel van deze samenwerking die verder gaat dan de normale belastingzaken. We zijn ook betrokken bij het pobureau Social Return dat probeert werkeloze bouwvakkers uit Rotterdam op de Kop van Zuid aan het werk te krijgen. Door waarnemingen ter plaatse te doen, weten wij of de belastingaangifte in dat jaar goed is ingevuld. Een gewaarschuwde aannemer zal beter zijn verplichtingen nakomen. De informatie wordt betrouwbaarder, dat is zowel in het voordeel van de klant als de Nederlandse samenleving.”

Vanaf het begin

Het po Kop van Zuid is het eerste grootschalige bouwpo in Nederland dat vanaf het begin wordt gevolgd en waar verschillende onderdelen schouder aan schouder samenwerken. Naast de eerder genoemde diensten werken ook onder andere de Economische Controle Dienst, Gemeentelijke Sociale Dienst, Dienst Inspectie Arbeidsverhoudingen – inmiddels opgegaan in de Dienst Inspectie en Informatie van het ministerie van SZW- en de Arrondissementsrechtbank mee.

In de VROM-bouwnota ‘Bouw, beleid en overheid’, die dit voorjaar verscheen, wordt onder het hoofdstuk criminaliteit en fraude uitgebreid stilgestaan bij te nemen maatregelen. “Overigens is het algemene beleid van de Belastingdienst, dat die zaken het meeste aandacht krijgen waar het fiscale belang en het risico het grootst zijn”, aldus VROM, die belast is met het coordineren van het bouwbeleid.

Meer grip

Zwaan wordt bij zijn werk onder andere bijgestaan door Herman Koekkoek en Willem van Riel. Beiden zijn leider van twee op de bouw gerichte belastingteams in Rotterdam. Als onderdeel van de reorganisatie van de Belastingdienst, die begin jaren negentig een aanvang nam, is alle kennis van een branche geclusterd. Sinds begin 1992 functioneren bij de belastingen in Rotterdam drie van dergelijke clusters, die worden bijgestaan door de Fiscale Inlichtingen en Opsporingsdienst(Fiod). Bij elkaar gaat het om vijftig tot zestig belastingmensen.

“De achtergrond is dat we op deze wijze meer grip krijgen op een branche”, aldus Willem van Riel, teamleider Grote Ondernemingen. Onder zijn verantwoording vallen aannemers die hun hoofdkantoor in Rotterdam hebben, zoals Dura, Van Eesteren en Voormolen. “De belastingmoraal was de laatste jaren ruimer geworden. Wie wil er nu belasting betalen? Door het bundelen van branchekennis ke we efficienter en effectiever en meer actualiteitsgericht werken. In het verleden liepen we soms vijf jaar achter de feiten aan. Op dit moment is dat teruggebracht tot een half jaar. De opgerekte moraal wordt weer aangehaald. Door deze aanpak halen we op den duur meer binnen.”

Koninklijke weg

De actualiteit zal bij de controle van de activiteiten op de Kop van Zuid, maar ook bij de andere bouwactiviteiten, een belangrijke rol gaan spelen. Van grootscheepse invallen op Zuid, vaak op de voet gevolgd door de media, gaat men niet uit. “In principe worden alle hoofdaannemers door ons geinformeerd. We prefereren de koninklijke weg”, aldus Zwaan, die wel aangeeft dat hij op grond van zijn controlebevoegdheden zonder meer de benodigde informatie kan opeisen.

“De bouwers van de Erasmusbrug en het nieuwe metrostation (CFE/MBG/evo) hebben inmiddels al bezoek gehad en de rest zal volgen. Aan de hand van hun (voortgangs- )planning, onze actuele schouwing en gegevens van de inlichtingenpoot van de Fiod zijn wij in staat knelpunten aan te geven. Op het moment dat die zich voordoen, is het voor ons team zaak om erbij te zijn. Alleen op die manier kan ons belang worden veilig gesteld. Maar ik hoop dat het niks oplevert en dat niemand meer iets hoort van de stuurgroep.”

Het kenmerk van de huidige bouw is dat onder grote tijdsdruk moet worden gewerkt. De slechte bouwmarkt werkt dat in de hand met alle nadelige gevolgen van dien. Een moment van onachtzaamheid vanwege de tijdsdruk kan betekenen dat er een malafide onderaannemer of koppelbaas wordt ingeschakeld. Door snel te werken hoopt de Belastingdienst nu zowel de hoofdaannemers als de samenleving voor een financiele blunder te behoeden.

Op de Kop van Zuid moet bijvoorbeeld de aannemingscombinatie Dura/Van Eesteren in snel tempo het nieuwe onderkomen van de Belastingdienst realiseren. Van een zelfde omvang zijn de activiteiten van de Hollandsche Beton Groep (HBG) in Rotterdam. Een werkmaatschappij van HBG moet binnen een onwaarschijnlijk korte tijd een voetbalstadion renoveren, een bank bouwen en een ondergronds winkelcentrum realiseren.

Koekkoek – teamleider Bouwteam OndernemingenII- vindt de verbouwing van het voetbalstadion een goed voorbeeld. “Daar moet in een korte tijd meer dan f. 100miljoen worden verspijkerd. Je gaat daar kijken omdat aan zo’n po grotere risico’s kleven. Je kijkt welke onderaannemers er werken en met hoeveel mensen ze daar actief zijn. Vervolgens bezoek je de volgende de dag de onderaannemer om te kijken of die mensen daar op de rol staan. Deze methode passen we op de Kop van Zuid toe. Overigens hebben we met HBG goede afspraken over de drie poen.” De drie belastingmedewerkers voelen zich niet verantwoordelijk voor de wurgcontracten die met de aannemers op de Kop van Zuid zijn afgesproken. “Ze hoeven daar niet te bouwen”, is hun reactie. “Het is een kwestie van marktmechanisme dat bepaalt wie de opdracht krijgt”, aldus Herman Koekkoek.

De Rijksgebouwendienst huurt 77000 vierkante meter in dit gebouw dat naast de Erasmusbrug komt te liggen. Op 1mei1996 moeten de bouwers het gebouw opleveren.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels